Hậu cần toàn dân trong xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, hiện đại - Bài 2: Chuẩn bị từ sớm, từ xa và huy động mọi nguồn lực

Xây dựng hậu cần toàn dân đồng bộ từ thời bình

Trong điều kiện nêu trên, hậu cần toàn dân không chỉ được nhìn nhận như một phương thức huy động nguồn lực phục vụ LLVT khi có chiến tranh, mà phải trở thành một cấu phần quan trọng của tiềm lực quốc phòng quốc gia, được xây dựng đồng bộ ngay trong thời bình, gắn chặt với chiến lược phát triển kinh tế-xã hội, quy hoạch không gian phát triển quốc gia, xây dựng khu vực phòng thủ và phát triển kết cấu hạ tầng hiện đại. Trong hệ thống đó, hậu cần Quân đội giữ vai trò nòng cốt trong tham mưu, tổ chức, phối hợp và bảo đảm, làm hạt nhân kết nối, chuyển hóa các nguồn lực của toàn dân, của cả nước thành sức mạnh HC-KT phục vụ nhiệm vụ quốc phòng. 

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, không chỉ lực lượng quân y mà hàng nghìn y, bác sĩ dân sự đã xung phong vào chiến trường cứu chữa thương binh, bệnh binh. Ảnh tư liệu

Điểm nổi bật của hậu cần toàn dân trong thời kỳ mới là năng lực kết nối và chuyển hóa tiềm lực của đất nước thành sức mạnh quốc phòng một cách chủ động, có tổ chức và phù hợp với yêu cầu từng trạng thái. Đó là tiềm lực của nền kinh tế độc lập, tự chủ và hội nhập quốc tế; là năng lực của hệ thống logistics quốc gia, công nghiệp quốc phòng, công nghiệp dân sinh, mạng lưới giao thông, hạ tầng số, y tế, dự trữ quốc gia và các nguồn lực khoa học công nghệ (KHCN); là sức sáng tạo của đội ngũ trí thức, doanh nhân, lực lượng lao động và toàn thể nhân dân. Khi các nguồn lực ấy được chuẩn bị đồng bộ, quản lý thống nhất, có cơ chế huy động phù hợp và sẵn sàng chuyển trạng thái theo yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng, dưới sự tham mưu, tổ chức và điều phối nòng cốt của hậu cần Quân đội, sẽ tạo nên sức mạnh tổng hợp to lớn, bảo đảm cho đất nước chủ động ứng phó với mọi tình huống, không để bị động, bất ngờ.

Thực tiễn những năm gần đây càng khẳng định rõ vai trò của hậu cần toàn dân đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trong phòng, chống đại dịch Covid-19, hệ thống chính trị, LLVT, các địa phương, doanh nghiệp và nhân dân đã tạo nên một mạng lưới bảo đảm hậu cần rộng khắp, bảo đảm kịp thời lương thực, thực phẩm, thuốc men, trang thiết bị y tế và các nhu yếu phẩm cho hàng triệu người dân. Trong phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn, khắc phục hậu quả bão lũ, cháy rừng, sạt lở đất và bảo vệ chủ quyền biển, đảo, sức mạnh hậu cần của toàn dân, của cả nước tiếp tục được phát huy hiệu quả; trong đó Quân đội, trực tiếp là lực lượng HC-KT, luôn phát huy vai trò nòng cốt, xung kích, phối hợp chặt chẽ với các cấp, ngành, địa phương, doanh nghiệp và nhân dân. Những kết quả đó không chỉ phản ánh năng lực tổ chức, điều hành của hệ thống chính trị mà còn khẳng định sức sống bền vững và hiệu quả thực tiễn của hậu cần toàn dân trong điều kiện mới.

Khi xảy ra đại dịch Covid-19, rất nhiều người dân đã ủng hộ nhu yếu phẩm, vật tư và nghiên cứu, chế tạo các thiết bị phục vụ công tác phòng, chống dịch. Trong ảnh: Xe điều khiển từ xa chở thực phẩm vào cung cấp cho bệnh nhân Covid-19. Ảnh: DUY ĐÔNG

Tiềm lực, thế trận hậu cần-kỹ thuật vững chắc, khả năng thích ứng cao

Trong xây dựng nền quốc phòng toàn dân (QPTD) hiện đại, hậu cần toàn dân giữ vai trò quan trọng hình thành thế trận HC-KT có chiều sâu, liên hoàn và khả năng thích ứng cao. Thế trận ấy không chỉ được xây dựng bằng kho tàng, căn cứ, tuyến vận tải hay hệ thống dự trữ vật chất của Quân đội, mà còn được tạo dựng từ sự phát triển cân đối của các vùng kinh tế, từ kết cấu hạ tầng giao thông đồng bộ, từ năng lực sản xuất của nền kinh tế, từ hệ thống y tế, logistics, công nghiệp, năng lượng, thông tin và sự liên kết giữa các địa phương, các ngành, đặc biệt là từ “thế trận lòng dân” vững chắc. Hậu cần Quân đội với vai trò nòng cốt có trách nhiệm tham mưu, hướng dẫn, kết nối và tổ chức huy động các nguồn lực ấy, tạo nên khả năng huy động nhanh, phân phối hợp lý và bảo đảm liên tục trong mọi tình huống, đồng thời nâng cao khả năng tự chủ, tự cường của nền quốc phòng quốc gia.

Mỗi khi có thiên tai, quân và dân lại chung tay giúp đỡ, cứu trợ bà con ở vùng bị thiệt hại nặng. Ảnh: NGUYỄN ĐẠT

Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ, xây dựng hậu cần toàn dân phải được tiếp cận bằng tư duy hiện đại, lấy dữ liệu, công nghệ và năng lực quản trị làm những yếu tố quan trọng nâng cao khả năng dự báo, huy động và bảo đảm. Chuyển đổi số, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo, internet vạn vật, tự động hóa và công nghệ logistics tiên tiến đang mở ra những phương thức mới trong quản lý, dự báo, điều hành và bảo đảm HC-KT. Vì vậy, phát huy sức mạnh hậu cần toàn dân không có nghĩa là chỉ kế thừa những kinh nghiệm lịch sử, mà quan trọng hơn là biết kết hợp hài hòa giữa giá trị truyền thống với thành tựu KHCN hiện đại; giữa sức mạnh con người với sức mạnh của công nghệ; giữa nguồn lực của Nhà nước với nguồn lực xã hội; giữa tiềm lực của toàn dân, cả nước với năng lực tổ chức, chỉ huy và bảo đảm nòng cốt của hậu cần Quân đội, để xây dựng hệ thống HC-KT thông minh, linh hoạt, có khả năng thích ứng cao trước mọi biến động của môi trường an ninh.

Nhìn từ góc độ chiến lược, hậu cần toàn dân không chỉ góp phần nâng cao sức mạnh chiến đấu của Quân đội mà còn trực tiếp củng cố tiềm lực quốc gia, tăng cường khả năng tự chủ, tự cường và sức chống chịu của đất nước trước các nguy cơ an ninh truyền thống và phi truyền thống. Đó chính là sự cụ thể hóa quan điểm xây dựng nền quốc phòng “toàn dân, toàn diện, độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường, ngày càng hiện đại”; đồng thời khẳng định rằng, trong bất cứ hoàn cảnh nào, sức mạnh của nền quốc phòng Việt Nam vẫn bắt nguồn từ nhân dân, được bồi đắp bằng tiềm lực của đất nước và được tổ chức, phát huy thông qua vai trò nòng cốt của Quân đội, trực tiếp là lực lượng HC-KT.

Thủ trưởng Học viện Hậu cần kiểm tra diễn tập, trao đổi với cán bộ, học viên về công tác bảo đảm hậu cần-kỹ thuật cho sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu. Ảnh: VĂN LONG

Có thể khẳng định, từ truyền thống lịch sử đến yêu cầu của thời đại mới, hậu cần toàn dân luôn là một mạch nguồn sức mạnh quan trọng của nền QPTD. Khơi dậy, phát huy và không ngừng làm giàu mạch nguồn ấy bằng tư duy chiến lược, cơ chế phù hợp, KHCN hiện đại, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc và vai trò nòng cốt của hậu cần Quân đội sẽ tạo nền tảng vững chắc để xây dựng tiềm lực, thế trận HC-KT ngày càng vững mạnh, hiện đại; góp phần xây dựng nền QPTD vững mạnh, Quân đội nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đủ sức bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong mọi tình huống.

(còn nữa)