Trong nhiều năm qua, cùng với bảo đảm an toàn giao thông (ATGT) vận tải đường bộ, các đơn vị trong toàn quân đã bảo đảm tốt ATGT vận tải quân sự đường thủy. Vượt qua bao khó khăn về khí hậu, thời tiết diễn biến phức tạp, đặc biệt là trong mùa mưa bão, những chuyến tàu vận tải quân sự vẫn liên tục rời bến, cập cảng an toàn. Là cơ quan đầu ngành tham mưu cho Tổng cục Hậu cần và Bộ Quốc phòng về công tác tàu thuyền quân sự, Cục Vận tải đã cùng với các đơn vị đầu mối trong toàn quân chủ động thực hiện các biện pháp giữ gìn ATGT đường thủy. ATGT trong vận tải quân sự đường thủy được giữ vững đã góp phần hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ vận chuyển, bảo đảm cơ động binh khí, vật chất cho các đơn vị huấn luyện, SSCĐ và phòng, chống lụt bão.

Đại tá Nguyễn Văn Xuất, Phó trưởng phòng Tàu thuyền (Cục Vận tải) mở cuốn sổ theo dõi, thông báo với chúng tôi: Từ năm 2002 đến nay, biểu đồ công tác vận tải quân sự đường thủy chủ yếu là những tín hiệu vui. Số lượng phương tiện hoạt động (cả đường biển, đường sông) tăng lượt, tăng chuyến, tăng sản lượng nhưng qua theo dõi và kiểm tra, kiểm soát trật tự ATGT đường thủy thì số vi phạm các quy định giảm dần. Nếu như năm 2002, tàu thuyền có 58 lượt chiếc vi phạm, năm 2003 là 35 lượt chiếc (chủ yếu do chưa đủ thủ tục hành chính như treo cờ tín hiệu chưa đúng, biển số còn mờ, chứng chỉ thuyền viên đổi chậm…) thì năm 2006 chỉ còn 8 lượt chiếc vi phạm. Toàn quân có 3 vụ mất an toàn (xảy ra năm 2002 và 2004) còn trong mấy năm gần đây bảo đảm an toàn tuyệt đối. Trong khi tình hình ATGT đường thủy thời gian vừa qua của cả nước còn khá nhiều nổi cộm thì kết quả trên đáng được ghi nhận. Thượng tá Nguyễn Văn Tuyến, Trưởng phòng Vận tải Quân khu 3 sau khi phân tích kỹ đặc điểm hoạt động của phương tiện thuỷ đã khẳng định: Các đơn vị tàu thuyền bảo đảm an toàn chính là nhờ tích cực chủ động về cả con người và phương tiện.

Chúng tôi đến phân đội 2, Đoàn H73, đơn vị có những con tàu chuyên hoạt động trên tuyến biển Quảng Ninh, Hải Phòng… và các sông nội địa, nơi luồng lạch khá phức tạp, mật độ phương tiện dày đặc… Trong khi tàu thuyền nhiều chủng loại, không đồng bộ nhưng cán bộ, chiến sĩ đã luôn chăm lo, củng cố, thực hiện nghiêm các quy định để tham gia giao thông. Hai yếu tố con người và phương tiện ở đây được thể hiện rõ. Trung tá Đoàn Trường Xuân, chỉ huy trưởng phân đội cho biết: Để cán bộ, thuyền viên làm chủ phương tiện, làm chủ các chuyến đi, công tác huấn luyện tập trung vào các nội dung chuyên ngành như hàng hải điện văn, sử dụng trang, thiết bị hàng hải; huấn luyện điều động tàu (cập bến, rời bến, thả nổi neo, đi trong đêm tối, trong tầm nhìn hạn chế, đi biển trong thời tiết phức tạp…), các phương án; Luật Giao thông Đường thủy… Phân đội lựa chọn những cán bộ có trình độ, có kinh nghiệm trực tiếp huấn luyện cho thuyền viên ngay trên phương tiện. Mỗi chuyến đi là một lần kết hợp giữa huấn luyện với làm nhiệm vụ nên anh em nhanh chóng tích lũy kiến thức thực tế, hầu hết các thuyền viên đều “giỏi chức trách của mình, biết chức trách của bạn”. Cùng với chăm lo cho con người, chăm lo cho phương tiện cũng là biện pháp quan trọng để bảo đảm an toàn. Trước, trong, sau mỗi chuyến đi, từng con tàu được chuẩn bị rất kỹ, củng cố về kỹ thuật từ máy, thân vỏ, thiết bị hàng hải, hệ thống âm thanh, tín hiệu… đều bảo đảm tiêu chuẩn. Dù anh em được huấn luyện kỹ, có trình độ tay nghề tốt, nhưng mỗi khi tàu, thuyền rời bến, việc kiểm tra, cả nhận thức và mọi điều kiện đi kèm (sổ sách, giấy tờ hành chính, chứng chỉ, bằng cấp) đều phải đầy đủ. Tại bến cảng quân sự trên sông Lạch Tray, chúng tôi xuống thăm tàu mang số hiệu 14-41-05 và được trung úy, thuyền trưởng Phạm Văn Bằng, thiếu úy thợ điện Nguyễn Huy Ninh… giới thiệu sự cố gắng, quyết tâm cao xây dựng “con tàu chính quy” của các anh, trong đó giữ an toàn là một nội dung quan trọng. Theo đó, quan trọng là ý thức tập thể của cả con tàu mỗi khi trên đường làm nhiệm vụ, từ thuyền trưởng đến các thuyền viên, phải có trách nhiệm chấp hành đúng các quy định của Pháp luật và Điều lệ công tác Tàu thuyền Quân đội.

Tuy rằng các đơn vị nghiệp vụ của Cục Vận tải, của các đơn vị tàu thuyền toàn quân đã có nhiều cố gắng nhằm duy trì hoạt động vận tải thủy vào nền nếp nhưng qua tuần tra, kiểm soát quân sự và kiểm soát liên ngành vẫn còn một số phương tiện chấp hành chưa nghiêm túc các quy định chung. Chủ yếu mắc các lỗi vi phạm về thủ tục hành chính, thiếu giấy tờ, ghi nhật ký hành trình, nhật ký máy không đầy đủ, lệnh vận chuyển quá hạn… Nghiêm túc chấn chỉnh, khắc phục những thiếu sót trên là biện pháp tốt nhất để hạn chế những trường hợp rủi ro, sự cố, tai nạn khi tham gia giao thông.

Bài, ảnh: Ngô Anh Thu