Với 33 mô hình, chương trình, phong trào được tham mưu và triển khai hiệu quả, lực lượng Bộ đội Biên phòng đã góp phần khơi dậy sức mạnh của “thế trận lòng dân” nơi vùng cao biên giới xứ Thanh.
Thắp sáng bản làng vùng biên
Nhìn lại chặng đường một thập kỷ, điều dễ nhận thấy là diện mạo vùng biên Thanh Hóa đã có nhiều đổi thay tích cực. Tháng 7-2024, mô hình điểm “Bản sáng vùng biên” được triển khai. Chỉ sau hơn một năm, tại 11 trong tổng số 159 thôn, bản giáp biên giới được lựa chọn, cảnh quan và đời sống sinh hoạt của người dân đã có sự chuyển biến rõ rệt.
Đồng chí Lương Thị Tuân, Bí thư Đảng ủy xã Tam Chung cho biết: “Những cổng bản khang trang mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc đã thay thế cho những vách nứa đơn sơ; hệ thống đèn năng lượng mặt trời thắp sáng các tuyến đường tuần tra, xua đi sự tĩnh lặng của đại ngàn. Điều đáng nói là BĐBP tỉnh Thanh Hóa đã huy động được hơn 6 tỷ đồng từ các nguồn lực xã hội hóa để hiện thực hóa mong ước của đồng bào”.
 |
| Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Yên Khương giúp nhân dân bản Tứ Chiềng, xã Yên Khương thực hiện mô hình trồng lúa nếp hạt cau. |
Trung tá Bùi Xuân Ngãi, Bí thư Đảng ủy, Chính trị viên Đồn Biên phòng Pù Nhi khẳng định: “Mỗi mô hình chúng tôi triển khai không đơn thuần là đầu tư hạ tầng hay chỉnh trang cảnh quan. Mục tiêu cốt lõi là củng cố hệ thống chính trị cơ sở, khơi dậy ý chí tự lực, tự cường của đồng bào, từng bước xóa bỏ tư tưởng trông chờ, ỷ lại. Khi lòng dân đã sáng, nhận thức đã thông thì mỗi người dân thực sự trở thành một “cột mốc sống” bảo vệ biên cương”.
Thực tiễn cho thấy, BĐBP tỉnh Thanh Hóa luôn kiên trì với tư duy xuyên suốt: Lấy người dân làm trung tâm, lấy cơ sở làm địa bàn và lấy hiệu quả bền vững làm thước đo. Từ định hướng đó, nhiều nhóm mô hình đã phát huy hiệu quả thiết thực. Trước đây, 16/16 xã biên giới đất liền đều có cán bộ biên phòng tăng cường giữ chức phó bí thư đảng ủy xã. Hiện nay, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, 9 cán bộ biên phòng tiếp tục tham gia cấp ủy, đảm nhiệm các cương vị như chủ tịch UBND xã, phó chủ tịch HĐND xã.
 |
| Giai đoạn 2015-2025, Bộ đội Biên phòng tỉnh Thanh Hóa đã hỗ trợ gần 120 học sinh trong Chương trình “Nâng bước em tới trường - Con nuôi đồn biên phòng”. |
Đồng chí Triệu Minh Xiết, Bí thư Đảng ủy xã Quang Chiểu, nguyên Phó bí thư Thường trực Huyện ủy Mường Lát (cũ) nhận định: Đây là lực lượng nòng cốt trực tiếp tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương phát triển kinh tế-xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh; đồng thời là cầu nối gắn kết chặt chẽ giữa đơn vị biên phòng với hệ thống chính trị cơ sở và nhân dân.
Cùng với củng cố hệ thống chính trị cơ sở, nhiều mô hình sinh kế đã tạo chuyển biến rõ nét trong đời sống người dân vùng biên. Có thể kể đến mô hình vườn-ao-chuồng-rừng (VACR) của Đồn Biên phòng Quang Chiểu và Đồn Biên phòng Pù Nhi; mô hình nuôi cá tầm tại Bát Mọt với thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm; mô hình trồng cây vầu cho doanh thu từ 80 đến 300 triệu đồng/hộ/năm. Đặc biệt, mô hình đàn bò sinh sản ở Mường Chanh từ 16 con ban đầu đã phát triển lên 182 con, minh chứng cho hướng đi phù hợp khi gắn kết điều kiện thổ nhưỡng địa phương với sự hỗ trợ, đồng hành của bộ đội.
Bên cạnh đó, các chương trình “Nâng bước em tới trường-Con nuôi đồn biên phòng”, “Góc học tập biên cương”, “Thầy giáo quân hàm xanh” đã trở thành biểu tượng sinh động của tình quân dân nơi vùng biên. Gần 100 góc học tập đã được thiết lập; những “Tiết học biên cương” không chỉ dạy chữ mà còn góp phần bồi đắp kiến thức pháp luật, ý thức bảo vệ chủ quyền, lãnh thổ và tình yêu Tổ quốc cho thế hệ trẻ. Đại tá Hoàng Văn Hùng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Ban chỉ huy BĐBP tỉnh Thanh Hóa khẳng định: “33 mô hình đang triển khai là sự kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế, văn hóa với củng cố quốc phòng, an ninh. Mỗi mô hình thành công trực tiếp củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và lực lượng vũ trang. Đó chính là nền tảng quan trọng để xây dựng khu vực biên giới hòa bình, hữu nghị và phát triển bền vững”.
 |
| Trung tướng Nguyễn Anh Tuấn, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Bộ đội Biên phòng và lãnh đạo tỉnh Thanh Hóa tham quan mô hình trồng sắn cao sản. |
Xây dựng nền biên phòng toàn dân vững chắc
Bên cạnh những kết quả tích cực, khu vực biên giới tỉnh Thanh Hóa vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức. Địa hình chia cắt, cơ sở hạ tầng thiếu đồng bộ, tỷ lệ hộ nghèo còn cao; đặc biệt, nhận thức pháp luật của một bộ phận người dân còn hạn chế. Tình hình tội phạm ma túy và hoạt động lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo của các thế lực thù địch vẫn tiềm ẩn những yếu tố phức tạp, đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với lực lượng BĐBP.
Trong bối cảnh đó, nâng cao chất lượng các mô hình giúp dân không chỉ là nhiệm vụ thường xuyên mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết. Để “thế trận lòng dân” ngày càng vững chắc, BĐBP tỉnh Thanh Hóa xác định phải tiếp tục đổi mới tư duy và phương thức hành động.
 |
| Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Trung Lý cùng nhân dân trồng lúa nước hai vụ/năm. |
Đại tá Đỗ Ngọc Vĩnh, Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy BĐBP tỉnh Thanh Hóa nhấn mạnh: “Mọi mô hình đều phải xuất phát từ nhu cầu thực tiễn của nhân dân; tôn trọng vai trò chủ thể của người dân; coi trọng công tác tuyên truyền, vận động, thuyết phục; lấy hiệu quả thực chất làm thước đo. Đồng thời phát huy vai trò hạt nhân của cán bộ tăng cường xã, đảng viên tham gia sinh hoạt tại chi bộ thôn, bản; xây dựng đội ngũ cán bộ vừa vững về chuyên môn, nghiệp vụ vừa sâu sát cơ sở, gần dân, hiểu dân. Quá trình triển khai phải kết hợp chặt chẽ nguồn lực nhà nước với nguồn lực xã hội hóa, tranh thủ sự đồng thuận của cấp ủy, chính quyền, doanh nghiệp và các tổ chức, cá nhân hảo tâm”.
 |
Hàng trăm héc-ta lúa năng suất cao, phù hợp với thổ nhưỡng địa phương được Bộ đội Biên phòng tỉnh Thanh Hóa giới thiệu, hướng dẫn nhân dân gieo trồng.
|
Theo Trung tướng Nguyễn Anh Tuấn, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy BĐBP, trong thời gian tới, cần tiếp tục lồng ghép hoạt động của đơn vị với các chương trình mục tiêu quốc gia và kế hoạch phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số của địa phương; chủ động tham mưu lựa chọn các mô hình phát triển kinh tế-xã hội phù hợp với điều kiện từng địa bàn; tập trung vào các mô hình sinh kế bền vững, dễ nhân rộng. Đồng thời chú trọng ứng dụng chuyển đổi số, hỗ trợ người dân tiếp cận môi trường số, qua đó khơi dậy ý chí vươn lên, từng bước khắc phục tư tưởng trông chờ, ỷ lại. Quá trình triển khai cần tăng cường phối hợp với các sở, ban, ngành, lực lượng đứng chân trên địa bàn; huy động nguồn lực xã hội hóa; thường xuyên sơ kết, đánh giá để kịp thời điều chỉnh và nhân rộng các mô hình hiệu quả.
Thực tiễn 10 năm qua đã khẳng định một chân lý giản dị nhưng sâu sắc: Nơi nào lòng dân ổn định, nơi đó chủ quyền được giữ vững. Mỗi bản làng được thắp sáng, mỗi em nhỏ được đến trường, mỗi hộ dân thoát nghèo chính là những viên gạch bền chắc xây nên bức tường thành lòng dân nơi biên giới.