QĐND Online - Thiếu tướng Nguyễn Trọng Huy (Phó Tư lệnh Quân khu 5) là người quyết đoán, nghiêm nghị trong công việc nhưng lại rất chan hòa, tình cảm trong cuộc sống đời thường. Khi thấy bộ mặt khắc khổ của những người con hơn 40 năm kiếm tìm mộ cha là liệt sĩ hy sinh tại chiến trường Hoài Hảo, Hoài Nhơn, Bình Định, Thiếu tướng đã chủ động bắt chuyện và không ngần ngại giúp đỡ gia đình tìm được mộ người thân…

Buổi gặp gỡ định mệnh

Vẫn như những cái Tết đã qua, Tết năm nay, gia đình liệt sĩ Nguyễn Công Khoa (1934-1970), quê Thụy An, Ba Vì, Hà Nội lại bày mâm cỗ, hương hoa đầy đủ để tưởng nhớ đến ông. Chỉ khác, đây là cái tết đầu tiên kể từ khi hay tin ông hy sinh, cả gia đình mới có được cảm giác ấm áp thật sự. Bởi lẽ, sau 44 năm mỏi mòn tìm kiếm, các con ông đã đón được hài cốt của ông về an táng tại quê nhà…

Nhớ lại hành trình đi tìm hài cốt cha, các thành viên trong gia đình ông Khoa không ai không thầm cảm ơn ân nhân của gia đình. Tháng 6-2013, sau nhiều lần tìm kiếm không hài cốt cha không thành, anh Nguyễn Mạnh Thắng, con trai liệt sĩ Nguyễn Công Khoa hay tin cha mình hy sinh tại chiến trường Hoài Hảo, Hoài Nhơn, Bình Định. Thông tin mỏng manh ấy đã thôi thúc 3 anh em anh Thắng vượt hàng trăm cây số đi tìm hài cốt cha.

Thiếu tướng Nguyễn Trọng Huy (thứ 4 từ phải sang) cùng các gia đình liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ Hoài Hảo (Hoài Nhơn, Bình Định).

Cũng ngày hôm đó, Thiếu tướng Nguyễn Trọng Huy kết thúc chuyến công tác tại Bình Định và đang trên đường về nhà. Giữa cái nắng trưa mùa hè như lửa đốt, hai chiếc xe ngược chiều cùng dừng lại ở quán cơm bình dân ven đường. Thấy bốn con người khắc khổ ngồi ở bàn bên cạnh, vừa ăn vừa bàn chuyện tìm kiếm mộ liệt sĩ, Thiếu tướng Nguyễn Trọng Huy thật sự xúc động nên đã chủ động hỏi chuyện. Sau khi nghe xong câu chuyện về người cha của các anh, Thiếu tướng đã thông báo cho lãnh đạo cơ quan quân sự huyện Hoài Nhơn (Bình Định) tạo điều kiện tối ưu, giúp gia đình anh Thắng sớm tìm được mộ cha.

“Biết anh em chúng tôi đi tìm hài cốt cha, anh Huy cảm động và sẵn sàng giúp đỡ. Con người không thân thích, không quen biết ấy đã giúp chúng tôi có thêm niềm tin sẽ tìm được nơi chôn cất cha mình”, chị Nguyễn Thị Thanh Sơn (con dâu liệt sĩ Nguyễn Công Khoa) nghẹn ngào nhớ lại.

Nhờ sự giúp đỡ của Ban CHQS huyện Hoài Nhơn cùng một số đồng đội cũ của cha, 3 anh em anh Nguyễn Mạnh Thắng đã tìm được nghĩa trang liệt sĩ Hoài Hảo. Tuy nhiên, đứng giữa hàng nghìn ngôi mộ được chôn cất ở nghĩa trang với gần 300 ngôi mộ liệt sĩ vô danh, gia đình anh Thắng không biết làm sao để tìm ra được mộ cha mình. Giữa lúc ấy, anh Thắng chợt nhớ đến “anh bộ đội” đã gặp ở quán cơm ven đường, liền gọi điện nhờ sự giúp đỡ…

Tấm lòng vị tướng với hai gia đình liệt sĩ

Trọn nghĩa tình với đồng đội đã khuất, Thiếu tướng Nguyễn Trọng Huy cùng Đại tá Đặng Thành Nhơn (nguyên Chủ nhiệm thông tin Quân khu 5) thu xếp mọi việc vào Bình Định, giúp đỡ gia đình tìm kiếm phần mộ liệt sĩ Khoa.

Đã xác minh được phần mộ, nhưng để chắc chắn hơn, mọi người thống nhất để gia đình bốc mẫu phẩm gửi “Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam” nhờ xét nghiệm ADN.

Ngày 21-12, gia đình anh Thắng nhận được kết quả xét nghiệm chính xác 100%. Cả nhà rơi nước mắt hạnh phúc vì sau 43 năm kiếm tìm hài cốt cha đã có kết quả. Chị Sơn nghẹn lòng: “Anh Huy, anh Nhơn, chú An (đồng đội cùng thời chiến của liệt sĩ Khoa) và mọi người ở Bộ CHQS tỉnh Bình Định đã nhiệt tình giúp gia đình chúng tôi tìm kiếm. Nếu không có họ, giờ đây chắc hài cốt ba tôi vẫn chưa về được với quê nhà”.

Ngày trở lại bốc mộ cha, gia đình anh Thắng đi cùng chị Quách Thị Bảy (1966), quê Cam Thượng, Ba Vì (Hà Nội). Chị Bảy là em gái của liệt sĩ tuổi 20 Quách Văn Nhị. Anh trai hy sinh khi chưa kịp lập gia đình, em gái anh Nhị cùng người thân gia đình vẫn ngày ngày tìm kiếm thông tin nhưng vô vọng. Hay tin anh Nhị mất tại chiến trường An Lão, Hoài Nhơn (Bình Định), chị Bảy đã đi cùng gia đình anh Thắng với hy vọng tìm được hài cốt của anh trai.

Cảm thông cho hoàn cảnh hai gia đình, Thiếu tướng Nguyễn Trọng Huy một lần nữa cùng Đại tá Đặng Thành Nhơn, Thượng tá Phạm Thanh Sếu lên đường. Nhờ những thông tin có từ trước, cùng sự giúp sức của các đồng chí, đồng đội, 1 trong 7 ngôi mộ vô danh ở nghĩa trang liệt sĩ An Lão được xác định là của liệt sĩ Quách Văn Nhị. Đặc điểm nhận biết là một số di vật còn lại. Mọi người ôm nhau khóc trong hạnh phúc... Không máu mủ, tình thân nhưng đứng trước hạnh phúc của gia đình người đồng đội quá cố, Thiếu tướng Nguyễn Trọng Huy không giấu được cảm xúc: “Đây là một trong những việc có ý nghĩa nhất mà tôi từng làm được”.

Một năm mới đang tới! Với gia đình chị Bảy, gia đình anh Thắng, Tết này trở nên đặc biệt hơn. Bởi lẽ, năm nay, ngoài niềm vui, hạnh phúc vì đã thực hiện được tâm nguyện đau đáu bấy lâu nay, đưa được hài cốt cha, em về với quê nhà; gia đình họ còn có thêm một người thân mới, đó là Thiếu tướng Nguyễn Trọng Huy, vị tướng trọn tình với đồng đội.

NGUYỄN QUỲNH ANH