Để xây dựng một nền đạo đức mới Bác Hồ đã nêu ra nguyên tắc cơ bản: Nói đi đôi với làm. Chiêm nghiệm cả cuộc đời hoạt đông của Người ta thấy Bác nói ít làm nhiều. Có những vấn đề đạo đức Người làm mà không nói.

Đi thăm một khu tập thể Bác vào nhà bếp trước, qua đó mà biết cuộc sống của họ. Đến thăm một nhà trường, Bác xuống tận lớp học. Để đông viên nông dân chống hạn Bác tát nước cùng họ. Đi thăm một cơ sở xa, Bác nắm lấy cơm để ăn đường…

Phải đi sâu vào hành vi đạo đức của Người, chúng ta mới khám phá được những tầng bản chất sâu xa của tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh. Đối với Bác lời nói phải đi đôi với việc làm thì mới đem lại hiệu quả thiết thực cho chính bản thân mình và có tác dụng đối với người khác. Nếu nói nhiều, làm ít, nói mà không làm, hơn nữa nói một đàng, làm một nẻo thì hậu quả xấu càng nặng nề hơn.

Nhân dân ta có câu “ăn như rồng cuốn, nói như rồng leo, làm như mèo mửa” là để phê phán những người nói nhiều, nói những lời hoa mỹ, lắt léo, tham lam vơ vét cho mình, còn làm thì lười nhác. Xã hội ta cũng đang tồn tại kiểu người “hãy làm theo tôi nói, đừng làm theo tôi làm”, thói đạo đức giả ấy là đặc trưng cho tệ nạn xã hội, không thể tồn tại trong chế độ ta. Chúng ta phải phấn đấu để trong xã hội ta không còn những kẻ đạo đức giả, càng không cho phép những kẻ đạo đức giả vẫn đi dạy dỗ người khác về đạo đức.

Còn nhiều nơi, chính những kẻ trùm hoặc chủ mưu tham nhũng đang giữ các chức vụ quan trọng, (những ví dụ này không thiếu). Lòng tin của nhân dân đối với Đảng một phần quan trong phụ thuộc vấn đề này. Đây còn là vần đề cốt lõi trong việc nêu gương tốt trong rèn luyện đạo đức. Muốn hướng dẫn nhân dân mình thì cán bộ, đảng viên phải làm mực thước trước cho người khác làm theo. Đạo đức cách mạng là hoà mình với quần chúng thành một khối, tin quần chúng, hiểu quần chúng, lắng nghe ý kiến của quần chúng. Thông qua lời nói và việc làm của cán bộ đảng viên làm cho dân tin, dân phục, dân yêu. Đông viên quần chúng hăng hái thực hiện chính sách và nghị quyết của Đảng và Nhà nước. Do vậy mà Bác đã nêu nguyên tắc cơ bản định hướng cho sự lãnh đạo của Đảng cũng như cho việc rèn luyện của mỗi người , để xây dựng đạo đức mới là : Nói đi đôi với làm, phải nêu gương đạo đức.

TRẦN CÔNG HUYỀN (Xóm 8A Cổ Nhuế, Hà Nội)