Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, đặc biệt, từ thời kỳ đầu gây dựng phong trào cách mạng, chuẩn bị thành lập Đảng, mặc dù gặp muôn vàn khó khăn, thử thách, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã đặc biệt quan tâm tuyển chọn, xây dựng, huấn luyện đội ngũ cán bộ, làm nòng cốt vận động, giác ngộ quần chúng ở trong nước, truyền bá Chủ nghĩa Mác Lê-nin, phong trào cộng sản và công nhân quốc tế… Người đặc biệt quan tâm nâng cao trình độ kiến thức của cán bộ, đảng viên và khuyên cán bộ luôn ghi nhớ lời dạy của Lê-nin: “Học, học nữa, học mãi”. Qua mỗi thời kỳ cách mạng, Người đòi hỏi cán bộ học tập theo yêu cầu, nội dung mới và việc đào tạo bồi dưỡng cán bộ -“công việc gốc của Đảng” phải luôn đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ cách mạng, phải thiết thực, gắn lý luận với thực tế, học đi đôi với hành, phải nhằm giúp cán bộ phát huy ưu điểm, sửa chữa khuyết điểm, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao…

“Huấn luyện cán bộ, mở lớp cốt thiết thực, chu đáo hơn tham nhiều; mở lớp nào cho ra lớp ấy; lựa chọn người dạy và người đến học cho cẩn thận…”- những điều Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh, tại Hội nghị huấn luyện toàn quốc lần thứ nhất (tháng 5-1950) luôn là những định hướng đúng đắn, cụ thể, thiết thực trong công tác huấn luyện, bồi dưỡng cán bộ của Đảng, nhà nước ta. Tuy nhiên, thực tế những năm qua, công tác này còn không ít bất cập, thiếu sót, thậm chí nhận thức lệch lạc, tiêu cực của một bộ phận cán bộ và nhà trường… Tình trạng “học giả, bằng thật”, chạy theo bằng cấp, mở lớp tràn lan, tiêu cực trong thi cử, làm luận án… dẫn đến chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ sút kém, thậm chí trở thành vấn đề bức xúc của xã hội. Nội dung, chương trình đào tạo, huấn luyện còn nặng về lý thuyết, xa rời thực tiễn, dẫn đến học không đi đôi với hành, “thừa thầy, thiếu thợ” cũng là một bất cập lớn, gây tốn kém, lãng phí thời gian, công sức, tiền của và chất xám. Nguy hại hơn, việc cất nhắc, bổ nhiệm cán bộ ở một số cơ quan, đơn vị, địa phương còn nặng về dựa trên bằng cấp, không đánh giá đúng, khách quan phẩm chất, trình độ, năng lực công tác của cán bộ, đảng viên.

Thực tế, nhiều cán bộ trưởng thành, hoàn thành tốt nhiệm vụ không chỉ học ở trường, lớp, mà còn tích cực tự học tập; học và rèn luyện qua thực tiễn công tác. Đó cũng là “trường học lớn” để bồi dưỡng, rèn luyện cán bộ, như lời căn dặn của Bác: “Phong trào cách mạng của quần chúng là nguồn vô tận để đào tạo, bồi dưỡng, lựa chọn cán bộ…”.

PHẠM QUÂN