Ân nhân của buôn làng

QĐND - Cách đây chưa lâu, kẻ xấu còn truyền đạo trái phép, lừa gạt lôi kéo đồng bào dân tộc thiểu số phá rối trật tự công cộng, chống người thi hành công vụ, vượt biên trái phép. Ngày ấy, mảnh đất này được coi là “điểm nóng”... Vậy mà giờ đây, huyện Buôn Đôn (Đắc Lắc) đã bình yên. Sự bình yên, no ấm ấy một phần nhờ có công sức đóng góp của Ban CHQS huyện. Các anh thực sự là ân nhân của buôn làng, là cha của những đứa trẻ mồ côi…

Nơi đầu nguồn biên giới

Chiều xuống nhanh, chiếc xe u-oát như con ngựa già ì ạch leo dốc. Tay ghì chặt vô-lăng, mắt căng ra dõi về phía trước, Thượng úy Lê Thanh Bình vẫn ví von: “Chẳng khác gì thời các cụ vượt Trường Sơn đánh Mỹ”. Cả xe cười vui vẻ.

Sau gần một giờ đồng hồ vượt qua hàng chục đèo dốc... nhá nhem tối, chúng tôi lên đến Ban CHQS huyện Buôn Đôn. Biết trước kế hoạch nên Thượng tá Hoàng Kim Sinh, Chỉ huy trưởng ban CHQS huyện đã đợi sẵn. Tiếng anh oang oang: “Nghe tin có đoàn lên thăm đơn vị, anh em cứ thấp thỏm đợi hoài!”.

- Đường đèo dốc quanh co nên không thể nhanh hơn được anh ạ! Thiếu tá Phạm Tuấn Anh, phụ trách Ban Tuyên huấn nhanh nhảu trả lời.

Nghe vậy, Thượng tá Trần Văn Sánh, Phó chủ nhiệm Chính trị cười vang: “Nhằm nhò gì! Chúng tôi còn hành quân bộ tới buôn ĐJang Phôk, Ea Vew kia, đã vậy trên vai còn mang vác đủ thứ. Lính quân sự địa phương là vậy, xuống địa bàn không thể đi người không, mỗi chuyến đi là một chuyến “tiếp tế” thêm những vật dụng cần thiết cho nhân dân vùng xa”.

Chủ và khách hàn huyên đủ thứ chuyện. Nhưng tập trung nhiều nhất vẫn là chuyện Bộ đội Cụ Hồ giúp địa phương ổn định tình hình chính trị, phát triển đời sống kinh tế-xã hội, củng cố quốc phòng-an ninh, đặc biệt là xây dựng “trận địa lòng dân” và đỡ đầu các cháu mồ côi.

Cán bộ, chiến sĩ Ban CHQS huyện Buôn Đôn tăng gia cải thiện đời sống.

Huyện vùng biên giới Buôn Đôn có 7 xã, thị trấn, trong đó có hơn 90 thôn, buôn xã biên giới, với hơn 46km đường biên với nước bạn Cam-pu-chia; dân số hơn 63 nghìn người, phần lớn là các dân tộc Ê Đê, M’nông, Jơ-rai... Tiếng là huyện có khu du lịch nổi tiếng, song nhìn chung đời sống kinh tế của nhân dân còn nhiều khó khăn. Đứng chân trên địa bàn như vậy, nên cuộc sống của cán bộ, chiến sĩ cũng còn nhiều vất vả. Tuy vậy, cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị đều xác định tốt nhiệm vụ, cùng nhau gánh vác việc chung. Ban CHQS huyện tham mưu cho Huyện ủy, UBND triển khai sớm nhiệm vụ quốc phòng; giúp củng cố các trung đội dân quân binh chủng, dân quân cơ động và thường trực các xã biên giới, chủ động phối hợp với các Đồn Biên phòng: 743, 747, 749 và lực lượng Công an huyện xây dựng quy chế phối hợp hoạt động; mở nhiều đợt kiểm tra, kiểm soát địa bàn, ngăn chặn mọi hoạt động truyền đạo trái phép; tuyên truyền vận động bà con không nghe theo lời xúi giục của kẻ xấu...

“Bà đỡ” của đồng bào

Buổi sáng, khung cảnh Buôn Đôn rất thanh bình, phía trong thung lũng những làn khói trắng vương vấn trên nương rẫy. Tiếng ô tô đỗ xịch ngoài cổng phá tan bầu không khí tĩnh lặng nơi đầu nguồn biên giới. Ban CHQS huyện rôm rả hẳn khi đồng chí Bí thư Huyện ủy Vong Nhi Ksơr lên nắm tình hình, tiện thể ghé thăm đơn vị. Ông bắt tay từng người rồi quay sang tôi, giọng vui vẻ: “Cán bộ, chiến sĩ ở đây coi Buôn Đôn như quê hương của mình. Lòng nhiệt tình, trách nhiệm và công lao của các anh ấy đã tạo dựng niềm tin, động viên nhân dân yên tâm lao động sản xuất, xây dựng và bảo vệ quê hương”.

Để tạo dựng được ấn tượng tốt đẹp như vậy đối với chính quyền và nhân dân địa phương, các anh thực sự là “những đứa con của buôn làng”. Buổi đầu về vận động bà con, tình hình ở đây hết sức khó khăn. Địa bàn rộng, đời sống nhân dân còn bấp bênh, tình hình tranh chấp đất đai, khiếu kiện, hủ tục lạc hậu kéo dài, an ninh nông thôn diễn biến phức tạp, khiến việc triển khai nhiệm vụ quốc phòng địa phương gặp nhiều trở ngại. Bọn phản động thường xuyên móc nối dụ dỗ, mua chuộc đồng bào dân tộc thiểu số vượt biên trái phép; kích động gây mất đoàn kết nội bộ, đoàn kết quân dân.

Với phương châm “giữ dân, giữ đất, giữ buôn làng”, các anh vừa lo ổn định nơi ăn ở, vừa triển khai nhiệm vụ quốc phòng. Ban CHQS huyện cùng các Đội xây dựng cơ sở tiến hành khảo sát địa bàn, thực hiện “3 cùng” với nhân dân. Các anh đến tận các bản làng xa xôi hẻo lánh giúp bà con các xã Ea Nuôi, Ea Wer, Ea Bar... định canh, định cư; hỗ trợ 50 triệu đồng mua lương thực, thực phẩm cứu đói đồng bào, sửa chữa nhà ở cho dân. Lực lượng quân y đơn vị còn khám, chữa bệnh, cấp thuốc miễn phí cho hàng trăm lượt người. Ban CHQS huyện còn cử cán bộ, chiến sĩ đến từng nhà giúp dân thu hoạch vụ mùa, hướng dẫn bà con trồng cây công nghiệp, canh tác lúa nước hai vụ…

Cán bộ Ban CHQS huyện Buôn Đôn đến thăm chị em H’ Viên Niê.

Từ khi có cuộc vận động “xây dựng nông thôn mới” và chủ trương của Bộ tư lệnh Quân khu 5 “Xóa một hộ đói, giảm một hộ nghèo” các anh lại giúp bà con xã Krông Na, buôn Đ'rang Phôk triển khai mô hình trồng lúa nước có áp dụng khoa học kỹ thuật. Đội công tác đặc biệt do Trung tá Y Đăm K’Nul (người dân tộc M’nông) làm đội trưởng cùng các đồng đội trực tiếp về tận thôn, buôn tuyên truyền, vận động bà con chung tay tăng gia, sản xuất, xây dựng mô hình xã văn hóa… Mỗi khi các địa phương có lễ hội, đội xây dựng cơ sở đều cử cán bộ về cùng tham dự, qua đó vận động bà con từ bỏ các hủ tục lạc hậu, nạn mê tín dị đoan. Đến nay, mỗi khi trong nhà có người thân đau ốm thì đồng bào đã chủ động đi đến các trạm xá, bệnh viện. Bà con bỏ hẳn tục cúng bói, xua đuổi tà ma. Trước đây, đồng bào có thói quen thả rông gia súc, gia cầm, nhưng được bộ đội tuyên truyền, nay 100% hộ dân đã xây dựng được chuồng trại…

Theo Bí thư Huyện ủy Vong Nhi Ksơr, nhờ sự hướng dẫn, giúp đỡ của Bộ đội Cụ Hồ nên nhân dân các xã vùng biên giới Buôn Đôn yên tâm phát triển kinh tế, trồng cây lúa nước, chăm sóc vườn, rừng. Trước đây nhiều vùng thiếu ăn, chủ yếu trông chờ vào trợ cấp của Nhà nước, bây giờ địa phương đã bảo đảm đủ lương thực, trình độ dân trí, đời sống tinh thần từng bước nâng lên… Tuy nhiên, Buôn Đôn là vùng đất gánh chịu hậu quả nặng nề của chiến tranh, lại thường xuyên bị thiên tai, lụt bão, vì vậy tình hình kinh tế-xã hội phát triển chưa bền vững, tỷ lệ hộ nghèo còn hơn 30%...

“Cha” của những đứa trẻ mồ côi

Thượng tá Trần Ngọc Sương, Chính trị viên Ban CHQS huyện lái chiếc xe máy chở tôi ngược buôn Tul A, xã Ea Wer.

Sau nửa giờ đồng hồ vượt dốc chúng tôi mới tới được ngôi nhà của 4 chị em mồ côi mà Ban CHQS Buôn Đôn nhận đỡ đầu. Ngôi nhà gỗ đơn sơ giữa thung lũng bốn mùa nắng gió. Mọi đồ dùng, vật dụng không có gì thuộc loại đắt tiền, nhưng đều được sắp đặt gọn gàng, ngăn nắp. Cháu H’ Viên Niê đang hướng dẫn em trai H’ Kal Tơr tập đánh vần. Thấy có khách, hai cháu thôi học, ngoan ngoãn ngồi thưa chuyện.

Cháu H’ Viên Niê ngập ngừng: “Nếu không có các chú bộ đội thì chị em cháu chẳng biết sống ra sao. Các chú ấy là “cha” của chị em cháu mà!”.

Hoàn cảnh chị em H’ Viên Niê thật đáng thương. Ông I Ngây mất năm 2004 vì tai nạn lao động. Vì quá đau buồn, mấy năm sau chị H’ Sao Liu Lào ốm nặng rồi qua đời, bỏ lại 4 đứa con thơ dại. Trước tình cảnh đó, Ban CHQS Buôn Đôn đã đỡ đầu nhận nuôi các cháu. Việc đầu tiên các anh đề xuất với cấp ủy, chính quyền địa phương xây dựng cho các cháu một ngôi nhà tình thương. Ban CHQS vận động quyên góp được gần 10 triệu đồng mua sắm quần áo, chăn màn, bàn ghế và một số dụng cụ sinh hoạt gia đình...

Trung tá Hồ Lương, Chủ nhiệm chính trị Ban CHQS tâm sự: “Từ ngày nhận đỡ đầu, chúng tôi thường xuyên cử cán bộ, chiến sĩ và lực lượng dân quân luân phiên về tặng quà, động viên các cháu học tập. Để đảm bảo cuộc sống ổn định lâu dài cho 4 chị em, mỗi tháng đơn vị hỗ trợ thêm một triệu đồng”.

Cán bộ, chiến sĩ Ban CHQS Buôn Đôn còn giúp chị em H’ Viên Niê cải tạo 5 sào đất hoang, hỗ trợ cây giống và hướng dẫn phương pháp trồng trọt. Những ngày lễ, Tết cũng như ngày thường, các anh thường lui tới thăm hỏi, tặng quà cho các cháu. Nhờ sự giúp đỡ của cán bộ, chiến sĩ Ban CHQS Buôn Đôn nên cuộc sống của 4 chị em mồ côi dân tộc M'nông từng bước vượt qua khó khăn. Cháu H’ Y Công Niê đã tự tay nấu nướng và tắm rửa cho các em. Cháu H’ Kal Tơr đã đi học trở lại... Nụ cười đang dần đến với những đứa trẻ mồ côi. Niềm vui càng nhân lên gấp bội khi các chú ở Ban CHQS huyện còn mai mối và tổ chức đám cưới cho cháu H’ Viên Niê. Lần đầu tiên ở buôn Tul A có một đám cưới mà khách mời chủ yếu là các chú bộ đội và bà con thôn buôn. Họ hàng nhà trai và nhà gái cứ tấm tắc khen: “Các chú bộ đội tận tụy với các cháu quá!”.

Không chỉ là “cha” đỡ đầu cho 4 chị em H’Viên Niê, trong những năm qua, Ban CHQS Buôn Đôn thường xuyên về với buôn làng bằng tình thương và trách nhiệm của người “lính quân sự địa phương”. Trung tá Y Đăm K’ Nul (dân tộc M'nông), Đội phó Đội công tác được giao nhiệm vụ chính trong hoạt động dân vận.

Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, cán bộ, chiến sĩ toàn đơn vị xây dựng “hũ gạo tình thương” được gần 800kg gạo, quyên góp gần 30 triệu đồng mua tặng quà, thăm hỏi các gia đình chính sách, hộ nghèo trên địa bàn; xây dựng và bàn giao nhà tình nghĩa tặng bà Hồ Thị Hồng ở thôn Hà Bắc, xã Ea Wer...

Chiều Buôn Đôn sâu thẳm. Lẫn trong tiếng gió của đại ngàn là tiếng trẻ ê a đánh vần. Những người lính “quân sự địa phương” vẫn đang về “cắm bản”. Những việc làm bình dị và cao quý của các anh đối với đồng bào dân tộc thiểu số vùng sâu, vùng xa đã góp phần tôn vinh hình ảnh cao đẹp Bộ đội Cụ Hồ trong lòng nhân dân...

Bài và ảnh: PHAN TIẾN DŨNG