Lợi dụng thời điểm khủng hoảng năng lượng để xuyên tạc, chống phá

An ninh năng lượng là sự bảo đảm cung cấp năng lượng đầy đủ, liên tục và ổn định cho nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội và quốc phòng, an ninh. Đó là mối liên hệ giữa an ninh quốc gia và tính khả dụng của tài nguyên thiên nhiên cung ứng cho nhu cầu tiêu thụ năng lượng. An ninh năng lượng là một trong những mối đe dọa xuyên quốc gia, tác động trực tiếp đến an ninh con người và sự ổn định, phát triển bền vững của đất nước ta, tác động đa chiều đến sự phát triển quốc gia, từ lĩnh vực kinh tế-xã hội đến chính trị và môi trường... Và đó là một trong những nội dung quan trọng mà các thế lực thù địch đang tập trung chống phá nước ta.

Thế giới đã và đang trải qua những biến động địa chính trị sâu sắc, làm thay đổi căn bản cấu trúc an ninh năng lượng toàn cầu và đặt các quốc gia nhập khẩu năng lượng ròng như Việt Nam trước những thách thức chưa từng có. Những điểm nóng xung đột tại dải Gaza, Biển Đỏ và sự leo thang căng thẳng trực tiếp giữa Mỹ, Israel và Iran không còn là những bất ổn cục bộ mà đã trở thành tâm chấn của những cú sốc kinh tế toàn cầu. Các cuộc tấn công vào tàu vận tải ở vịnh Ba Tư đã khiến hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz-tuyến vận tải chiến lược trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu và khí hóa lỏng toàn cầu-bị gián đoạn nghiêm trọng; đe dọa trực tiếp đến chuỗi cung ứng hàng hóa và năng lượng trên hành trình hơn 20.000km nối liền Á-Âu. Việc Iran nỗ lực kiểm soát tuyến đường này nhằm cắt đứt nguồn cung từ các nhà sản xuất vùng Vịnh ra thị trường thế giới đã đẩy giá năng lượng vào một chu kỳ biến động khốc liệt.

Bối cảnh xung đột quốc tế diễn biến phức tạp là điều kiện thuận lợi để các thế lực thù địch, phản động lợi dụng chủ trương hợp tác, đầu tư trên lĩnh vực năng lượng của Đảng và Nhà nước ta, hòng từng bước làm biến đổi cơ sở kinh tế, xã hội ở trong nước, gây áp lực đòi Việt Nam phải “tư nhân hóa” nền kinh tế. Chúng ra sức thúc đẩy, can thiệp vào việc tái cơ cấu nền kinh tế nhằm hướng lái làm cho nền kinh tế nước ta ngày càng phụ thuộc vào bên ngoài để từng bước chi phối; âm mưu làm cho Nhà nước từng bước mất dần khả năng kiểm soát, điều hành nền kinh tế theo định hướng xã hội chủ nghĩa. 

 Ảnh minh họa: TTXVN

Thực tế thời gian qua, lợi dụng các thời điểm khủng hoảng năng lượng toàn cầu, biến động về giá, nguồn cung năng lượng, chúng xuyên tạc, bóp méo khả năng điều hành kinh tế, bảo đảm các cân đối lớn của Chính phủ. Khi lãnh đạo nước ta thăm các nước hoặc đón các đoàn quốc tế, tiến hành đàm phán, ký kết các hiệp định, hợp tác liên quan đến lĩnh vực dầu khí, năng lượng, chúng đánh tráo khái niệm, bôi nhọ đường lối đối ngoại của Đảng và Nhà nước ta, vô cớ cho rằng chúng ta thỏa hiệp hay thỏa thuận với đối tác là bất lợi hoặc phụ thuộc...

Đó là những âm mưu thâm độc, suy diễn ác ý hòng tác động vào tâm lý xã hội, gây mất niềm tin trong nhân dân và bất ổn về kinh tế, xã hội. Tuy nhiên, từ thực tiễn và khả năng ứng phó linh hoạt, hiệu quả đã chứng minh năng lực điều hành, sự đúng đắn về đường lối, chính sách kinh tế của Đảng và Nhà nước ta trước tác động từ các cuộc khủng hoảng năng lượng trên thế giới.

Bảo đảm vững chắc và chủ động an ninh năng lượng quốc gia

Trước tác động của tình hình thế giới và khu vực, nhất là trước khi xảy ra xung đột tại khu vực Trung Đông, Việt Nam vẫn giữ được thế chủ động trong điều hành thị trường xăng, dầu, bảo đảm an ninh năng lượng, góp phần giữ vững sự phát triển ổn định của xã hội. Đảng, Chính phủ đã ban hành nhiều văn bản quan trọng để lãnh đạo, chỉ đạo công tác này như: Nghị quyết số 70-NQ/TW ngày 20-8-2025 của Bộ Chính trị “về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”, Kết luận số 14-KL/TW ngày 20-3-2026 của Bộ Chính trị “về bảo đảm nguồn cung, giá nhiên liệu ổn định trong tình hình mới”, Nghị quyết số 36/NQ-CP ngày 6-3-2026 của Chính phủ, trong đó có nội dung về điều hành giá xăng, dầu và năng lượng, Nghị quyết số 55/NQ-CP ngày 19-3-2026 của Chính phủ nhằm sửa đổi, bổ sung một số nội dung tại Nghị quyết số 36/NQ-CP ngày 6-3-2026... Trong đó, Nghị quyết số 70-NQ/TW là văn bản đặc biệt quan trọng trong việc lãnh đạo, chỉ đạo triển khai đồng bộ các giải pháp bảo đảm an ninh năng lượng của nước ta trong bối cảnh Việt Nam chịu ảnh hưởng từ bên ngoài; tạo thế chủ động cho cả hệ thống chính trị trong việc chuẩn bị, xây dựng các kịch bản ứng phó với biến động quốc tế. Nghị quyết số 70-NQ/TW ra đời không chỉ là sự kế thừa Nghị quyết số 55-NQ/TW trước đây, mà còn mang tính đột phá khi chuyển đổi tư duy từ “bảo đảm cung ứng” sang “bảo đảm vững chắc và chủ động an ninh năng lượng”.     

Dưới sự lãnh đạo của Đảng, thời gian qua, cả hệ thống chính trị đã triển khai đồng bộ và quyết liệt nhiều giải pháp nhằm bảo đảm an ninh năng lượng của đất nước, đã bảo đảm được nguồn cung xăng, dầu cho nhu cầu sử dụng trong nước trong bối cảnh xung đột quốc tế đang diễn biến phức tạp. Liên Bộ Công Thương-Tài chính đã phối hợp trong việc sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng, dầu nên duy trì được mức giá thấp hơn giá trung bình của thế giới và thấp hơn hầu hết các nước lân cận. Quỹ bình ổn giá đã được liên Bộ Công Thương-Tài chính kích hoạt tới 9 lần chỉ trong một tháng, với tổng số tiền khoảng 5.300 tỷ đồng. Đặc biệt, lần đầu tiên ngân sách nhà nước được tạm ứng trực tiếp vào Quỹ với quy mô 8.000 tỷ đồng theo Quyết định số 483/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Song song với đó, thuế nhập khẩu đối với một số mặt hàng và thuế bảo vệ môi trường giảm về 0% đối với xăng, dầu diesel và nhiên liệu hàng không trong thời gian nhất định; thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng được điều chỉnh mạnh từ mức 8-10% xuống còn 0%; doanh nghiệp được miễn kê khai thuế giá trị gia tăng nhưng vẫn được khấu trừ đầu vào. Những biện pháp này đã góp phần trực tiếp kiềm chế đà tăng giá, bảo vệ sản xuất, ổn định đời sống nhân dân và giảm áp lực lạm phát. Song song với đó, Bộ Công an đã chủ động nắm tình hình, triển khai đồng bộ các biện pháp phòng ngừa từ sớm, từ xa những hoạt động lợi dụng hợp tác trên lĩnh vực năng lượng để tiến hành “diễn biến hòa bình” đối với nước ta. Có thể khẳng định, thành công của Việt Nam là không chỉ duy trì đủ nguồn cung mà còn giữ được mặt bằng giá ở mức có thể kiểm soát, hạn chế tối đa tác động tiêu cực đến nền kinh tế và đời sống nhân dân; góp phần bảo vệ nền tảng ổn định kinh tế-xã hội và tạo điều kiện cho tăng trưởng. 

Trong những năm tới, để bảo đảm an ninh năng lượng, góp phần phát triển kinh tế, xã hội, hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, cần triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp. Trong đó, phải chú trọng đẩy mạnh thực hiện đồng bộ các giải pháp mà Nghị quyết số 70-NQ/TW đã đề ra; triển khai thực hiện Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam hướng tới mục tiêu bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng, đáp ứng mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050 gắn với chiến lược phát triển công nghiệp và đô thị, nhằm tối ưu hóa hiệu quả lan tỏa trong nền kinh tế. Quan tâm đầu tư, triển khai chương trình khoa học, công nghệ cấp quốc gia về năng lượng, tập trung vào các công nghệ tương lai như lưới điện thông minh, hệ thống lưu trữ năng lượng và hydrogen, Blockchain tăng cường minh bạch trong giao dịch năng lượng, trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn hỗ trợ dự báo, điều độ và vận hành hệ thống điện thông minh hơn. Đồng thời, các cơ quan chức năng cần chủ động làm tốt công tác nắm, phân tích và dự báo tình hình từ sớm, từ xa ngay từ trung tâm, từ bên ngoài nước ta để kịp thời triển khai các biện pháp phòng ngừa, đấu tranh, ngăn chặn âm mưu, hoạt động của các thế lực thù địch, phản động lợi dụng hợp tác thương mại trên lĩnh vực năng lượng để xâm phạm an ninh quốc gia. Trong đó, cần tập trung nắm tình hình biến động của cục diện thế giới, khu vực, sự điều chỉnh chiến lược, chính sách kinh tế của các đối tác; âm mưu, ý đồ lợi dụng vấn đề này nhằm thao túng nước ta để có chủ trương, quyết sách xử lý kịp thời nhằm bảo đảm tuyệt đối an toàn an ninh năng lượng, góp phần quan trọng bảo vệ, thúc đẩy và phát triển nền kinh tế nước ta.