Ngược dòng thời gian về cuối năm 1969, khi vừa tròn 18 tuổi, chàng thanh niên Nguyễn Văn Lạc tình nguyện lên đường nhập ngũ. Ông trực tiếp tham gia chiến đấu tại chiến trường Quảng Trị khốc liệt trong đội hình Sư đoàn 304 (nay thuộc Quân khu 2). Tháng 7-1972, trong một trận đánh ác liệt, ông bị thương nặng... Đến năm 1984, ông phục viên trở về địa phương, hưởng chế độ thương binh hạng 4/4, được phân công công tác tại Phòng Văn hóa-Thể thao huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Trong suốt quãng thời gian công tác, ông luôn gắn bó sâu sát với cơ sở, tham gia tổ chức các hoạt động văn hóa, thông tin, tuyên truyền, góp phần nâng cao đời sống tinh thần cho nhân dân.

Cựu chiến binh, thương binh Nguyễn Văn Lạc (thứ hai, từ trái sang) cùng các cháu học sinh và hội viên Câu lạc bộ “Đọc và làm theo sách, báo” nghiên cứu sách, báo tại thư viện. 

Năm 2010, ông Nguyễn Văn Lạc nghỉ hưu. Rời công tác, nhưng ông không cho phép mình “nghỉ”. Từ thực tiễn nhiều năm làm công tác văn hóa, ông trăn trở khi nhận thấy ở nhiều địa phương dù có phòng đọc sách nhưng hoạt động còn hình thức, thiếu sức hút. Mặt khác, thời điểm ấy, công nghệ thông tin chưa phát triển, mạng xã hội chưa phổ biến, trong khi nhu cầu đọc sách, tìm hiểu tri thức của học sinh, thanh thiếu niên và người dân lại rất lớn, nhưng điều kiện tiếp cận còn nhiều hạn chế...

Từ những trăn trở đó, với tâm huyết của một cán bộ văn hóa và trách nhiệm của người chiến sĩ năm xưa, ông Lạc quyết tâm xây dựng một thư viện phục vụ cộng đồng ngay tại quê hương. Ông liên hệ mượn nhà kho cũ của Hợp tác xã Nông nghiệp Bắc Thành (xã Bắc Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An trước đây) và kiên trì vận động bạn bè, đồng đội, các tổ chức, cá nhân chung tay đóng góp. Ban đầu chỉ là vài chục cuốn sách do ông sưu tầm, dành dụm từ đồng lương hưu ít ỏi để mua. Sau dần, những cuốn sách được gom góp ngày một nhiều thêm; giá sách dựng lên; nhà kho được cải tạo, sắp xếp lại và trở thành thư viện, không gian văn hóa cộng đồng ấm áp. Hiện nay, thư viện được trang bị các dãy bàn ghế ngăn nắp, ti vi, máy tính cùng nhiều vật dụng cần thiết khác. Tất cả đều là kết quả của sự vận động bền bỉ, bằng uy tín cá nhân và tấm lòng chân thành của thương binh Nguyễn Văn Lạc đối với các mạnh thường quân. Thương binh Nguyễn Văn Lạc cho biết thêm: “Thư viện hiện có gần 8.000 đầu sách thuộc nhiều lĩnh vực như văn học, lịch sử, khoa học, pháp luật, kỹ năng sống, sách thiếu nhi... Tôi cũng chủ động vận động kinh phí để đặt mua nhiều đầu báo, tạp chí, giúp người dân có điều kiện cập nhật thông tin thời sự, kiến thức mới một cách thường xuyên”.

Hằng ngày, thư viện đều có người đến đọc sách, từ các em học sinh sau giờ học đến người cao tuổi tìm lại niềm vui bên trang sách. Đặc biệt, nơi đây còn trở thành địa điểm sinh hoạt định kỳ của Câu lạc bộ “Đọc và làm theo sách, báo” của Hội Người cao tuổi xã Quan Thành, với khoảng 30 thành viên tham gia. Thông qua những buổi đọc, trao đổi, chia sẻ nội dung, các hội viên không chỉ nâng cao hiểu biết mà còn lan tỏa tinh thần học tập suốt đời, góp phần xây dựng đời sống văn hóa lành mạnh ngay từ cơ sở.

Nhận xét về thương binh Nguyễn Văn Lạc, ông Thái Hữu Chung, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Quan Thành cho biết: “Đồng chí Nguyễn Văn Lạc là một hội viên gương mẫu. Dù tuổi đã cao nhưng với phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ, đồng chí luôn đi đầu trong các phong trào của Hội và hoạt động ở địa phương. Đồng chí sống cương trực, thẳng thắn, thường xuyên đóng góp nhiều ý kiến thiết thực và luôn quan tâm, giúp đỡ hội viên có hoàn cảnh khó khăn bằng cả tinh thần lẫn vật chất, được hội viên và bà con quý mến...”.