Xuất khẩu đạt kỷ lục mới

Nông dân xã Trừ Văn Thố, TP Hồ Chí Minh thu hoạch chôm chôm. Ảnh NGUYỄN KIỂM

Kim ngạch xuất khẩu của ngành nông nghiệp Việt Nam năm 2025 đạt con số kỉ lục- 70,09 tỷ USD, vượt xa kế hoạch đề ra trước đó 65 tỷ USD. Chẳng thế mà Thứ trưởng Bộ NN&MT Phùng Đức Tiến hào hứng cho biết: Năm 2025, nông nghiệp đã làm nên thành tựu to lớn rất đáng tự hào, chúng ta phá kỷ lục về xuất khẩu khi đạt 70,09 tỷ USD, tăng 12% so với năm 2024, xuất siêu khoảng 20,72 tỷ USD, tăng 17% so với 2024.

Đánh giá tác động của thiên tai, ông Trần Gia Long, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch- Tài chính (Bộ NN&MT) chia sẻ: Năm 2025, thiên tai đã thiệt hại khoảng 106 nghìn tỷ đồng, làm giảm khoảng 2 điểm trăm tăng trưởng của ngành nông nghiệp.

Khó khăn, thiệt hại là vậy nhưng nông nghiệp Việt Nam năm 2025 không bị tụt lại hay suy giảm mà trái lại tăng trưởng của ngành nông nghiệp Việt Nam vẫn đạt con số rất cao 3,8%. Đồng thời vẫn tiếp tục duy trì 10 mặt hàng xuất khẩu trên 1 tỷ USD: cà phê, cao su, gạo, trái cây và rau quả, hạt điều, hạt tiêu, sắn và sản phẩm từ sắn, tôm, cá tra (thủy sản), đồ gỗ và lâm sản. Đặc biệt có 3 nhóm hàng đạt trên 8 tỷ USD (sản phẩm gỗ đạt 17,3 tỷ USD tăng 6,4%; cà phê đạt 8,5 tỷ USD tăng 52,5%, trái cây và rau quả đạt 8,6 tỷ USD tăng 19,8%).

 Thu hoạch chôm chôm ở xã Trừ Văn Thố, thành phố Hồ Chí Minh. Ảnh NGUYỄN KIỂM

Chia sẻ về những thành tựu mà ngành nông nghiệp và môi trường năm 2025 đã vượt khó thành công, ông Nguyễn Minh Tiến, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến thương mại Nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) hồ hởi nói: Đáng chú ý nhiều mặt hàng có mức tăng trưởng mạnh: Cà phê, trái cây và rau quả. Về thị trường lớn của sản phẩm nông nghiệp Việt Nam như: Mỹ, Trung Quốc thì đều tăng trưởng. Đây là kết quả dựa trên nỗ lực đóng góp của toàn ngành nông nghiệp và môi trường, bà con nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp, cơ quan chức năng. Nhất là trong bối cảnh chúng ta thực hiện việc sáp nhập các tỉnh, thành phố, sắp xếp lại chính quyền địa phương theo 2 cấp, sáp nhập Bộ NN&PTNT và Bộ Tài nguyên và Môi trường thành Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Năm 2025, ngành nông nghiệp và môi trường không chỉ duy trì được mức tăng trưởng xuất khẩu ở các thị trường chủ lực của nước ta: Trung Quốc, Hoa Kỳ và Nhật Bản…những năm gần đây, đặc biệt năm 2025, Việt Nam đã tích cực đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở cửa thị trường tại nhiều quốc gia, khu vực: thị trường các quốc gia Hồi giáo (thị trường Halal); thị trường châu Phi. Cũng nhờ thế, thị trường khu vực châu Phi mặc dù vẫn chiếm thị phần thấp nhưng cũng đã ghi nhận với mức tăng trưởng cực kỳ ấn tượng 67,4%.

Không chỉ đạt kỷ lục về kim ngạch, xuất khẩu nông, lâm, thủy sản còn tạo thặng dư thương mại lớn, với mức xuất siêu toàn ngành đạt khoảng 20,72 tỷ USD, tăng 16,6% so với năm 2024. Cùng với đó, ngành nông nghiệp và môi trường có 9 chỉ tiêu đều đạt và vượt: Xuất khẩu, GDP toàn ngành đạt 3,8%; giảm nghèo theo chuẩn đa chiều đạt 1%; tỷ lệ dân nông thôn sử dụng nước sạch 60%, tỷ lệ che phủ rừng đạt 42,3%; đầu tư công…Không tự hào sao được khi con số ấy là mồ hôi, công sức nỗ lực của người nông dân, doanh nghiệp và cả hệ thống chính trị cùng vào cuộc để có thành tích này. Và ngành nông nghiệp và môi trường nước ta tiếp tục khẳng định vai trò trụ đỡ của nền kinh tế.

Thứ trưởng Phùng Đức Tiến nhớ lại: 5 tháng đầu 2025, xuất khẩu toàn ngành sụt giảm mạnh những tưởng năm 2025, chúng ta chỉ xuất khẩu được khoảng 65 tỷ USD. Thế nhưng, bằng quyết tâm của cả hệ thống chính trị, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ NN&MT… chúng ta đã kịp thời tháo gỡ những khó khăn, tiếp tục đẩy mạnh sản xuất, xúc tiến thương mại, mở cửa thị trường.

Đồng tình quan điểm trên, ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam cho hay: Năm 2025, tổng kim ngạch xuất khẩu mặt hàng trái cây và rau quả đã đạt 8,6 tỷ USD, kết quả vượt ra dự đoán ban đầu của chúng tôi. Thành tích, kết quả này có được là nhờ kết quả nỗ lực của các hệ thống chính trị trong đó có Bộ NN&MT, bà con nông dân, doanh nghiệp.

Năm 2026- Thích ứng để phát triển, tăng trưởng

Năm 2025, ngành nông nghiệp và môi trường của Việt Nam đã vượt khó, có kỉ lục, có thành tích lớn. Vậy năm 2026 sẽ như thế nào?

Dự báo về xuất khẩu ngành hàng trái cây và rau quả, ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam cho rằng: Năm 2026, xuất khẩu trái cây và rau quả của Việt Nam có thể đạt kim ngạch 10 tỷ USD. Tuy nhiên, ông cũng thẳng thắn nhìn nhận, đánh giá những hạn chế của ngành hàng này: Chất lượng chưa ổn định, đồng nhất, mối sản xuất liên kết xuất khẩu vẫn còn lỏng lẻo tạo ra những rủi ro, nguy cơ đứt gẫy chuỗi ngành hàng nếu chúng ta không kịp thời có biện khắc phục.

Nông dân Vĩnh Long phơi lúa. Ảnh NGUYỄN KIỂM 

Để giữ vững đà tăng trưởng xuất khẩu trong bối cảnh các thị trường ngày càng có những đòi hỏi cao về chất lượng sản phẩm và cạnh tranh gay gắt, Bộ trưởng Bộ NN&MT Trần Đức Thắng nhấn mạnh: Bộ NN&MT đã xác định sẽ triển khai đồng bộ một số nhóm giải pháp trọng tâm: Tiếp tục rà soát, sửa đổi các quy định chuyên ngành theo yêu cầu hội nhập; hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, kiểm dịch, truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm theo chuẩn các thị trường lớn; đồng thời tăng cường thanh tra, giám sát để bảo đảm chất lượng hàng xuất khẩu ngay từ gốc.

Đồng thời cơ cấu lại sản xuất gắn với nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn và chuỗi giá trị; tập trung phát triển vùng nguyên liệu tập trung, đạt chuẩn; triển khai các chương trình lớn như: Đề án "Phát triển bền vững một triệu héc-ta chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030"; tiếp tục xây dựng và phát triển thủy sản bền vững, lâm nghiệp bền vững có chứng chỉ, vừa nâng cao chất lượng, vừa đáp ứng yêu cầu về môi trường và truy xuất nguồn gốc.

Bên cạnh việc giữ vững các thị trường truyền thống, Bộ NN&MT sẽ chủ động đàm phán, xúc tiến thương mại mở rộng các thị trường tiềm năng: thị trường Halal, thị trường châu Phi, khai thác, tận dụng hiệu quả các FTA mà Việt Nam đã ký kết; tăng cường đàm phán, tháo gỡ rào cản kỹ thuật, xử lý kịp thời các vấn đề phòng vệ thương mại để bảo vệ lợi ích chính đáng của nông sản Việt Nam. Đẩy mạnh hỗ trợ đầu tư vào chế biến, bảo quản, logistics hiện đại; ứng dụng khoa học - công nghệ và công nghệ số trong toàn bộ chuỗi giá trị, từ sản xuất đến tiêu thụ, nhằm nâng giá trị gia tăng và giảm chi phí. Triển khai các giải pháp bảo đảm an toàn dịch bệnh, chất lượng và tính ổn định của chuỗi cung ứng; tăng cường phòng chống dịch bệnh, chủ động ứng phó thiên tai, bảo đảm giao hàng đúng hợp đồng, giữ uy tín của nông sản Việt trên thị trường quốc tế.