Xây dựng hệ sinh thái rèn nghề, đưa đào tạo đến gần thực tiễn

Rèn nghề không chỉ dừng ở kỳ thực tập

Rèn nghề không đơn thuần là một học phần hay đợt thực tập ở cuối khóa, mà cần được triển khai xuyên suốt quá trình đào tạo. Thông qua việc tiếp xúc với môi trường nghề nghiệp, sinh viên có điều kiện hiểu rõ hơn yêu cầu của công việc, nhận diện những vấn đề phát sinh trong thực tiễn và từng bước hình thành năng lực chuyên môn.

Đặc biệt, với các ngành Khoa học Giáo dục, Tham vấn học đường và Tâm lý học, việc gắn kết giữa lý thuyết với thực hành càng có ý nghĩa quan trọng. Bên cạnh kiến thức chuyên ngành, người học cần được rèn luyện kỹ năng giao tiếp, quan sát, nhận diện vấn đề và vận dụng kiến thức phù hợp với từng đối tượng, hoàn cảnh cụ thể. Nhấn mạnh về điều này, GS, TS Đặng Hoàng Minh, Trưởng khoa Khoa học Giáo dục chia sẻ: “Tất cả các ngành đào tạo của chúng tôi đều mang tính thực hành rất cao. Bởi vậy, ngay từ khi mới nhập trường, ở từng môn học đã đề cao tính thực hành, các em được thực tập và rèn luyện kỹ năng với nhau”.

GS, TS Đặng Hoàng Minh, Trưởng khoa Khoa học Giáo dục phát biểu khai mạc.

Ngay từ năm thứ nhất, sinh viên đã tham gia các chuyến tham quan thực tế. Đến năm thứ hai và năm thứ ba, các em có những đợt thực tập ngắn ngày tại địa phương. Bước sang năm thứ tư, sinh viên sẽ tham gia kỳ thực tập chuyên sâu với thời lượng từ một tuần đến vài tháng tại các trường học hoặc bệnh viện. Đáng chú ý, yêu cầu thực hành khắt khe này không chỉ áp dụng ở bậc cử nhân mà còn bắt buộc với cả chương trình thạc sĩ, đòi hỏi học viên phải có từ 3 đến 6 tháng thực tập toàn thời gian.

Để đảm bảo sinh viên hình thành năng lực, phẩm chất bám sát chuẩn đầu ra của chương trình đào tạo, nhà trường và khoa còn đặc biệt chú trọng kết nối với các trường phổ thông, cơ sở tham vấn, trị liệu tâm lý và tổ chức giáo dục. Song song đó, sinh viên được tạo điều kiện tiếp cận môi trường nghề nghiệp ngay từ những năm đầu thông qua các hoạt động chuyên môn, hội thảo, tọa đàm và câu lạc bộ. Chính việc làm quen sớm với thực tiễn này giúp người học đi từ bước quan sát, thấu hiểu nhu cầu tại cơ sở giáo dục, đến việc chủ động vận dụng kiến thức dưới sự dẫn dắt của chuyên gia, qua đó nhận thức sâu sắc sợi dây liên kết giữa tri thức học thuật và đòi hỏi thực tế của công việc.

Các khách mời giao lưu tại Diễn đàn phiên 1 với chủ đề "Kết nối hệ sinh thái rèn nghề: Từ đào tạo đến chính sách của nhà nước và nhu cầu xã hội".

Kết nối cơ sở đào tạo với môi trường nghề nghiệp

Minh chứng rõ nét cho nỗ lực thu hút các đơn vị sử dụng lao động tham gia sâu rộng vào quá trình đào tạo chính là sự kiện kết nối hệ sinh thái rèn nghề diễn ra vào sáng ngày 10-10 tại cơ sở Hòa Lạc.

Sự kiện không chỉ đón chào sinh viên khóa mới mà còn có sự tham gia của các đại diện từ Vụ Học sinh, sinh viên (Bộ Giáo dục và Đào tạo), Phòng Bảo vệ Bà mẹ Trẻ em (Bộ Y tế) cùng gần 15 cơ sở thực tập, nhà tuyển dụng uy tín trong lĩnh vực Khoa học giáo dục, Tham vấn học đường và Tâm lý học.

Mục tiêu cốt lõi của sự kết nối này là giúp tân sinh viên sớm hiểu rõ thị trường lao động đang kỳ vọng điều gì. Từ những chia sẻ thực tế đó, các em biết cách tự điều chỉnh và trau dồi năng lực phù hợp trong suốt 4 năm học. Đồng thời, sự kiện cũng là bước đệm để nhà trường không ngừng mở rộng mạng lưới các đơn vị đối tác tiếp nhận sinh viên.

Các khách mời, cựu sinh viên và sinh viên giao lưu tại Diễn đàn phiên 2 với chủ đề “Rèn nghề - kinh nghiệm từ người học đã thành công và đơn vị sử dụng nhân lực”.

Không dừng lại ở những chương trình mang tính thời điểm, mạng lưới rèn nghề của Khoa còn được duy trì liên tục qua các hoạt động trong tương lai. Sinh viên sẽ thường xuyên được tham dự các hội thảo, sinh hoạt trong các câu lạc bộ chuyên môn dưới sự hướng dẫn của đội ngũ chuyên gia. Việc tận dụng tối đa thế mạnh mạng lưới kết nối với các trường mầm non và phổ thông trên địa bàn Hà Nội đã tạo ra vô vàn cơ hội thực tế để người học cọ xát.

Trái ngọt từ quá trình kết nối bền vững

Xây dựng hệ sinh thái rèn nghề không chỉ dừng ở việc mở rộng số lượng đối tác hay tổ chức thêm các hoạt động trải nghiệm. Điều quan trọng là những kết nối đó cần mang lại giá trị thiết thực cho quá trình học tập và hình thành năng lực nghề nghiệp của sinh viên.

Theo PGS, TS Lê Thái Hưng, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục, thước đo thành công của hệ sinh thái này nằm ở chính sự tiến bộ của sinh viên sau mỗi đợt thực tập, được đánh giá qua hệ thống giám sát chặt chẽ từ cả phía giảng viên và cơ sở hướng dẫn. Hơn thế nữa, mục tiêu quan trọng nhất là khả năng sinh viên đáp ứng trọn vẹn nhu cầu của các đơn vị tuyển dụng sau khi ra trường.

PGS, TS Lê Thái Hưng, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục phát biểu định hướng học tập, nghiên cứu và rèn nghề cho sinh viên 3 ngành cử nhân của khoa.

Đáng tự hào hơn, hệ sinh thái rèn nghề của Khoa đang vận hành như một vòng tuần hoàn giá trị khép kín. GS, TS Đặng Hoàng Minh chia sẻ niềm vui khi chứng kiến nhiều thế hệ học viên cũ nay đã thành công, quay trở lại biến chính cơ sở của họ thành nơi chắp cánh cho thế hệ sinh viên đi sau. “Chính các đơn vị sử dụng lao động này lại cung cấp những phản hồi vô cùng quý báu, giúp nhà trường liên tục cập nhật và điều chỉnh chuẩn đầu ra sao cho bám sát nhất với hơi thở của thị trường”, GS, TS Đặng Hoàng Minh nhấn mạnh.

Nhà trường và khoa tặng quà cảm ơn đối tác.

Đối tác của khoa trao học bổng cho các sinh viên có hoàn cảnh khó khăn.

Khép lại chương trình, có thể thấy việc xây dựng hệ sinh thái rèn nghề không phải là phong trào nhất thời mà là hướng đi mang tính chiến lược lâu dài. Sự kết nối chặt chẽ giữa giảng đường, doanh nghiệp và các thế hệ sinh viên chính là chìa khóa vững chắc nhất để trang bị cho sinh viên đang theo học sự tự tin, kiến thức và kỹ năng thực hành, sẵn sàng bước vào thị trường lao động đầy biến động.