Trước thực tế không ít sinh viên tốt nghiệp chuyên ngành báo chí mà vẫn không làm được nghề báo, từ kỳ thi tuyển sinh năm học 2015-2016, Học viện Báo chí và Tuyên truyền đã lập lại môn thi Năng khiếu báo chí đối với thí sinh. Theo đánh giá của lãnh đạo học viện, kết quả kỳ thi tuyển sinh năm ngoái, chất lượng sinh viên của ngành báo chí đã được nâng lên hẳn, kết quả học tập năm đầu tiên của các em cao hơn so với những năm trước không thi tuyển môn Năng khiếu báo chí. Trong kỳ thi tuyển sinh năm học 2016-2017 tới đây, Học viện Báo chí và Tuyên truyền tiếp tục có những đổi mới về môn thi năng khiếu cho thí sinh. Theo đó, thí sinh sẽ được giao một chủ đề và viết bài luận trong khoảng 400-500 từ. Đối với hai chuyên ngành Báo ảnh và Quay phim truyền hình còn thi bổ sung cảm thụ hình ảnh và phỏng vấn trực tiếp với hội đồng thi. Việc yêu cầu thí sinh thi cảm thụ hình ảnh giúp các em có thể nhận xét về bố cục, hình thức, ý nghĩa, nội dung của bức ảnh đó; hay có thể cảm nhận, bình luận về nội dung, bố cục, cấu trúc… một đoạn video clip ngắn. Việc trải qua phần thi phỏng vấn trực tiếp nhằm đánh giá khả năng giao tiếp, ứng xử, trình độ nhận thức ban đầu của thí sinh về nghề báo.

Có thể khẳng định rằng, sau nhiều năm bỏ môn thi Năng khiếu báo chí, việc Học viện Báo chí và Tuyên truyền đưa trở lại môn thi này với thí sinh là rất cần thiết. Bởi lẽ, thi Năng khiếu báo chí không chỉ tạo cơ hội thuận lợi cho thí sinh bộc lộ khả năng làm báo của mình, mà còn giúp hội đồng tuyển sinh có cơ sở lựa chọn được những người có tố chất ban đầu để nâng cao chất lượng tuyển sinh đầu vào ngành báo chí. Vì thực tế cho thấy, thời gian qua, một phần do chọn nghề theo cảm tính, phần khác do thiếu năng khiếu mà một bộ phận không nhỏ sinh viên tuy đã được đào tạo chính quy về báo chí, nhưng ra trường vẫn không tìm kiếm được việc làm do không hội tụ đủ những yêu cầu, tố chất cần thiết của nhà báo. Trong khi nhiều cơ quan báo chí vẫn thiếu nhân lực làm báo thực thụ, thì nguồn nhân lực báo chí vẫn dôi dư do đào tạo không đáp ứng nhu cầu thực tế, gây ra tình trạng lãng phí cho xã hội, Nhà nước và chính bản thân, gia đình sinh viên báo chí.

Năng khiếu báo chí là thứ “trời cho”. Tất nhiên, không phải cứ có năng khiếu sẽ trở thành nhà báo. Năng khiếu báo chí chỉ có thể phát huy, phát triển và bộc lộ mạnh mẽ khi người sở hữu nó phải trải qua một quá trình đào tạo bài bản, rèn luyện công phu và thường xuyên tiếp cận, hấp thụ những tri thức mới để không ngừng làm giàu trình độ, năng lực làm báo cho mình. Nhận thức đúng vấn đề này để trong quá trình đào tạo, các cơ sở đào tạo ngành báo chí cần chủ động tạo ra điều kiện, môi trường giáo dục thuận lợi kích thích năng khiếu báo chí của sinh viên phát triển; đồng thời, mỗi sinh viên báo chí phải tự ý thức được việc đam mê học hỏi, trau dồi mọi mặt để có đủ những tố chất, phẩm chất, năng lực cần thiết của một nhà báo trong tương lai.

LÃNG XUYÊN