Phát huy lợi thế, khai thác hiệu quả du lịch biển

Nối dài không gian biển

Nghị quyết số 09-NQ/TW của Bộ Chính trị đã nêu rõ nhiệm vụ và giải pháp chủ yếu mà TP Hồ Chí Minh cần thực hiện trong thời gian tới. Đó là phát triển mạnh kinh tế biển theo hướng đa ngành, hiện đại và bền vững, tập trung vào cảng biển, logistics và dịch vụ hàng hải quốc tế, dầu khí, năng lượng, du lịch biển, đảo chất lượng cao và nuôi trồng thủy sản công nghệ cao. TP Hồ Chí Minh sẽ hình thành trung tâm kinh tế biển quốc gia với kinh tế hàng hải và logistics, dầu khí-năng lượng-năng lượng tái tạo, du lịch và đô thị biển phát triển theo hướng bền vững, tiệm cận chuẩn mực quốc tế, hướng tới vai trò đầu tàu kinh tế biển của cả nước.

Du khách trải nghiệm chèo SUP tại biển Vũng Tàu. Ảnh: QUANG VINH

Định hướng mở rộng không gian về phía biển đang được TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa bằng hàng loạt dự án hạ tầng. TP đã triển khai tuyến đường cao tốc đô thị Hồ Tràm-Cảng hàng không quốc tế Long Thành dài hơn 42km, quy mô 6 làn xe, tổng mức đầu tư hơn 46.900 tỷ đồng theo phương thức đối tác công tư, tạo thêm một hướng kết nối trực tiếp giữa sân bay Long Thành và khu vực du lịch Hồ Tràm. Đáng chú ý, TP đã thông qua chủ trương đầu tư dự án đường vượt biển kết nối khu vực Cần Giờ-Vũng Tàu dài khoảng 14km, gồm cầu và hầm vượt biển, tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 93.000 tỷ đồng. Khi hoàn thành, công trình có thể rút ngắn thời gian di chuyển giữa Cần Giờ và Vũng Tàu từ 90-120 phút xuống còn khoảng 15-20 phút.

Tuyến đường sắt Metro Bến Thành-Cần Giờ dự kiến hoàn thành vào năm 2028 được xem là “cú hích” quan trọng giúp rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm đến Cần Giờ. Bên cạnh đó, trong bối cảnh nhu cầu giao nhận ngày càng tăng, đòi hỏi tốc độ và sự linh hoạt, thiết bị bay không người lái (UAV) được kỳ vọng là giải pháp đột phá giúp rút ngắn thời gian vận chuyển, tối ưu hóa chi phí và giảm áp lực lên hạ tầng giao thông truyền thống. Mới đây, TP Hồ Chí Minh triển khai tuyến vận chuyển hàng hóa bằng UAV từ Cần Giờ đến Vũng Tàu, trở thành tuyến bay vượt biển bằng UAV đầu tiên được triển khai tại Việt Nam. Chuyến bay có cự ly hơn 12km, mở ra thêm một phương thức kết nối trên không gian biển.

Đồng chí Nguyễn Hữu Ân, Phó trưởng phòng Quy hoạch, Phát triển tài nguyên du lịch, Sở Du lịch TP Hồ Chí Minh, cho biết, Cần Giờ được xác định là “mắt xích chiến lược” trong không gian phát triển mới của TP, với định hướng mở rộng dư địa tăng trưởng theo hướng xanh, bền vững và có chiều sâu. Khi hạ tầng giao thông liên vùng đồng bộ cùng Sân bay quốc tế Long Thành hình thành, Cần Giờ sẽ không còn là điểm đến cuối tuyến mà trở thành mắt xích quan trọng trong mạng lưới du lịch, kinh tế biển và logistics mới của thành phố.

Từ nối điểm đến đến nối giá trị

Trong 6 tháng đầu năm 2026, TP Hồ Chí Minh đón khoảng 6,4 triệu lượt khách quốc tế và 27,3 triệu lượt khách nội địa; tổng thu từ du lịch đạt khoảng 214.000 tỷ đồng, tương đương gần 65% kế hoạch cả năm. Ngành du lịch đặt mục tiêu năm 2026 đón 11 triệu lượt khách quốc tế, 50 triệu lượt khách nội địa với tổng thu khoảng 330.000 tỷ đồng. 

Theo bà Nguyễn Thị Thanh Tâm, Trưởng phòng Điều hành Công ty TNHH Du lịch và Truyền thông Chủ Nhật Việt, đối với ngành du lịch, giao thông thuận lợi mới chỉ là điều kiện cần, điều quyết định họ có tiếp tục đến Hồ Tràm, Bình Châu hay Côn Đảo hay không còn phụ thuộc vào sản phẩm. Đây chính là bài toán mà du lịch TP Hồ Chí Minh cần giải trong giai đoạn mới, kết nối giao thông phải đi cùng kết nối cả thiên nhiên, văn hóa, dịch vụ và sinh kế cộng đồng vào cùng một chuỗi giá trị du lịch.

Thực tế, giá trị của không gian biển mới là mỗi khu vực sở hữu một thế mạnh khác nhau. Cần Giờ có rừng ngập mặn, hệ sinh thái biển và lợi thế phát triển du lịch sinh thái. Vũng Tàu có thế mạnh của một đô thị biển với hệ thống dịch vụ, nghỉ dưỡng, vui chơi. Long Hải, Phước Hải, Hồ Tràm phát triển mạnh nghỉ dưỡng. Bình Châu có lợi thế về sinh thái và chăm sóc sức khỏe. Côn Đảo hội tụ tài nguyên biển, đảo, sinh thái và lịch sử, văn hóa. Để định hướng ấy thành sản phẩm cụ thể, vai trò của doanh nghiệp lữ hành và cộng đồng địa phương rất quan trọng. TP cần thúc đẩy các tour liên tuyến, xây dựng bộ sản phẩm chung, đồng bộ thông tin điểm đến, phương tiện kết nối và hệ thống dịch vụ. Cùng với đó, mỗi địa phương cần xác định rõ thế mạnh của mình để tránh tình trạng cùng khai thác một loại hình, cùng phụ thuộc vào mùa cao điểm.

Ở góc độ quản lý địa phương, đồng chí Võ Thị Diễm Phượng, Phó chủ tịch UBND xã Cần Giờ cho biết, địa phương đang tập trung chuyển đổi mô hình phát triển theo hướng đô thị sinh thái, đẩy mạnh thương mại, dịch vụ, du lịch và kinh tế đêm, đồng thời đào tạo nguồn nhân lực tại chỗ để người dân trực tiếp hưởng lợi từ quá trình phát triển. Định hướng xuyên suốt của Cần Giờ là phát triển xanh và bền vững, gắn tăng trưởng kinh tế với bảo tồn khu dự trữ sinh quyển thế giới.