TP Hồ Chí Minh vừa đưa vào sử dụng làn đường dành cho xe đạp. Chỉ 2m bề ngang, nhưng trong bối cảnh giao thông đô thị luôn quá tải, nó cho thấy sự điều chỉnh trong tư duy phát triển đô thị: Từ việc ưu tiên không gian cho phương tiện cơ giới sang cách tiếp cận coi trọng hơn yếu tố môi trường, con người và chất lượng sống.

Xe đạp công cộng được bố trí tại nhiều điểm trên làn đường dành riêng cho xe đạp. Ảnh: Báo Tin tức 

Nhiều năm qua, TP Hồ Chí Minh vẫn đối mặt với kẹt xe, ô nhiễm không khí và thiếu hụt không gian công cộng. Những giải pháp chủ yếu như mở rộng mặt đường, xây cầu, làm hầm chui tiêu tốn không ít nguồn lực và thời gian, nhưng hiệu quả thường nhanh chóng bị triệt tiêu bởi sự gia tăng của phương tiện cá nhân. Trong bức tranh đó, người đi bộ, người đạp xe, người khuyết tật... vẫn là những nhóm phải tự thích nghi trong một không gian giao thông thiếu an toàn và kém thân thiện.

Xe đạp không hề đối lập với hình ảnh một đô thị hiện đại. Việc tổ chức làn đường riêng cho xe đạp không chỉ mở thêm một lựa chọn đi lại mà còn thể hiện quyết tâm điều chỉnh cấu trúc giao thông theo hướng bền vững. Ở một tầng nghĩa sâu hơn, 2m làn đường cho xe đạp còn là “thước đo” kỷ cương và “soi” rõ văn hóa ứng xử giao thông của cả đô thị.

Một đô thị có chất lượng sống tốt không chỉ được tạo nên từ những công trình đồ sộ hay những đại lộ thênh thang, mà còn từ sự tích lũy của nhiều lựa chọn nhỏ nhưng đúng hướng. 2m làn đường dành cho xe đạp có thể chưa làm thay đổi ngay diện mạo TP Hồ Chí Minh, nhưng đó là tín hiệu cho thấy thành phố đã bắt đầu dịch chuyển tư duy phát triển theo hướng chậm hơn, xanh hơn và nhân văn hơn.