Những robot “make in Vietnam” được các y, bác sĩ, bệnh nhân ở Bắc Giang đánh giá cao những công việc mà sản phẩm công nghệ làm được như: Khử khuẩn, vệ sinh, vận chuyển hàng hóa, giám sát, nhắc nhở người người bệnh uống thuốc... Công nghệ đã thực sự chia sẻ với sức người, đặc biệt trong thực hiện những công việc có khả năng lây nhiễm cao ở các khu cách ly.

Công nghệ đã cho thấy vai trò rất hiệu quả trong phòng, chống dịch (PCD) Covid-19, đúng như chỉ đạo của Thủ tướng Phạm Minh Chính trong chiến lược PCD giai đoạn mới là “5K+ vaccine + công nghệ”. Lần bùng phát dịch này, chúng ta đã đưa nhiều ứng dụng khoa học, công nghệ (KHCN) vào công tác phòng, chống và điều trị Covid-19 khá nhuần nhuyễn, hiệu quả; thực sự trở thành nhóm giải pháp toàn diện giúp Việt Nam khống chế dịch bệnh thành công.

 Robot khử khuẩn Phenikaa-X đã có mặt tại tâm dịch Bắc Giang. Ảnh: dantri.com.vn

Ứng dụng công nghệ thực sự như một “tấm khiên” bảo vệ trong cả lĩnh vực quản lý, kiểm soát dịch bệnh cũng như điều trị. Nếu khuyến cáo "5K" (Khẩu trang-khử khuẩn -khoảng cách-không tụ tập-khai báo y tế) là khoa học về mặt chính sách, vaccine là sản phẩm KHCN thì cụm từ công nghệ một lần nữa được đặt riêng cho những biện pháp bảo vệ an toàn, tiên tiến của những trang thiết bị mới. Điều đó cho thấy sự coi trọng đặc biệt của người đứng đầu Chính phủ, coi KHCN là mũi nhọn đột phá PCD.

Trước sự bùng phát của các đợt dịch mới với quy mô, tính chất ngày càng phức tạp, các chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp đã phối hợp nghiên cứu thành công nhiều đề tài KHCN, ứng dụng ngay vào công tác PCD. Việc sản xuất thành công bộ kit phát hiện SARS-CoV-2, nuôi cấy và phân lập thành công virus SARS-CoV-2, tiến hành nghiên cứu và thử nghiệm vaccine Covivac giúp PCD hiệu quả hơn. Cùng với những robot đa năng còn có những bốt xét nghiệm Covid-19 lưu động chống nóng mới đây hay những chiếc quạt nhỏ đặt trong áo bảo hộ... giúp việc lấy mẫu xét nghiệm Covid-19 thuận tiện hơn. Không chỉ có vậy, những giải pháp công nghệ thực sự như những "cánh tay nối dài" giúp Việt Nam kiểm soát dịch tốt hơn. Đó là phần mềm Bluezone, NCOVI, hệ thống quét mã QR, hệ thống Bản đồ chống dịch-An toàn Covid-19... Có thể nói, công nghệ xét trên nhiều khía cạnh thực sự trở thành bộ công cụ khá toàn diện để tầm soát, phát hiện và kiểm soát hiệu quả những ca nhiễm và nghi nhiễm. Theo thông tin từ Bộ Y tế, trong đợt dịch vừa qua, Bluezone đã giúp truy vết được hơn 700 trường hợp, phát hiện gần 5.000 trường hợp tiếp xúc gần. Hiệu quả đó cho thấy việc nghiên cứu, ứng dụng công nghệ trong PCD đã phát huy tác dụng và cần được ưu tiên hơn nữa.

Trong "cuộc chiến" lâu dài này, để thực hiện mục tiêu kép vừa phát triển kinh tế vừa chống dịch hiệu quả, công nghệ chắc chắn phải là “vũ khí” đắc lực. Song, thực tế nguồn lực phát triển KHCN của chúng ta còn manh mún, chia cắt, chưa được huy động một cách có hệ thống; chưa phát huy được sức mạnh tổng hợp cho nghiên cứu, phát triển KHCN. Xác định rõ quy hoạch chiến lược, xây dựng cơ chế, chính sách khả thi; huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực chất lượng cả trong và ngoài nước; tạo điều kiện thuận lợi, khuyến khích người dân, doanh nghiệp tham gia nhiều hơn vào hoạt động nghiên cứu và phát triển KHCN... Trong hoàn cảnh nào cũng luôn phải đề cao tinh thần tự lực, tự cường, đoàn kết, sáng tạo, lấy khó khăn, thách thức làm động lực để vươn lên, có như vậy, KHCN mới thực sự trở thành một mũi nhọn đột phá trong PCD.

THU HÀ