Nhưng hậu kiểm không đồng nghĩa với buông lỏng quản lý. Nếu thiếu cơ chế rõ ràng và trách nhiệm cụ thể, hậu kiểm có thể tạo ra khoảng trống trong quản lý hoặc “kẽ hở” để những người thực thi công vụ lợi dụng làm khó doanh nghiệp bất cứ lúc nào.

Ảnh minh họa: baochinhphu.vn 

Đó là nguy cơ hậu kiểm chỉ tồn tại trên giấy. Cơ quan quản lý ít kiểm tra thực chất, dẫn tới hàng giả, hàng kém chất lượng, vi phạm vệ sinh, an toàn thực phẩm không được xử lý triệt để, đe dọa sức khỏe cộng đồng. Ngược lại, cũng có nguy cơ xảy ra tình trạng đoàn kiểm tra xuất hiện dày đặc, báo trước rầm rộ, thủ tục nhiêu khê, khiến doanh nghiệp mệt mỏi vì bị “hành” dưới danh nghĩa hậu kiểm.

Vì vậy, điều rất quan trọng là phải đổi mới cơ chế hậu kiểm. Một giải pháp khả quan là nên xây dựng cơ chế “hậu kiểm vi hành”-cán bộ, công chức có trách nhiệm đóng vai người tiêu dùng bình thường để trực tiếp mua hàng hóa, sử dụng dịch vụ, kiểm định sản phẩm theo quy trình chặt chẽ, đánh giá đúng chất lượng thực tế của sản phẩm. Cách làm này vừa khách quan, vừa hạn chế tình trạng đối phó khi biết trước đoàn kiểm tra.

Khi hoạt động hậu kiểm diễn ra âm thầm nhưng thực chất và có trách nhiệm, doanh nghiệp làm ăn chân chính sẽ không còn phải đối mặt với nỗi lo bị nhũng nhiễu, những cơ sở gian dối cũng khó “qua mặt” cơ quan chức năng.

Nếu không xây dựng một cơ chế hậu kiểm minh bạch, công bằng và hiệu quả, thì bỏ được một gánh nặng cũ rất có thể lại phát sinh thêm một gánh nặng khác cho doanh nghiệp.