Vụ hè thu này, ĐBSCL xuống giống hơn 1,5 triệu héc-ta, sản lượng lúa ước đạt 8,5 triệu tấn. Tại nhiều địa phương, tuy còn khoảng 20 ngày nữa mới tới thời điểm gặt lúa “đông ken” nhưng người trồng lúa đang đứng ngồi không yên.

Gọi điện trò chuyện với những người trồng lúa quen biết ở các cánh đồng lớn, ai cũng kêu vụ lúa này mưa gió thất thường, nước đầy chân ruộng, lúa chín dễ bị đổ sập, gặt trễ đồng nghĩa với thiệt hại. Trồng lúa bây giờ, phổ biến mỗi hộ canh tác khoảng 5 công trở lên (mỗi công 1.000m2), nhiều người sở hữu vài chục công đất lúa là chuyện bình thường. Nhân lực, máy móc thu hoạch lúa tại chỗ không thể đáp ứng được, phải thuê đội ngũ thu hoạch chuyên nghiệp từ địa phương khác, thậm chí từ tỉnh khác mới bảo đảm tiến độ.

Thu hoạch lúa tại huyện Thanh Bình, tỉnh Đồng Tháp. Ảnh minh họa: TTXVN 

Trước đây nghe kể chuyện “mần ruộng” thấy cũng nhẹ nhàng vì mọi khâu từ làm đất, xuống giống, bón phân, bơm nước, xịt thuốc, thu hoạch, mọi thứ đều có dịch vụ hỗ trợ, có tiền thì thuê, không thì tự mình làm đỡ phải phát sinh chi phí. Gia đình nào có nhiều đất nhưng các thành viên không thích làm nông, bỏ quê lên thành phố làm thuê cũng không sao, đất không bị bỏ hoang. Bây giờ thì khác, căng nhất vẫn là khâu thu hoạch, không có lực lượng là thua, không cách gì đưa lúa về nhà hay đem tới những điểm tập kết chờ thương lái. Ở nhiều địa phương vùng ĐBSCL từ lâu đã hình thành những “nghiệp đoàn” tự phát, tập trung những người cùng xã, trang bị đầy đủ máy móc cần thiết, chuyên cung cấp các dịch vụ hậu cần nghề lúa. Vào mỗi vụ thu hoạch lúa, những “nghiệp đoàn” sẵn sàng cơ động đến các huyện, tỉnh lân cận phục vụ, giúp nông dân đưa thẳng lúa từ cánh đồng đến tay thương lái. Hỏi chuyện những người phụ trách đội ngũ thu hoạch lúa chuyên nghiệp đều nhận được câu trả lời giống nhau: Dịch bệnh và các quy định về phòng, chống dịch tại các địa phương chưa cho phép hoạt động!

Hiện nay, các tỉnh, thành phố vùng ĐBSCL đang quyết liệt triển khai các biện pháp phòng, chống dịch Covid-19 theo tinh thần Chỉ thị 16 của Thủ tướng Chính phủ nên việc hỗ trợ người dân trong thu hoạch nông sản có nơi còn hạn chế. Một số nơi thành lập các hội nhóm giúp dân thu hoạch lúa, cấp giấy giới thiệu cho nông dân đi lại trong phạm vi quản lý nhưng đây cũng chỉ là giải pháp tình thế, không đáp ứng được nhu cầu. Trước nguy cơ ùn ứ ở khâu thu hoạch trong vụ lúa hè thu, các cấp chính quyền và ngành chức năng cần căn cứ vào tình hình thực tế tại địa phương, linh hoạt trong phối hợp, chỉ đạo, tạo điều kiện thuận lợi để người dân thu hoạch, tiêu thụ lúa, trái cây trên cơ sở quản lý, kiểm soát chặt chẽ tình hình dịch bệnh. Có như thế mới đáp ứng được yêu cầu của "mục tiêu kép".

HỒNG BỈNH HIẾU