Phát triển phải bằng tư duy mới, cách làm mới

Trồng na trên núi đá và phương thức rèn luyện cán bộ

Đi dọc Quốc lộ 1A, từ Hữu Lũng (giáp Bắc Giang) lên đến TP Lạng Sơn, hai bên đường, những rừng na được trồng rộng khắp từ chân núi đến tận đỉnh những dãy núi đá dựng đứng. Tại xã Chi Lăng (huyện Chi Lăng, Lạng Sơn), những nương na xanh ngắt xen giữa núi đá trùng điệp, vây quanh những mái nhà ngói đỏ kiên cố, khang trang... Đó là hình ảnh trực quan, mang đến những ấn tượng ban đầu, để Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và đoàn công tác có thể hình dung về “cú hích” giúp địa phương này phát triển nhanh chóng, trở thành xã nông thôn mới đầu tiên của tỉnh Lạng Sơn.

Thăm và làm việc tại Chi Lăng, Tổng Bí thư dành nhiều thời gian đến thăm hỏi một số hộ dân. Tại gia đình thương binh hạng 1/4 Phùng Văn Lít ở thôn Làng Ðồn và gia đình bà Chu Thị Vinh-hộ dân sản xuất giỏi ở thôn Quán Thanh (thu nhập 300 triệu đồng/năm)..., Tổng Bí thư trò chuyện, tìm hiểu khá kỹ về những thuận lợi, khó khăn trong việc trồng trọt, phát triển cây na trên núi đá. Tổng Bí thư không giấu được niềm vui khi nghe người dân trải lòng, khẳng định: Quả na Chi Lăng có thương hiệu như hôm nay là nhờ sự đóng góp vô cùng to lớn của cấp ủy, chính quyền địa phương, nhất là sự nêu gương của đội ngũ cán bộ.

Có lẽ đó là lý do khiến buổi làm việc của Tổng Bí thư tại trụ sở UBND xã Chi Lăng chẳng khác gì buổi tọa đàm, trao đổi kinh nghiệm lao động sản xuất với cán bộ và bà con nhân dân. Tổng Bí thư đặt ra nhiều câu hỏi, tìm hiểu về vai trò lãnh đạo của tổ chức đảng ở thôn, xóm; sự hỗ trợ của chính quyền xã; vai trò tổ chức, hướng dẫn và trách nhiệm nêu gương của cán bộ địa phương... Với hình thức đối thoại như thế, câu chuyện về cây na trồng trên núi đá được phác họa lại.

Chuyện rằng, hơn 10 năm trước, những ngày manh nha chủ trương trồng cây na trên núi đá, nhiều người dân đã lắc đầu “chào thua” vì không thể tin nổi cây na có thể tồn tại, phát triển trên những tường núi đá sừng sững kia. Ấy vậy mà đội ngũ cán bộ vẫn quyết tâm triển khai thực hiện chủ trương mới lạ này. Sau những lứa na đầu tiên, người dân nhận ra tính đúng đắn của chủ trương, chung sức đồng lòng trồng na để mở ra một hướng phát triển cho quê nhà.

Theo ông Vi Văn Dũng (một chủ hộ có 800 gốc na ở thôn Làng Đồn), để đồng hành cùng người dân, trong nhiều năm, bằng các nguồn vốn khác nhau, chính quyền đã tạo điều kiện cho các hộ gia đình vay vốn, hỗ trợ lãi suất tiền vay, thực hiện tốt việc trợ giá giống cây trồng, trợ giá cước vận chuyển và các chính sách tín dụng... Ngoài ra, đội ngũ cán bộ các cấp còn thể hiện rõ vai trò là “bạn của nhà nông”, tích cực hướng dẫn kỹ thuật, chuyển giao thành tựu khoa học vào trồng trọt, phát triển cây na. Bày tỏ niềm vui trước kết quả đó, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng khẳng định:

- Trồng na trên núi đá là chủ trương đúng đắn và hết sức sáng tạo. Thành quả hôm nay tự nó khẳng định vai trò và những đóng góp to lớn của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong sự phát triển của địa phương.

Lời khen đó được Tổng Bí thư nhắc lại tại buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lạng Sơn. Tổng Bí thư ghi nhận đội ngũ cán bộ cơ sở ở Chi Lăng có trách nhiệm trước dân, nêu gương cho dân; tích cực hoạt động thực tiễn nên có trình độ, năng lực khá; nắm chắc, hiểu sâu các vấn đề thực tiễn nảy sinh, được nhân dân tin yêu, quý mến. Cán bộ cũng giống như những thân na trưởng thành trên núi đá. Chính trong điều kiện khắc nghiệt lại “cho ra đời” một loại quả thơm ngon, nổi tiếng gần xa.

 “Thông điệp mà Tổng Bí thư trao gửi đến chúng tôi không chỉ là sự ghi nhận, mà quan trọng hơn là chỉ ra cách thức trau rèn cán bộ cơ sở. Chỉ trong thực tiễn và bằng thực tiễn, cán bộ mới trưởng thành và cống hiến nhiều hơn cho nhân dân”-Đồng chí Lăng Văn Thạch, Bí thư Ðảng ủy xã Chi Lăng chia sẻ.

 Phải biết cách “đi bằng hai chân”

Tại buổi trò chuyện với cán bộ, nhân dân xã Trường Hà (Hà Quảng, Cao Bằng), sau khi nghe nhiều ý kiến thảo luận, Tổng Bí thư đặt ra một câu hỏi thú vị:

- Tôi đặc biệt ấn tượng trước kết quả giảm nghèo của địa phương. Các đồng chí thử trả lời: Vì sao tỷ lệ hộ nghèo lại nhanh chóng giảm từ 60% (năm 2010) xuống còn 7,4% (năm 2014). Tức là chỉ trong 4 năm, tỷ lệ người nghèo giảm xuống gần 10 lần?

Với cách đặt vấn đề dễ hiểu, gần gũi thân tình của Tổng Bí thư, không gian Nhà văn hóa xã Trường Hà trở nên sôi động. Cán bộ và nhân dân bắt đầu trao đổi, tranh luận... Được một lúc, đồng chí Vương Văn Võ, Chủ tịch UBND huyện Hà Quảng giới thiệu về mô hình “3 cây, 2 con” của địa phương. Đồng chí cho rằng, chính việc đưa 3 loại cây: Thuốc lá, lạc, ngô trồng trên diện rộng và đẩy mạnh chăn nuôi 2 loại con: Bò siêu nạc và lợn đen, đã giúp người dân xóa đói giảm nghèo, vươn lên khá giả. Còn theo lãnh đạo xã Trường Hà thì chính sự hỗ trợ, giúp đỡ to lớn của các ban, bộ, ngành Trung ương; nhất là việc Trường Hà được lựa chọn là xã điểm xây dựng nông thôn mới đã tạo nên bước chuyển nhanh chóng về diện mạo, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho đồng bào... Nghe đến đó, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng vui vẻ nói:

- Tôi rất hài lòng với cách giải đáp của các đồng chí, nhưng tôi sẽ vui hơn khi các đồng chí chủ động báo cáo ngay từ đầu về phương thức, mô hình, cách làm của địa phương trong xóa đói giảm nghèo. Điều quan trọng ở đây là sau khi làm, chúng ta phải biết tổng kết, đúc rút nên những kinh nghiệm, để vận dụng trong thời gian tới; cũng là để các địa phương khác nghiên cứu, vận dụng.

Vì lẽ đó, Tổng Bí thư đã dành nhiều thời gian phân tích về cách thức đi lên của Trường Hà, vì đó là cách đi “bằng hai chân”. Tức là địa phương vừa chủ động, phát huy tốt các nguồn lực tại chỗ, khơi dậy sức mạnh nội lực; đồng thời biết tranh thủ sự hỗ trợ hiệu quả của Trung ương và các tổ chức chính trị xã hội, doanh nghiệp, lực lượng trí thức, nhà khoa học... Tổng Bí thư mong muốn, cách đi này sẽ được địa phương thực hiện bằng tư duy mới, cách làm mới, với quyết tâm, nỗ lực cao hơn.

Chia sẻ với đồng bào, Tổng Bí thư cho rằng, để phát huy nội lực một cách hiệu quả, trước hết đội ngũ cán bộ phải “chụm đầu lại” tập trung nghiên cứu, lựa chọn cây trồng, vật nuôi phù hợp, phục vụ xóa đói giảm nghèo bền vững và phát triển. Phải tổ chức chăn nuôi, trồng trọt nhằm tạo ra hàng hóa trao đổi, chứ không chỉ là các sản phẩm tự cấp, tự túc. Tổng Bí thư dẫn chứng:

- Từ trước tới giờ, địa phương vẫn sản xuất, trồng trọt, nhưng tại sao khi đưa mô hình “3 cây, 2 con” vào thực hiện, đời sống nhân dân lại nhanh chóng được nâng lên... Nếu địa phương có nhiều hơn nữa những mô hình hiệu quả thì Trường Hà sẽ vững bước đi lên.

Cùng với đó, Tổng Bí thư cũng gợi ý cho địa phương “phương pháp” tranh thủ sự giúp đỡ, hỗ trợ của Trung ương và các tổ chức chính trị-xã hội thông qua nhiều biện pháp, nhiều kênh hỗ trợ khác nhau để phục vụ phát triển. Tuy vậy, Tổng Bí thư nhấn mạnh trước đông đảo đồng bào: Trung ương giúp địa phương là hỗ trợ, hướng dẫn, định hướng để cán bộ và nhân dân xây dựng quê hương, chứ không phải “cho của, cho tiền” theo nghĩa đơn thuần. Hay nói theo cách khác, đó là sự đầu tư, giúp đỡ về cơ chế, chính sách, khoa học kỹ thuật, đội ngũ cán bộ... để địa phương phát triển. Tức là “cho cần câu chứ không phải cho con cá”.

Giữa buổi trưa tháng Tư lịch sử, chúng tôi chia tay Trường Hà, đi trên con đường Hồ Chí Minh kéo về tận đất mũi Cà Mau mà Pác Bó là điểm bắt đầu, khiến tâm trạng mỗi người chộn rộn như mở cờ trong bụng. Nhìn hai bên đường là những bãi thuốc, ruộng ngô, nương lạc xanh mướt, điểm tô vào đó là những công trình dân sinh hiện đại, những mái ngói đỏ thắm, chúng tôi càng thêm đồng cảm với chia sẻ của đồng chí Nông Thị Dung, Bí thư chi bộ xóm Pác Bó:

- Trường Hà bây giờ đã khác xưa. Đời sống các dân tộc nơi đây cũng được lật sang trang mới. Người dân Trường Hà luôn ý thức được rằng: Có được cuộc sống hôm nay là nhờ “ý đảng hợp lòng dân”; nhờ có sự quan tâm, hỗ trợ to lớn của Trung ương và ý thức tự lực vươn lên của người dân trên miền quê cách mạng này!