Thiếu tướng ĐẶNG QUỐC ĐỒNG, Chỉ huy trưởng Bộ CHQS tỉnh Lào Cai:

Đặt công tác tuyển quân trong một hệ thống tiêu chí đồng bộ

Để đánh giá toàn diện, cần đặt công tác tuyển quân trong một hệ thống tiêu chí đồng bộ. Trước hết là vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền; năng lực tham mưu, hiệp đồng của cơ quan quân sự và sự tham gia của cả hệ thống chính trị. Tiếp đó là chất lượng quản lý nguồn công dân trong độ tuổi sẵn sàng nhập ngũ, bảo đảm chặt chẽ, đúng quy trình từ rà soát, đăng ký đến sơ tuyển, khám tuyển.

Song song với đó, công tác tuyên truyền, giáo dục phải thực sự hiệu quả, góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm của thanh niên. Việc thực hiện tốt chính sách hậu phương Quân đội cũng giữ vai trò quan trọng trong tạo sự đồng thuận xã hội. Đặc biệt, ý kiến đánh giá từ các đơn vị nhận quân về chất lượng chiến sĩ sau huấn luyện là thước đo khách quan, phản ánh rõ nét hiệu quả tuyển quân.

Từ những tiêu chí trên có thể khẳng định, trong năm đầu thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, công tác tuyển quân của tỉnh Lào Cai vẫn đạt kết quả tích cực: Hoàn thành 100% chỉ tiêu giao quân; chất lượng thanh niên nhập ngũ được nâng lên, nhất là về học vấn và nhận thức chính trị; quy trình tổ chức thực hiện cơ bản chặt chẽ, đúng quy định; “Ngày hội tòng quân” được tổ chức trang trọng, an toàn, tạo khí thế phấn khởi trong nhân dân. 

Tuy nhiên, vẫn còn những khó khăn, bất cập cần thẳng thắn nhìn nhận: Địa bàn rộng, số lượng xã, phường lớn trong khi lực lượng cán bộ quân sự cơ sở còn thiếu, dẫn đến có nơi triển khai còn lúng túng. Việc quản lý nguồn gặp trở ngại do nhiều thanh niên đi làm ăn xa. Chất lượng sức khỏe nguồn tuyển chưa đồng đều, tình trạng không đủ tiêu chuẩn do tật khúc xạ, huyết áp hoặc vi phạm quy định về hình xăm còn khá phổ biến. Bên cạnh đó, sự khác biệt về đặc điểm dân cư, phong tục tập quán giữa các địa bàn cũng ảnh hưởng đến hiệu quả tuyên truyền, vận động...

Huấn luyện bài thể dục tay không cho chiến sĩ mới Trung đội 14, Đại đội 4, Tiểu đoàn 512, Trung đoàn 892 (Bộ CHQS tỉnh An Giang). Ảnh: HỮU ĐẶNG

Để tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc nêu trên, chúng tôi đề xuất tiếp tục kiện toàn, củng cố đội ngũ cán bộ quân sự cấp cơ sở, bảo đảm đủ số lượng, nâng cao chất lượng; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý công dân, nhất là đối với trường hợp đi làm ăn xa; đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền, vận động theo hướng linh hoạt, phù hợp với đặc điểm từng địa bàn, từng đối tượng, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số; nâng cao nhận thức, trách nhiệm của thanh niên đối với nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc.

Bên cạnh đó, cần nâng cao chất lượng công tác khám tuyển, kết hợp tuyên truyền, định hướng thanh niên chủ động rèn luyện, giữ gìn sức khỏe, chấp hành nghiêm các quy định liên quan. Đồng thời, tiếp tục thực hiện tốt chính sách hậu phương Quân đội, chăm lo thiết thực đời sống vật chất, tinh thần cho gia đình quân nhân, tạo điều kiện thuận lợi để thanh niên yên tâm lên đường nhập ngũ và hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.

-----------

Đại tá NGUYỄN THANH XUÂN, Phó chỉ huy trưởng, Tham mưu trưởng Bộ CHQS tỉnh Vĩnh Long:

Xem xét sửa đổi, bổ sung Luật Nghĩa vụ quân sự

Trước yêu cầu mới về tổ chức bộ máy, phương thức điều hành, cấp ủy, chính quyền, cơ quan quân sự các cấp trong tỉnh đã chủ động, linh hoạt tổ chức thực hiện, bảo đảm đồng bộ, chặt chẽ từng khâu, từng bước. Vì vậy, dù còn khó khăn nhưng tỉnh Vĩnh Long vẫn hoàn thành tốt nhiệm vụ tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ.

Khó khăn trong công tác tuyển quân chủ yếu vẫn là tỷ lệ công dân thuộc diện tạm hoãn gọi nhập ngũ lớn, chiếm hơn 80% tổng số nguồn công dân trong độ tuổi nhập ngũ. Công tác quản lý nguồn cũng gặp nhiều khó khăn do công dân sau khi chuyển nơi cư trú, thay đổi nơi học tập hoặc làm việc thường không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đăng ký lại hoặc di chuyển hồ sơ nghĩa vụ quân sự (NVQS) về nơi cư trú mới...

Trong khi đó, hệ thống pháp luật hiện hành chưa có quy định đủ chặt chẽ để buộc công dân thực hiện nghĩa vụ này, hoặc nếu có thì chưa có chế tài rõ ràng và nghiêm khắc. Hệ quả là nguồn công dân sẵn sàng nhập ngũ bị phân tán, không được quản lý tập trung, gây khó khăn cho công tác nắm bắt, xét duyệt và gọi nhập ngũ hằng năm.

Ngoài ra, quy định xử lý công dân vi phạm quy định về thực hiện NVQS chưa thống nhất, còn khó khăn, nhất là khi công dân không có mặt tại địa phương, nên chưa đủ sức răn đe, giáo dục. Công tác khai thác dữ liệu về dân cư để cập nhật các thông tin của công dân trong độ tuổi thực hiện NVQS chưa được phát huy hiệu quả.

Vì vậy, cần xem xét sửa đổi, bổ sung Luật NVQS và các văn bản hướng dẫn thi hành theo hướng quy định rõ trách nhiệm của công dân trong việc cập nhật thông tin NVQS khi thay đổi nơi cư trú, học tập, làm việc; thu hẹp đối tượng tạm hoãn. Cần quy định rõ nghĩa vụ phối hợp giữa các cơ sở giáo dục, cơ quan sử dụng lao động và chính quyền địa phương trong việc cung cấp, cập nhật thông tin liên quan đến tình trạng học tập, làm việc của công dân trong độ tuổi nhập ngũ.

Việc chuẩn hóa tiêu chí “hoàn thành chương trình học” cũng là cần thiết để xác định chính xác thời điểm công dân không còn thuộc diện hoãn gọi nhập ngũ. Về mặt quản lý hành chính, cần xây dựng cơ sở dữ liệu liên thông, dùng chung giữa các ngành công an, quân sự, giáo dục, y tế, nội vụ; đồng thời, kết nối với hệ thống quản lý cư trú quốc gia theo mã định danh cá nhân.

Qua đó, mọi thay đổi về cư trú, học tập, lao động... của công dân có thể được tự động cập nhật, làm cơ sở cho các cơ quan quân sự quản lý tập trung, xét duyệt và gọi công dân nhập ngũ hằng năm đúng quy định; bảo đảm công khai, dân chủ, công bằng trong quá trình thực hiện.

-----------

Trung tá TRẦN QUỐC HỘI, Chỉ huy trưởng Ban CHQS xã Tân Kỳ, Bộ CHQS tỉnh Nghệ An:

Hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các ngành

Trong năm đầu thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, công tác tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ của xã Tân Kỳ, tỉnh Nghệ An cơ bản đạt kết quả tích cực: Công tác lãnh đạo, chỉ đạo được triển khai quyết liệt, đồng bộ; quy trình tuyển quân thực hiện chặt chẽ, đúng luật; chất lượng thanh niên nhập ngũ từng bước được nâng lên, tỷ lệ thanh niên có trình độ văn hóa, nhận thức chính trị tốt ngày càng cao. Ý thức trách nhiệm của công dân đối với nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc được nâng lên rõ rệt, góp phần hoàn thành 100% chỉ tiêu giao quân.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được vẫn còn một số hạn chế như: Nhận thức của một bộ phận người dân và thanh niên về NVQS chưa đầy đủ, còn biểu hiện né tránh. Công tác quản lý nguồn công dân trong độ tuổi có nơi, có lúc chưa chặt chẽ; việc nắm bắt biến động nhân khẩu, lao động đi làm ăn xa còn gặp khó khăn. Chất lượng khám tuyển ở một số khâu chưa đồng đều; vẫn còn tình trạng công dân trúng tuyển nhưng không chấp hành lệnh gọi nhập ngũ hoặc phải bù đổi vào phút cuối.

Việc phối hợp giữa các ban, ngành, tổ chức chính trị-xã hội ở một số địa phương chưa thật sự nhịp nhàng, nhất là trong điều kiện mới thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp nên có lúc còn lúng túng. Để khắc phục những khó khăn, vướng mắc này, theo tôi cần triển khai đồng bộ một số giải pháp: Tiếp tục tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức về NVQS; phát huy vai trò của cấp ủy, chính quyền cơ sở trong quản lý nguồn. Đồng thời, hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các ngành trong điều kiện chính quyền địa phương hai cấp; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý dữ liệu công dân. Nâng cao chất lượng khám tuyển, bảo đảm chính xác, công bằng, khách quan. Cùng với đó, cần có chính sách động viên, hỗ trợ kịp thời đối với thanh niên nhập ngũ và gia đình, tạo sự đồng thuận cao trong xã hội.

-----------

Trung tá NGUYỄN THÀNH TRIỆU, Chỉ huy trưởng Ban CHQS xã Mỹ Đức, Bộ CHQS tỉnh An Giang:

Thực hiện chính sách hậu phương Quân đội tốt hơn

Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác tuyển quân ở xã Mỹ Đức vẫn còn một số khó khăn, vướng mắc. Trong đó, nổi lên là tình trạng thanh niên đi làm ăn xa, xuất khẩu lao động hoặc học tập ngoài địa phương, gây khó khăn trong công tác quản lý, triệu tập.

Điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị tại trạm y tế xã phục vụ khám tuyển còn hạn chế. Đáng chú ý, nguồn thanh niên đủ tiêu chuẩn sức khỏe có xu hướng giảm, nhiều trường hợp mắc các bệnh về mắt, tim mạch, hô hấp, răng hàm mặt; tình trạng cận thị, thừa cân hoặc gầy yếu còn khá phổ biến. Bên cạnh đó, một bộ phận gia đình còn băn khoăn về điều kiện kinh tế khi con em nhập ngũ.

Đối với việc thực hiện chính sách hậu phương Quân đội, trong năm qua có thời điểm mức độ chăm lo chưa được đồng đều như những năm trước. Nguyên nhân chủ yếu là do điều kiện ngân sách địa phương còn hạn chế trong bối cảnh thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp; đồng thời, việc huy động nguồn lực xã hội hóa ở một số thời điểm còn gặp khó khăn.

Từ thực tiễn trên, thời gian tới, Đảng ủy xã Mỹ Đức xác định tiếp tục tăng cường lãnh đạo toàn diện công tác tuyển quân; phát huy vai trò nòng cốt của Ban CHQS xã trong tham mưu, tổ chức thực hiện, bám sát các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn của cấp trên.

Đồng thời, nâng cao trách nhiệm của cấp ủy viên phụ trách địa bàn, nắm chắc hoàn cảnh gia đình, tâm tư, nguyện vọng của thanh niên; quản lý chặt chẽ di biến động. Cùng với đó, địa phương sẽ tiếp tục quan tâm thực hiện tốt chính sách hậu phương Quân đội; kịp thời hỗ trợ các gia đình có thanh niên nhập ngũ, góp phần ổn định tư tưởng và tạo sự đồng thuận trong nhân dân.

-----------

Trung tá PHẠM NGỌC SƠN, Chỉ huy trưởng Ban CHQS xã Ea Drông, Bộ CHQS tỉnh Đắk Lắk:

Tiếp tục kiện toàn, bồi dưỡng cán bộ ban CHQS cấp xã

Thực hiện công tác tuyển quân theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp có nhiều mặt tích cực nhờ chỉ đạo thông suốt, nhanh chóng từ tỉnh; vai trò của hệ thống chính trị cấp xã, phường được phát huy. Tuy nhiên, thời gian đầu, do đội ngũ sĩ quan chính quy chưa được biên chế về cơ sở nên việc điều phối, thẩm định chuyên sâu gặp nhiều khó khăn. Vì thế, rất cần tiếp tục kiện toàn cán bộ để ban CHQS xã, phường đảm đương tốt mọi nhiệm vụ, không riêng công tác tuyển quân.

Ngoài ra, Ea Drông là địa bàn xã vùng 3, điều kiện kinh tế khó khăn, công dân trong độ tuổi nhập ngũ cơ bản đi làm ăn xa tại các đô thị lớn, nên việc quản lý gặp khó khăn, dẫn đến nguy cơ sót nguồn hoặc khó bám nắm đối tượng. Nếu không giải quyết tốt sẽ tạo tâm lý so bì trong nhân dân, gây áp lực cho các đơn vị huấn luyện khi phải tiếp nhận quân nhân chưa thực sự sẵn sàng. Vì thế, cần số hóa triệt để dữ liệu dân cư nhằm quản lý công dân ở độ tuổi 17 bằng cách kết nối trực tiếp dữ liệu dân cư quốc gia với dữ liệu tuyển quân để quản lý nguồn đầy đủ và chính xác nhất.

Cùng với đó, cần tiếp tục bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ ban CHQS xã, phường. Bởi mô hình chính quyền địa phương hai cấp đòi hỏi mỗi cán bộ phải có năng lực toàn diện, tham mưu đúng, trúng, hiệu quả, kịp thời các nhiệm vụ, hoàn thành thắng lợi công tác quân sự, quốc phòng địa phương đáp ứng tốt các yêu cầu, đòi hỏi trong giai đoạn mới.