Cấp cứu ngoại viện là các đáp ứng khẩn cấp nhằm xử trí điều trị cấp cứu đối với người bệnh trong môi trường ngoài bệnh viện và trên đường vận chuyển người bệnh tới bệnh viện. Các biện pháp này được triển khai khi hệ thống cấp cứu ngoại viện kích hoạt, góp phần bảo đảm tính mạng người bệnh, giảm tử vong, hạn chế biến chứng di chứng, giúp tăng khả năng cứu chữa tại bệnh viện.
Trong cuộc sống hằng ngày, các vụ tai nạn giao thông, tai nạn sinh hoạt, cháy nổ, bão lũ... có thể xảy ra bất kỳ lúc nào. Nếu người bị nạn được sơ cứu kịp thời, đúng cách sẽ giúp giảm nguy cơ khiến bệnh nặng thêm hoặc tử vong trước khi đến bệnh viện. Do đó, việc phát triển cấp cứu ngoại viện là rất quan trọng và cấp thiết. TS Nguyễn Trọng Diện, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cho biết: "Hiện hơn 70% số bệnh viện trên địa bàn TP Hà Nội có mạng lưới cấp cứu có xe cấp cứu đã tham gia vào mạng lưới cấp cứu ngoại viện. Mong rằng sau đây sẽ lan tỏa và phấn đấu 100% các bệnh viện có hệ thống cấp cứu ban đầu và có xe cấp cứu sẽ tham gia mạng lưới này để người dân được tiếp cận với y tế ban đầu sớm hơn. Tại Thủ đô sẽ được thực hiện đa hình thức cấp cứu, đa phương tiện cấp cứu, trong đó có cả mô tô sẽ tham gia cấp cứu, đến từng ngõ ngách”, TS Nguyễn Trọng Diện nhấn mạnh.
 |
Trung tâm Cấp cứu 115 Hà Nội vận chuyển người bệnh cấp cứu, người bị nạn tới bệnh viện. Ảnh: VIỆT NAM
|
Theo bác sĩ Nguyễn Thành, Giám đốc Trung tâm Cấp cứu 115, Hà Nội với dân số xấp xỉ 10 triệu người, địa hình đa dạng từ đô thị, nông thôn đến miền núi cùng mật độ dân số cao (đạt tới 40.000 người/km2 tại một số khu vực nội thành) đặt ra thách thức không nhỏ. Để đáp ứng khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) về việc duy trì ít nhất 1 xe cứu thương cho 70.000-100.000 dân và thời gian tiếp cận tối thiểu 15-20 phút từ khi nhận yêu cầu cấp cứu, Hà Nội đã có bước nhảy vọt về quy mô. Đó là sự lột xác về lượng và chất. Nếu như trước ngày 1-1-2026, toàn mạng lưới chỉ có 11 điểm và 20 xe cứu thương thì sau ngày 1-1-2026, đã có 54 điểm và 61 xe trực. Dự báo năng lực năm 2026, mạng lưới sẽ nâng số trạm lên 54, số chuyến cấp cứu dự kiến đạt 105.000 chuyến/năm (tăng 262,5%), năng lực thu dung cấp cứu bệnh nhân đạt 78.840 người/năm (tăng 260%). Mục tiêu phấn đấu của mạng lưới cấp cứu ngoại viện Hà Nội đặt ra là mỗi yêu cầu cấp cứu của người dân sẽ có một kíp cấp cứu đáp ứng, hướng tới một hệ thống thông minh-đa tầng-đa phương tiện. Để đạt được mục tiêu đó, theo Giám đốc Trung tâm Cấp cứu 115, ngành y tế Hà Nội cần tiếp tục đẩy mạnh hoạt động của mạng lưới cấp cứu ngoại viện. Đồng thời cần khắc phục một số tồn tại như điện thoại trực không có người nghe, đội cấp cứu ngoại viện chưa sẵn sàng. Do đó, cần mở rộng thêm cấp cứu ngoại viện trong hệ thống các bệnh viện tư nhân và Bệnh viện Trung ương, bệnh viện thuộc các bộ, ngành trên địa bàn thành phố. Đẩy mạnh truyền thông về hệ thống cấp cứu ngoại viện Thủ đô, xóa các điểm trắng về cấp cứu ngoại viện...
Trong bối cảnh tai nạn, thảm họa và các tình huống y tế khẩn cấp ngày càng gia tăng, cấp cứu trước bệnh viện giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong hệ thống cấp cứu y tế. Đây là giai đoạn quyết định khả năng sống còn, mức độ hồi phục và hạn chế di chứng cho người bệnh, nhất là trong “thời gian vàng” của cấp cứu. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy hoạt động cấp cứu trước bệnh viện ở nước ta còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân.
Sự ra đời Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân được coi là dấu mốc quan trọng, mở ra bước ngoặt mới cho hệ thống y tế Việt Nam. Không chỉ tạo nền tảng cho y tế công lập phát triển, nghị quyết còn được kỳ vọng sẽ tháo gỡ những rào cản lớn, mở đường cho khu vực y tế tư nhân phát triển mạnh mẽ, đóng góp ngày càng lớn vào sự nghiệp chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Năm 2025, ngành y tế Hà Nội ghi nhận nhiều kết quả tích cực trong chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân, từ nâng cao các chỉ tiêu y tế cơ bản đến đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện. Việc triển khai bệnh án điện tử, sổ sức khỏe VNeID, khám, chữa bệnh bằng căn cước công dân (CCCD) và phát triển cấp cứu ngoại viện đã góp phần xây dựng hệ thống y tế hiện đại, hiệu quả, lấy người dân làm trung tâm.