Sáng 27-2, tại Hà Nội, Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội đã tổ chức cuộc họp báo thông báo về Tuần lễ quốc gia An toàn vệ sinh lao động - phòng chống cháy nổ lần thứ 9 sẽ được tổ chức vào ngày 18 đến 24-3 tới. Chủ đề của tuần lễ này năm nay tập trung vào nội dung: “Cải thiện điều kiện làm việc, hạn chế tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp và cháy nổ” .

Đây là một trong những hoạt động cao điểm nhằm đẩy mạnh tuyên truyền giáo dục người sử dụng lao động và công nhân nói chung để ngăn chặn sự gia tăng các vụ tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp, bảo vệ sức khỏe, tính mạng nhân dân.

Trung bình mỗi năm xảy ra hơn 4.000 vụ tai nạn lao động

Thực trạng những năm vừa qua đã cho chúng ta thấy, chỉ riêng trong khu vực công nghiệp, trung bình mỗi năm xảy ra 4.383 vụ tai nạn lao động, làm 4.553 người bị nạn với khoảng 500 người chết. Số vụ tai nạn lao động hàng năm tăng 7,95%. Riêng năm 2006 đã xảy ra 5.881 vụ, làm 6.088 người bị nạn (tăng 31,13% so với năm 2005), số vụ tai nạn lao động chết người tăng 12,28%. Số liệu thống kê từ Bệnh viện Việt Đức (Hà Nội) cho thấy, trung bình mỗi tuần bệnh viện này đã phải xử lý cấp cứu từ 30-40 ca tai nạn lao động nặng, chiếm khoảng 7% trên tổng số tai nạn các loại (tai nạn giao thông, tai nạn sinh hoạt, tai nạn lao động). Tuy nhiên, theo tính toán của các cơ quan chức năng thì số tai nạn lao động xảy ra trong thực tế còn cao gấp nhiều lần số báo cáo do các doanh nghiệp và địa phương gửi về. Chưa kể tai nạn lao động xảy ra trong lĩnh vực nông, lâm, ngư nghiệp và các cơ sở do tư nhân quản lý chưa được khai báo và thống kê.

Năm qua, các vụ tai nạn lao động chết người tập trung chủ yếu ở một số thành phố lớn, khu công nghiệp.

Công nhân ngành than luôn cần phải bảo đảm điều kiện an toàn kỹ thuật khi làm việc (ảnh Vovnews)

Theo phân tích của Cục an toàn lao động (Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội) thì nguyên nhân dẫn đến tai nạn lao động gia tăng là do người sử dụng lao động vi phạm tiêu chuẩn, quy phạm kỹ thuật an toàn; người bị nạn vi phạm quy trình quy phạm an toàn lao động; thiết bị không đảm bảo an toàn lao động; người sử dụng lao động không xây dựng quy trình, biện pháp làm việc an toàn và yếu kém trong công tác huấn luyện và học tập về an toàn lao động, thiếu phương tiện bảo vệ cá nhân…

Tai nạn lao động không chỉ cướp đi tính mạng và gây thương tích cho nhiều người mà còn gây thiệt hại nghiêm trọng về tài sản. Bình quân mỗi năm chi phí cho tai nạn lao động từ người sử dụng lao động là 29,5 tỷ đồng, nhưng theo kết quả điều tra của Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội, tổng chi phí này ước tính khoảng 240 tỷ đồng/năm, thậm chí còn lên tới hàng nghìn tỷ đồng. Ngoài ra còn thiệt hại về thời gian lên tới 56.122 ngày.

Hiểm họa từ thuốc bảo vệ thực vật

Bệnh nghề nghiệp trong những năm qua cũng có xu hướng gia tăng cả về số người mắc bệnh và loại bệnh, mỗi năm có thêm 1.000-1.500 người mắc mới. Tính đến cuối năm 2006, tổng số người mắc bệnh nghề nghiệp được báo cáo là 23.164 người. Có khoảng 948 công nhân được giám định về bệnh nghề nghiệp, trong đó có 219 công nhân được hưởng trợ cấp một lần và 318 trường hợp được cấp sổ.

Các loại bệnh nghề nghiệp đã được cơ quan chức năng xác định như: bệnh bụi phổi silic nghề nghiệp; bệnh bụi phổi Amiăng; bệnh bụi phổi bông; viêm phế quản; nhiễm độc chì và các hợp chất chì; nhiễm độc benzen; nhiễm độc thủy ngân và một số loại hóa chất khác; bệnh viêm sạm da do nghề nghiệp; loét da, loét vách ngăn mũi, viêm da chàm tiếp xúc; bệnh lao nghề nghiệp, viêm gan vi rút nghề nghiệp; điếc do tiếng ồn…

Bên cạnh sự gia tăng một số bệnh nghề nghiệp thì tình hình nhiễm độc thuốc bảo vệ thực vật cũng ngày càng gia tăng. Thống kê sơ bộ trong năm qua đã có hơn 2.500 vụ nhiễm độc với 3.006 trường hợp tử vong tập trung nhiều trong khu vực nông nghiệp. Nguyên nhân chủ yếu là do công nhân cố ý sử dụng, còn trường hợp ăn uống nhầm chiếm khoảng 18,9% và số trường hợp nhiễm độc do lao động khoảng 8%.

Làm gì để đảm bảo an toàn lao động?

Theo nhận định của Tổ chức lao động quốc tế thì ở các quốc gia đang phát triển, tần suất tai nạn lao động chết người là 30-43 người/100.000 lao động. Nước ta cũng không nằm ngoài qui luật đó, nhưng đang ở mức vào khoảng 10-30 người/100.000 lao động.

Mặc dù Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội đã nỗ lực tổ chức nhiều hoạt động, tuyên truyền giáo dục nhưng số vụ tai nạn lao động vẫn không ngừng tăng lên hàng năm. Thế nhưng, hầu hết các doanh nghiệp lại không chấp hành nghiêm chế độ báo cáo về tình hình tai nạn và bệnh nghề nghiệp. Hàng năm, tỷ lệ báo cáo của các doanh nghiệp chỉ đạt khoảng 8-10%. Các đơn vị doanh nghiệp và địa phương cũng chưa quan tâm đến công khám khám bệnh nghề nghiệp cho công nhân ở các cơ sở sản xuất có nguy cơ mắc bệnh nghề nghiệp cao, chưa coi trọng việc chăm sóc sức khỏe định kỳ cho người lao động.

Theo ban chỉ đạo Tuần lễ quốc gia về an toàn vệ sinh lao động phòng chống cháy nổ lần thứ 9 thì năm nay sẽ tập trung thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm hướng vào cải thiện điều kiện làm việc, hạn chế tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp và cháy nổ.

Trong đó phấn đấu100% số vụ tai nạn lao động nặng và chết người được điều tra và xử lý; hơn 80% người lao động được làm việc trong môi trường an toàn và vệ sinh; xây dựng Quỹ bồi thường tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp. Cải thiện điều kiện lao động trong doanh nghiệp, tập trung giảm thiểu lao động trong lĩnh vực khai thác khoáng sản, sử dụng điện và xây dựng; huấn luyện trên 80% người lao động làm các nghề, công việc có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn vệ sinh lao động. 100% người lao động làm việc trong điều kiện có yếu tố độc hại được khám, phát hiện bệnh nghề nghiệp; 100% các thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt, đặc thù được đăng ký, kiểm định.

Đẩy mạnh công tác tuyên truyền giáo dục và cải tiến hình thức nội dung tuyên truyền và thông qua công tác huấn luyện nâng cao nhận thức, ý thức tuân thủ pháp luật lao động của người sử dụng lao động và người lao động. Ngoài ra còn tăng cường công tác thanh tra kiểm tra ở các cơ sở có nhiều nguy cơ gây tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp. Đồng thời phát động các phong trào sáng kiến cải thiện điều kiện lao động trong doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh, trong làng nghề… hướng tới xây dựng văn hoá an toàn nơi làm việc.

HÀ THANH MINH