Trách nhiệm thiêng liêng đưa các liệt sĩ trở về

LƯƠNG ANH

Hơn nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, vẫn còn rất nhiều người con ưu tú của Tổ quốc nằm lại nơi chiến trường xưa, chưa thể trở về với quê hương, gia đình. Bằng quyết tâm chính trị cao nhất, LLVT Quân khu 7 huy động sức mạnh, phát huy cao độ trách nhiệm tri ân, đẩy mạnh triển khai nhiệm vụ thiêng liêng, thực hiện hiệu quả Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (Chiến dịch 500 ngày đêm). Mỗi hài cốt, di vật được tìm thấy, quy tập đều thắp lên hy vọng "tìm lại tên anh", góp phần bồi đắp đạo lý "uống nước nhớ nguồn", lan tỏa nghĩa tình và trách nhiệm với thế hệ cha anh đã ngã xuống vì Tổ quốc.

Lan tỏa tình quân dân, nghĩa đồng bào

Suốt nhiều tháng qua, Công viên Lê Thị Riêng (TP Hồ Chí Minh) đã trở thành điểm hẹn của lòng tri ân và trách nhiệm thiêng liêng. Bên cạnh nhiều đoàn lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng đến kiểm tra, động viên lực lượng làm nhiệm vụ, mỗi ngày đều có đông đảo người dân đến dâng hương, dõi theo từng hài cốt liệt sĩ (HCLS) được cất bốc, từng di vật được phát hiện sau hàng chục năm nằm sâu trong lòng đất. Nơi mảnh đất này, những câu chuyện bình dị đã làm nên vẻ đẹp của tình quân dân, nghĩa đồng bào.

Lãnh đạo Quân khu 7 và UBND TP Đồng Nai nghe giới thiệu về di vật liệt sĩ tìm thấy ở khu vực xã Minh Đức (Đồng Nai). Ảnh: BIỆN CƯỜNG

Gần 60 năm chờ đợi, bà Nguyễn Thị Lệ vẫn giữ trọn lời hẹn với người chồng là liệt sĩ Huỳnh Văn Quên. Sự thủy chung son sắt của người phụ nữ ấy đã lay động hàng triệu trái tim. Mới đây, khi Bộ tư lệnh TP Hồ Chí Minh phối hợp cùng các đơn vị trao lại di ảnh phục dựng và những di vật của liệt sĩ được tìm thấy tại Công viên Lê Thị Riêng, hành trình đợi chờ kéo dài gần trọn đời người của bà Lệ như được sưởi ấm bởi niềm tin đoàn tụ.

Cũng tại nơi đây, ông Nguyễn Văn Định-nhân chứng lịch sử ngoài 80 tuổi, không nhà, không gia đình, đã gác lại công việc bán vé số để có mặt tại hiện trường, góp từng mảnh ký ức giúp lực lượng chức năng khoanh vùng tìm kiếm. Còn cựu chiến binh, bác sĩ Trần Văn Bản dù tuổi đã cao vẫn trực tiếp tham gia lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN với mong muốn góp thêm một cơ hội "tìm lại tên anh"...

Theo Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó chính ủy Quân khu 7, Trưởng ban chỉ đạo 515 Quân khu, những câu chuyện cảm động, những nghĩa cử bình dị của quân và dân cùng hướng đến nhiệm vụ thiêng liêng tại các điểm tìm kiếm, quy tập HCLS trên địa bàn Quân khu đã tiếp thêm động lực giúp cán bộ, chiến sĩ kiên trì lần theo những dấu tích mong manh còn sót lại của chiến tranh. Đó cũng là sức mạnh làm nên những kết quả bước đầu của Chiến dịch 500 ngày đêm. Từ ngày 15-3 đến 29-7, toàn Quân khu đã tìm kiếm, quy tập được 584 HCLS, trong đó có 191 HCLS trong nước và 393 HCLS Quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Campuchia. Tiến độ lấy mẫu sinh phẩm, số hóa thông tin HCLS trên địa bàn Quân khu đạt 74,73%.

Từ những kết quả bước đầu, Quân khu 7 đặt mục tiêu trong 6 tháng cuối năm 2026 tìm kiếm được khoảng 900 HCLS, hoàn thành lấy mẫu sinh phẩm và số hóa thông tin tại 58/58 nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn; đồng thời phấn đấu quy tập 1.500 HCLS trở lên trước ngày 27-7-2027, đúng dịp kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ (27-7-1947 / 27-7-2027). Từ kết quả rà soát các trận đánh và đối chiếu nhiều nguồn tư liệu, Quân khu 7 đã xác định được hàng chục địa bàn trọng điểm còn khả năng có HCLS chưa được quy tập để triển khai tìm kiếm trong thời gian tới. Đó là khu vực sân bay Tân Sơn Nhất, Gò Cát, vị trí đóng quân của Bệnh viện K76A (TP Hồ Chí Minh), khu vực Cầu Vịnh (Tây Ninh)... Riêng tại xã Minh Đức (Đồng Nai), nơi từng diễn ra nhiều trận chiến đấu ác liệt giai đoạn 1967-1975, lực lượng làm nhiệm vụ đang đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và bước đầu đạt kết quả tích cực.

Đẩy mạnh chiến dịch với phương châm "7 nhất"

Ghi nhận tại xã Minh Đức, giữa cái nắng bỏng rát của vùng đất đỏ, cán bộ, chiến sĩ Đội K72 (Bộ CHQS TP Đồng Nai) cùng lực lượng chuyên môn vẫn miệt mài khảo sát, khai quật, lập hồ sơ hiện trường, bảo quản di vật và lấy mẫu sinh phẩm. Thượng tá Vũ Văn Thọ, Đội trưởng Đội K72 cho biết, khó khăn lớn nhất là khu vực đã nhiều lần bị cải tạo trong quá trình khai hoang, canh tác và trồng cây, khiến các hầm hào, bãi mộ gần như bị mất dấu tích; các nhân chứng năm xưa nay tuổi đã cao, ký ức đã phai mờ. Vì vậy, mỗi cuộc tìm kiếm đều đòi hỏi sự kiên trì, kinh nghiệm và khả năng nhận định chính xác. Trước thực tế đó, đồng chí Nguyễn Thị Hoàng, Phó chủ tịch UBND TP Đồng Nai, Trưởng ban chỉ đạo 515 thành phố yêu cầu toàn lực lượng quán triệt phương châm: Chắc đến đâu làm đến đó; dễ làm trước, khó làm sau; thận trọng, tỉ mỉ; bảo đảm tuyệt đối an toàn.

Tinh thần thận trọng, tỉ mỉ cũng được thể hiện rõ trong công tác lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN. Đây được xem là giai đoạn “vàng”, toàn lực lượng phải tranh thủ từng ngày, từng giờ trước khi các hài cốt bị phân hủy hoàn toàn do thời gian và điều kiện thổ nhưỡng, thời tiết. Theo bác sĩ Trần Văn Bản, nhiều liệt sĩ hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ nên xương, răng chưa “cốt hóa” hoàn toàn, phần lớn đã phân hủy nặng, khiến việc thu nhận vật liệu di truyền gặp rất nhiều khó khăn. Tuy vậy, lực lượng chuyên môn vẫn kiên trì lựa chọn từng mảnh xương, từng chiếc răng còn khả năng lưu giữ ADN, không nóng vội trong từng công đoạn.

Khẳng định ý nghĩa đặc biệt của nhiệm vụ này, Trung tướng Trần Vinh Ngọc, Chính ủy Quân khu 7 yêu cầu các cơ quan, đơn vị tiếp tục thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm với tinh thần quyết liệt, kết hợp hiệu quả giữa phương pháp truyền thống với công nghệ hiện đại, phát huy tối đa vai trò của nhân chứng, cựu chiến binh và nhân dân. Cùng với đó, quán triệt và thực hiện tốt phương châm "7 nhất": Quyết tâm chính trị cao nhất; tinh thần khẩn trương nhất; tổ chức thực hiện bài bản, chặt chẽ, khoa học nhất; thận trọng, tỉ mỉ nhất; thông tin, tuyên truyền sâu rộng nhất; phối hợp, hiệp đồng hiệu quả nhất; bảo đảm an toàn nhất.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng hành trình tri ân vẫn chưa khép lại. Mỗi HCLS được tìm thấy, mỗi danh tính được xác định không chỉ làm vơi đi nỗi đau của một gia đình mà còn góp phần thực hiện trách nhiệm của thế hệ hôm nay đối với lịch sử. Trên hành trình "tìm lại tên anh", lực lượng chức năng của Quân khu 7 cùng cấp ủy, chính quyền địa phương vẫn bền bỉ vượt qua khó khăn, kiên trì lần theo từng dấu tích với niềm tin sẽ không một người con ưu tú nào của Tổ quốc bị lãng quên.

Phát hiện và quy tập thêm 15 bộ hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

Ngày 4-8, Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ thuộc Bộ tư lệnh TP Hồ Chí Minh đã phát hiện và quy tập thêm 15 bộ hài cốt liệt sĩ, trong đó 9 bộ có di vật kèm theo tại Công viên Lê Thị Riêng (TP Hồ Chí Minh).

Quân khu 7: Quyết tâm tìm kiếm, quy tập từ 1.500 hài cốt liệt sĩ trở lên trong "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ"

Ngày 30-7, Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (Ban Chỉ đạo 515) Quân khu 7 tổ chức hội nghị sơ kết thực hiện nhiệm vụ 6 tháng đầu năm 2026. Trung tướng Trần Vinh Ngọc, Chính ủy Quân khu 7 dự và chỉ đạo hội nghị.

Quân khu 7: Nỗ lực cao nhất thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm”

Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, thời gian qua, Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân khu 7 và các cơ quan, đơn vị đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, huy động lực lượng, phương tiện, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng và thiêng liêng.