Kiến tạo cuộc sống trên nền nhà mới

Đến nay, 33 căn nhà đã được bàn giao cho các hộ dân đủ điều kiện về sinh sống, 7 căn còn lại được địa phương tận dụng làm nơi dạy nghề thêu cho cán bộ, hội viên phụ nữ trong thôn và bố trí phục vụ du khách đến tìm hiểu, tham quan Làng Nủ. Nơi ở cũ của người dân Làng Nủ nay đã trở thành khu tưởng niệm những người không may thiệt mạng trong thiên tai; còn khu vực đất sản xuất đang được cấp ủy, chính quyền địa phương khẩn trương cải tạo, bổ sung đất màu nhằm sớm đưa vào canh tác trở lại.

Lớp học thêu dành cho cán bộ, hội viên phụ nữ thôn Làng Nủ, xã Phúc Khánh và địa bàn lân cận. Ảnh: GIA MINH

Theo anh Hoàng Văn Diệp, Trưởng thôn Làng Nủ, điều đáng mừng nhất không chỉ là người dân đã có nơi ở ổn định mà còn là tinh thần chủ động vươn lên sau mất mát. Nhiều hộ mạnh dạn đầu tư phát triển nuôi cá tầm, trồng quế, mở cửa hàng kinh doanh nhỏ, từng bước nâng cao thu nhập. Bà con không trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ mà tích cực tìm hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Ngôi trường mới ngay trong khu tái định cư cũng giúp việc học tập của trẻ em thuận lợi hơn, tạo nền tảng để cuộc sống sớm trở lại quỹ đạo bình thường.

Dẫu vậy, trong câu chuyện của người Trưởng thôn vẫn còn đó một nỗi trăn trở. Trước đây, cánh đồng thôn Làng Nủ là nguồn sinh kế của hơn 70 hộ dân. Mỗi gia đình chỉ có một phần diện tích không lớn nhưng đó là tài sản quý giá, là kế sinh nhai gắn bó qua nhiều thế hệ. Sau trận lũ lịch sử, nhiều thửa ruộng bị vùi lấp hoàn toàn. Bởi vậy, điều người dân mong mỏi nhất lúc này là dự án khôi phục sản xuất sớm hoàn thành, đất canh tác được bàn giao và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất để họ tiếp tục gắn bó với đồng ruộng như trước.

Màu xanh sự sống đang trở lại

Rời khu tái định cư, chúng tôi tìm đến cánh đồng thôn Làng Nủ, nơi từng bị dòng lũ dữ san phẳng chỉ trong chốc lát. Giữa thung lũng, hàng chục máy xúc, xe tải vẫn miệt mài làm việc. Tiếng động cơ vang vọng khắp núi rừng. Từng tốp công nhân khẩn trương thi công, tranh thủ từng ngày thời tiết thuận lợi để đẩy nhanh tiến độ. Dòng suối được nạo vét, bờ kè dần hình thành, lớp đất màu mới phủ lên những khu vực từng chỉ còn đá, bùn và cây gãy đổ. Khung cảnh ấy khiến chúng tôi có cảm giác như chính thiên nhiên cũng đang hồi sinh từng ngày trên mảnh đất đau thương này.

 Một góc thôn Làng Nủ sau tái lập. Ảnh: GIA MINH

Đồng chí Đoàn Trần Sơn, Phó chủ tịch UBND xã Phúc Khánh cho hay, dự án khôi phục sản xuất có quy mô 14,24ha, với tổng kinh phí 24 tỷ đồng. Dự án gồm nhiều hạng mục quan trọng như: Nạo vét 1,6km lòng suối, san tạo hơn 14ha đất nông nghiệp, xây dựng hơn 3,3km kênh mương, hệ thống đường giao thông nội đồng cùng các công trình cầu tràn. Khi hoàn thành, công trình sẽ khôi phục diện tích sản xuất, tạo hệ thống hạ tầng đồng bộ phục vụ sự phát triển lâu dài của địa phương.

Song song với đầu tư hạ tầng, nhiều chương trình hỗ trợ sinh kế cũng được địa phương triển khai. Người dân được hỗ trợ giống lúa, ngô, quế, gà đen cùng nhiều loại cây trồng, vật nuôi phù hợp điều kiện tự nhiên. Đặc biệt, các lớp đào tạo nghề may, thêu được mở ngay tại khu tái định cư, tạo thêm việc làm cho nhiều lao động nữ, nhất là những chị em bị mất người thân sau lũ. Địa phương cũng từng bước xây dựng các mô hình phát triển kinh tế mới như: Trồng cam V2, khoai môn tím, nuôi cá tầm nước lạnh, chăn nuôi vịt bầu, gà ri lai... hướng đến hình thành hợp tác xã gắn với phát triển du lịch cộng đồng và các sản phẩm OCOP.

Trao đổi với đồng chí Phạm Anh Tuấn, Phó bí thư Thường trực Đảng ủy xã Phúc Khánh, chúng tôi được biết, sau khi ổn định nơi ở cho người dân, địa phương xác định phát triển kinh tế là nhiệm vụ trọng tâm. Các lớp dạy nghề được tổ chức ngay tại Làng Nủ mới đã thu hút đông đảo chị em trong và ngoài thôn tham gia. Cùng với lợi thế tự nhiên về phát triển cây quế và nuôi cá nước lạnh, đây sẽ là những hướng đi quan trọng giúp người dân từng bước nâng cao thu nhập. Gần đây nhất, tuyến đường bê tông kết nối Làng Nủ với thôn Trĩ Trong, xã Phúc Khánh được đưa vào sử dụng đã tạo thêm điều kiện thuận lợi để bà con đi lại, vận chuyển nông sản và tiếp cận khu sản xuất, thay thế tuyến đường cũ đã bị lũ cuốn trôi hoàn toàn. Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục phối hợp với các đơn vị, tổ chức hỗ trợ người dân phục hồi sản xuất, xây dựng cuộc sống mới.

Trong chuyến kiểm tra thực địa tại đây, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Quốc Trị đã yêu cầu xã Phúc Khánh và cơ quan chức năng khẩn trương hoàn thiện các thủ tục pháp lý, phối hợp chặt chẽ với cơ quan chuyên môn để sớm giải quyết những vấn đề về đất đai, tạo điều kiện ổn định đời sống cho người dân. Cùng với đó, xã Phúc Khánh cũng đang tiến hành rà soát lại toàn bộ diện tích đất sản xuất của từng hộ, xây dựng phương án giao đất, quy hoạch cây trồng, vật nuôi phù hợp nhằm phát huy hiệu quả lâu dài.

Dựng xây một “Làng Nủ hạnh phúc”

Chiều muộn, khi rời Làng Nủ, nắng vàng trải dài trên những mái nhà mới. Tiếng trẻ em tan học vang vọng giữa triền đồi. Xa xa, những chiếc máy xúc vẫn miệt mài làm việc trên cánh đồng đang dần hồi sinh. Khung cảnh bình yên ấy khiến chúng tôi càng thấm thía giá trị của sự sẻ chia và sức mạnh của tình người.

Học sinh lớp 4-5 tuổi của điểm trường liên cấp mới ở thôn Làng Nủ tô màu theo hướng dẫn của cô giáo, tháng 1-2025. Ảnh: TRUNG THÀNH

Thiên tai có thể cướp đi nhà cửa, tài sản, thậm chí cả những người thân yêu nhất, nhưng không thể dập tắt ý chí vươn lên của con người. Trên mảnh đất từng oằn mình trong đau thương, những mái nhà đã sáng đèn, những cánh đồng đang chờ ngày phủ kín màu xanh, những ước mơ được vun đắp từng ngày.

Để dựng xây một “Làng Nủ hạnh phúc” như mong muốn của chính quyền và nhân dân địa phương, vẫn còn nhiều việc phải làm. Nhưng với sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, sự đồng hành của cả cộng đồng và hơn hết là nghị lực của chính những người dân nơi đây, niềm tin ấy đang dần trở thành hiện thực. Rồi sẽ đến ngày những thửa ruộng lại rì rào trong gió, những mùa quế tiếp tục tỏa hương trên sườn núi và cuộc sống bình yên sẽ bền chặt hơn sau những thử thách khắc nghiệt mà người dân thôn Làng Nủ đã đi qua...