Sức trẻ của âm nhạc hàn lâm Việt Nam

Dũng cảm bước khỏi vùng an toàn

Trần Thị Vân Anh hiện là sinh viên năm thứ nhất Khoa Thanh nhạc, Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam. Cô bước vào con đường nghệ thuật từ một xuất phát điểm không dễ dàng. Từ nhỏ, cô phải trưởng thành hơn tuổi khi mất cha, mọi gánh nặng gia đình dồn lên vai người mẹ tảo tần.

“Điều kiện gia đình em khi đó không dư dả, nhưng mẹ chưa từng để chuyện học của em bị gián đoạn. Với mẹ, việc học của em luôn đứng trên hết. Em thấy mình thực sự may mắn khi có mẹ đồng hành như vậy”, nữ ca sĩ Vân Anh chia sẻ.

Năng khiếu cùng sự đam mê âm nhạc của Vân Anh bộc lộ từ rất sớm. Vì thế, cô đã lựa chọn học thanh nhạc tại Trường Cao đẳng văn hóa nghệ thuật Nghệ An. Sau 1 năm học tập tại đây, cô quyết định thử sức với kỳ thi vào Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam. Thời điểm cô dự thi cũng là lúc dịch Covid-19 diễn biến phức tạp. Thế nên, việc ôn luyện và dự thi đều phải thực hiện trực tuyến.

Ca sĩ Trần Thị Vân Anh giành giải đặc biệt tại Cuộc thi âm nhạc Kyushu Music Competition lần thứ 28 - năm 2026. Ảnh do nhân vật cung cấp

Cô đã may mắn đậu vào trường với số điểm 9,7 sau khi bài thi của cô được phúc khảo. Thế nhưng, niềm vui đi kèm với áp lực chi phí học tập tại môi trường mới. Không muốn bản thân trở thành gánh nặng của gia đình, cô chủ động tìm nhiều việc làm thêm để tự lo liệu một phần chi phí. Trong đó, cô cũng làm việc livestream hát. Đây là cách giúp cô vừa rèn luyện, vừa có thêm thu nhập. Dần dần, những lời mời biểu diễn nhỏ lẻ cũng đến với cô nhiều hơn, từ đó giúp cô có thêm kinh phí trang trải cho việc học hành.

Vào trường, cô được đào tạo trong môi trường chuyên nghiệp, nơi kỹ thuật và tư duy nghệ thuật được rèn luyện bài bản. Dưới sự hướng dẫn của Nghệ sĩ Ưu tú (NSƯT) Lan Anh, cô từng bước hoàn thiện khả năng kiểm soát giọng hát, hơi thở và cách xử lý tác phẩm theo chuẩn mực hàn lâm. Trước khi bước ra những cuộc thi quốc tế, Vân Anh từng giành giải quán quân Cuộc thi "Tiếng hát Hà Nội 2023". Thành tích này không chỉ ghi nhận năng lực mà còn trở thành bệ phóng để cô tự tin thử sức ở những môi trường cạnh tranh hơn.

Điểm đáng chú ý trong hành trình âm nhạc của Vân Anh là quyết định chuyển hướng từ dân gian sang opera. Đây không chỉ là sự thay đổi về thể loại mà còn là quá trình tái cấu trúc toàn diện về kỹ thuật và tư duy biểu diễn. Nếu dòng nhạc dân gian thiên về sự mộc mạc, tự nhiên thì opera lại đòi hỏi độ chính xác cao, nội lực mạnh mẽ cùng khả năng kiểm soát âm thanh chặt chẽ và chất liệu biểu đạt giàu kịch tính.

Để thực hiện bước chuyển này, nữ ca sĩ trẻ đã nhận được sự đồng hành từ nhiều giảng viên và chuyên gia như NSƯT Lan Anh giữ vai trò định hướng xuyên suốt; TS, pianist Trần Trang hỗ trợ hoàn thiện phần biểu diễn; cùng với đó là sự góp ý chuyên môn và động viên từ PGS, TS, NSƯT Tân Nhàn và TS, ca sĩ Thu Hà. Sự phối hợp này tạo nên nền tảng vững chắc để một giọng ca trẻ có thể bước ra biển lớn, thử sức với thể loại khó bậc nhất của thanh nhạc.

Gặt trái ngọt khi dám thay đổi

Dấu mốc quan trọng trong hành trình của Vân Anh là khi cô tham dự Cuộc thi âm nhạc Kyushu Music Competition lần thứ 28 - năm 2026, tổ chức tại Nhật Bản. Đây là cuộc thi âm nhạc quốc tế có bề dày gần 30 năm, quy tụ đông đảo thí sinh từ nhiều quốc gia. Trong phần thi, cô lựa chọn thể hiện tác phẩm “Song to the moon”. Với phong thái tự tin cùng khả năng kiểm soát tốt kỹ thuật lẫn cảm xúc đã được rèn giũa tỉ mỉ, cô nhận được sự đánh giá cao từ hội đồng giám khảo và xuất sắc giành giải đặc biệt tại bảng sinh viên của cuộc thi.

Giữ vai trò trực tiếp dẫn đoàn sang Nhật Bản tham dự cuộc thi, PGS, TS, NSƯT Tân Nhàn bày tỏ: “Tôi rất tự hào khi học sinh thể hiện tốt tại cuộc thi, mang vinh dự về cho đất nước. Khoảnh khắc hai chữ Việt Nam được xướng lên trên sân khấu quốc tế khiến tôi vô cùng xúc động. Tôi kỳ vọng rằng Vân Anh sẽ tiếp tục nỗ lực để đạt đến chuẩn mực của nghệ sĩ thanh nhạc hàn lâm và sánh vai cùng bạn bè quốc tế”.

Không chỉ dừng lại ở kết quả, trải nghiệm tham gia các cuộc thi âm nhạc quốc tế giúp Vân Anh tích lũy kinh nghiệm sân khấu, mở rộng tư duy và củng cố niềm tin vào con đường đã chọn. Nữ ca sĩ Vân Anh chia sẻ: “Điều đặc biệt nhất là tôi đã dám bước ra khỏi vùng an toàn, dám tin vào những điều mình sẽ thực hiện. Giải thưởng lần này đối với tôi không chỉ là niềm tự hào mà còn là cột mốc quan trọng để tiếp tục nỗ lực và hoàn thiện mình trên hành trình âm nhạc phía trước. Trong tương lai, tôi muốn đưa tinh thần âm nhạc truyền thống Việt Nam vào trong kỹ thuật hát cổ điển. Sự kết hợp này cần được nghiên cứu nghiêm túc, dựa trên nền tảng kỹ thuật vững chắc, sự thấu hiểu ngôn ngữ, giai điệu dân tộc, thay vì chỉ dừng lại ở mức pha trộn hình thức. Tôi mong muốn nghệ sĩ sẽ trở thành “người dẫn dắt”, giúp khán giả hiểu và cảm nhận tác phẩm âm nhạc hàn lâm theo cách gần gũi hơn”.

Hành trình từ một giọng ca dân gian vươn tới chinh phục sân khấu opera quốc tế của Vân Anh cho thấy con đường trưởng thành đúng mực của một nghệ sĩ trẻ; đồng thời phản chiếu rõ nét khát vọng bứt phá của thế hệ nghệ sĩ trẻ Việt Nam, những người đang chủ động dấn thân để chạm tới các chuẩn mực nghệ thuật đỉnh cao và từng bước góp phần kiến tạo vị thế mới cho âm nhạc Việt Nam trong dòng chảy hội nhập toàn cầu.