Hội thảo “70 năm Văn nghệ Quân đội: Hành trình của những nhà văn-chiến sĩ”

Dự Hội thảo có PGS, TS Nguyễn Hồng Vinh, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, nguyên Chủ tịch Hội đồng Lý luận, phê bình văn học nghệ thuật Trung ương; các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo, chỉ huy các cơ quan, đơn vị; Thiếu tướng Nguyễn Quốc Duẩn, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Binh chủng Đặc công cùng các đại biểu là nhà nghiên cứu, nhà văn trong và ngoài Quân đội.

Về phía Tạp chí Văn nghệ Quân đội có Đại tá, nhà văn Phùng Văn Khai, Tổng biên tập; các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo cùng các nhà văn, nhà thơ, nhà phê bình của Tạp chí Văn nghệ Quân đội.

Đại biểu đã dâng hương tri ân các anh hùng liệt sĩ bộ đội đặc công.

Trước Hội thảo, các đại biểu đã dâng hương tri ân các anh hùng liệt sĩ bộ đội đặc công và xem trình diễn võ thuật của bộ đội đặc công.

Trong diễn văn khai mạc, Đại tá, nhà văn Phùng Văn Khai khẳng định, Hội thảo vừa là dịp ôn lại các dấu mốc truyền thống của Tạp chí Văn nghệ Quân đội, của đội ngũ nhà văn Quân đội các thời kỳ; sự tri ân, tưởng nhớ sâu sắc tới các nhà văn lão thành, trong đó có nhiều người đã khuất, đồng thời cũng là dịp nhìn lại đội ngũ, biểu thị sự đoàn kết, vững bước trưởng thành trong thời kỳ mới, xứng đáng với danh xưng nhà văn-chiến sĩ; góp phần làm tròn trách nhiệm của văn học với Tổ quốc, với Quân đội, với nhân dân.

Phát biểu tại hội thảo, Thiếu tướng Nguyễn Quốc Duẩn cũng nhận định: Hội thảo “70 năm Văn nghệ Quân đội: Hành trình của những nhà văn - chiến sĩ” đối với người chiến sĩ đặc công, đối với Binh chủng Đặc công, cũng là để tri ân và ôn lại những dấu mốc, chặng đường, thành tựu chung của người chiến sĩ với đội ngũ văn nghệ sĩ. Đồng thời khẳng định, các dấu mốc, chặng đường, thành tựu và chiến công của bộ đội đặc công đã và đang trở thành cảm hứng lớn lao, sâu sắc để đội ngũ văn nghệ sĩ Quân đội tiếp tục cho ra đời những sáng tác phục vụ bộ đội, phục vụ nhân dân và Tổ quốc.

Đại biểu tham dự hội thảo.

Với hơn 60 tham luận của các nhà văn, nhà nghiên cứu, phê bình, học giả trong và ngoài Quân đội, Hội thảo là dịp để cùng nhìn lại diễn trình hình thành, phát triển của Văn nghệ Quân đội và những đóng góp của các thế hệ nhà văn - chiến sĩ đối với văn học Việt Nam hiện đại; đồng thời đặt vấn đề về sức sống và sự tiếp nối của Văn nghệ Quân đội cũng như văn chương của người lính-viết về người lính trong đời sống hôm nay. 

Hội thảo cũng dành một phần trang trọng cho tham luận thể hiện chân dung văn nhân và di sản tác phẩm của những nhà văn từ “Nhà số 4” như: Văn Phác, Nguyễn Thi, Thanh Tịnh, Vũ Cao, Hồ Phương, Hữu Mai, Xuân Thiều, Dũng Hà, Nguyễn Chí Trung, Nguyễn Minh Châu, Hữu Thỉnh, Lê Lựu, Nguyễn Trí Huân, Phạm Ngọc Cảnh, Thu Bồn, Triệu Bôn, Chu Lai, Ngô Thảo, Khuất Quang Thụy, Hồng Diệu, Ngô Vĩnh Bình, Nguyễn Bảo, Nguyễn Đức Mậu…

Các tham luận cũng nhắc lại chặng đường xây dựng và phát triển của Tạp chí Văn nghệ Quân đội, trong đội hình các cơ quan văn hóa của Tổng cục Chính trị, đã có những mối liên kết văn hóa bền vững và hiệu quả với các cơ quan bạn như: Báo Quân đội nhân dân, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, Phòng Văn hóa văn nghệ (Cục Tuyên huấn)… dưới sự lãnh đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng và quan tâm chỉ đạo trực tiếp của Thủ trưởng Tổng cục Chính trị.

Với sự phối hợp tổ chức giữa Tạp chí Văn nghệ Quân đội và Binh chủng Đặc công - mối cơ duyên này mở thêm một điểm nhìn chuyên biệt về người lính trong văn chương tại Hội thảo. Đó là nhóm tham luận về hình tượng bộ đội Đặc công trong các tác phẩm văn chương với trí tuệ, bản lĩnh, khí phách, tâm hồn, tình đồng đội, sự hy sinh và khát vọng được sống trong hòa bình; về sự đồng hành của chiến sĩ Đặc công và nhà văn Quân đội; về Thiếu tướng, nhà văn Dũng Hà (nguyên Chính ủy, Chủ nhiệm Chính trị Binh chủng Đặc công; nguyên Tổng biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội.

Quang cảnh hội thảo.

Các tham luận tập hợp trong kỷ yếu Hội thảo mở ra nhiều cách tiếp cận, khai thác “hành trình của những nhà văn-chiến sĩ” từ các phương diện: Quá trình hình thành và phát triển của tạp chí; cuộc đời, sự nghiệp của các nhà văn-chiến sĩ; ký ức về địa chỉ kết nối, truyền nghề qua những câu chuyện về biên tập, cuộc thi, trại sáng tác; từ tác giả, tác phẩm cụ thể đến những vấn đề rộng hơn của văn học… Tất cả tạo nên một chỉnh thể lịch sử vừa trang trọng, vừa sống động mà đều hướng đến trả lời một câu hỏi chung: Điều gì đã làm nên sức sống lâu bền của địa chỉ đỏ Văn nghệ Quân đội?

Trải qua 70 năm, Tạp chí Văn nghệ Quân đội đã bồi đắp nên một di sản độc đáo là những tác phẩm đã được khẳng định, những lớp quân nhân-văn nhân đã góp phần làm nên diện mạo văn chương Quân đội, cùng một truyền thống làm nghề được tiếp nối liên thế hệ.