Nằm trong khuôn khổ Đề án “Giới thiệu và biểu diễn các vở diễn được chuyển thể từ các tác phẩm văn học nổi tiếng của Việt Nam và thế giới có trong chương trình giáo dục phổ thông tại các trường học của TP Hà Nội giai đoạn 2022-2030”, “Chuyến xe văn hóa” của Nhà hát Chèo Hà Nội đã trở thành một điểm sáng trong nỗ lực đổi mới hoạt động ngoại khóa học đường. Thay vì những bài giảng lý thuyết khô khan, các em học sinh được tiếp cận các tác phẩm văn học kinh điển thông qua ngôn ngữ ước lệ và tinh tế của nghệ thuật chèo.
Với mục tiêu đưa nghệ thuật chèo đến gần hơn với thế hệ trẻ, các nghệ sĩ của Nhà hát đã không ngừng đổi mới phương thức tiếp cận. Các vở diễn được dàn dựng vừa bảo tồn nguyên vẹn tinh túy của chèo cổ, vừa được tinh chỉnh nhịp điệu, mang đến một không gian biểu diễn mang tính giáo dục và đậm chất giải trí, phù hợp với tâm lý lứa tuổi học đường. Bằng tâm huyết và sự sáng tạo của đội ngũ nghệ sĩ, diễn viên Nhà hát Chèo Hà Nội, những làn điệu chèo truyền thống cùng các vở diễn, trích đoạn hấp dẫn như “Chú Cuội cây đa”, “Cây tre trăm đốt”, “Thằng Bờm”, các trích đoạn trong vở chèo cổ “Quan Âm Thị Kính”... gần gũi, dễ tiếp nhận hơn với học sinh. Tại các trường học, các nghệ sĩ còn giao lưu, giới thiệu về nghệ thuật chèo truyền thống, hướng dẫn các em thử nhập vai vào những nhân vật yêu thích, qua đó tạo nên không khí tương tác vui tươi, bổ ích và giàu cảm xúc.
 |
| Cảnh trong vở “Cây tre trăm đốt” của Nhà hát Chèo Hà Nội diễn tại Trường THCS Đông Dư. |
Để có được những đêm diễn hấp dẫn tại các trường học, các nghệ sĩ đã trăn trở trong việc “giữ chân” khán giả trẻ. Nghệ sĩ Trịnh Nam Cường chia sẻ: “Đứng trước các em học sinh, áp lực của người nghệ sĩ lớn hơn rất nhiều so với khi diễn ở nhà hát. Các em rất thẳng thắn, nếu không hay, các em sẽ xao lãng ngay. Nhưng khi tiếng trống chèo vang lên, nhìn thấy các em hào hứng tương tác, cùng khóc, cùng cười với nhân vật, chúng tôi biết mình đã thành công. Sự năng động, hồn nhiên của học đường đã truyền ngược lại năng lượng cho nghệ sĩ, khiến chúng tôi diễn say mê hơn, trẻ trung hơn”.
Đánh giá về ý nghĩa nhân văn cũng như sức lan tỏa của đề án sân khấu học đường, Nghệ sĩ Nhân dân Nguyễn Thu Huyền, Giám đốc Nhà hát Chèo Hà Nội khẳng định, đây không chỉ là một hoạt động biểu diễn đơn thuần mà là một chiến lược dài hơi nhằm gìn giữ hồn cốt dân tộc: “Chúng tôi không kỳ vọng tất cả các em sau này sẽ trở thành nghệ sĩ chèo, nhưng chúng tôi muốn các em hiểu, trân trọng và biết tự hào về di sản của cha ông”
Hành trình của “Chuyến xe văn hóa” sẽ còn tiếp tục lăn bánh đến nhiều ngôi trường của Thủ đô, mang theo khát vọng thắp sáng tình yêu văn hóa dân tộc trong lòng thế hệ trẻ. Những hình ảnh rạng rỡ, ngập tràn năng lượng của các buổi biểu diễn là động lực to lớn để nghệ sĩ, diễn viên Nhà hát Chèo Hà Nội tiếp tục hành trình đầy ý nghĩa này, đưa tiếng trống chèo, điệu hát quê hương vang xa hơn nữa, định vị giá trị vững chắc trong đời sống tinh thần của học đường hôm nay.