Năm nay, lễ hội diễn ra tại Di tích quốc gia đặc biệt đền Sóc, do Đảng ủy, UBND xã Sóc Sơn tổ chức, cùng sự tham gia của đại diện cấp ủy, chính quyền và nhân dân xã Đa Phúc. Đây cũng là năm đầu tiên lễ hội được tổ chức với sự phối hợp của hai xã sau khi sắp xếp chính quyền địa phương hai cấp, tạo nên quy mô bề thế nhưng vẫn tinh gọn, thống nhất.

Từ 5 giờ sáng, sân đền đã rực sắc cờ hội. Dưới tiết trời đầu xuân se lạnh, dòng người nườm nượp đổ về trẩy hội với tấm lòng thành kính, dâng hương. Ông Nguyễn Văn Hòa (66 tuổi, tại xã Đa Phúc, TP Hà Nội) chia sẻ: “Năm nào tôi cũng lên đền từ sáng sớm. Tôi cùng gia đình đi lễ với tấm lòng cầu may, đồng thời để giúp con cháu hiểu về Thánh Gióng, về nguồn cội”.

Nhân dân địa phương dâng lễ phẩm tại Lễ hội Gióng đền Sóc năm 2026. Ảnh: TÙNG NGUYỄN 

Sau hồi trống khai hội, các lễ vật chuẩn bị công phu, bài trí trang trọng được dâng lên giữa không gian cổ kính. 8 lễ vật do 8 thôn thuộc 2 xã Sóc Sơn và xã Đa Phúc dâng tiến gồm: Thần mã, cầu húc, trầu cau, voi chiến, ngà voi, cỏ voi, kiệu tướng và giò hoa tre. Mỗi lễ vật gắn với một tích xưa: Thần mã gợi nhắc ngựa sắt phun lửa; voi chiến và ngà voi gắn với sự tích voi trận nhớ chủ; cây trầu xanh tốt thay lời tri ân son sắt... 

Điểm nhấn của lễ hội năm nay là nghi lễ rước tướng bái lạy, gắn với tích Thánh Gióng đã chém 3 tướng giặc để trừ hậu họa trước khi hóa thân bay về trời. Nghi lễ truyền thống này được duy trì để tạ ơn ngài. Việc tuyển chọn người vào vai tướng được thực hiện khắt khe, phải đáp ứng là con ngoan, trò giỏi nhiều năm liền, sống trong gia đình văn hóa. Năm nay, vai nữ tướng được trao cho em Trần Thị Ánh Linh, sinh năm 2016, ở xã Đa Phúc. Ánh Linh ngồi trên chiếc kiệu sơn son đỏ thẫm, khoác chiến bào uy nghi, được dòng người rước diễu hành giữa tiếng nhạc lễ hào hùng. Gương mặt em thơ ngây nhưng ánh mắt toát lên vẻ trang nghiêm, gây ấn tượng mạnh mẽ với người tham dự lễ hội. “Biết tin con gái được chọn vào vai nữ tướng, gia đình tôi rất vinh dự và tự hào. Ngay từ trước Tết, cả nhà đã tất bật chuẩn bị lễ vật, thu xếp công việc để nghi lễ diễn ra thuận lợi”, anh Trần Văn Tiến, bố của Ánh Linh, chia sẻ. 

Không khí càng thêm rộn ràng khi nghi lễ cung tiến giò hoa tre tại đền Thượng diễn ra. Khoảng 10.000 bông hoa tre vàng óng, biểu tượng cho bụi tre làng Gióng nhổ để đánh giặc, được cắm trên thân cây chuối để dâng lễ. Hoa làm từ thanh tre nhỏ, một đầu tuốt bông và nhuộm màu. Sau khi cung tiến, giò hoa tre được đưa vào hậu cung, chia thành các mâm nhỏ, chuyển xuống đền Hạ và đền Mẫu làm lễ trước khi phát cho người dân.

Sau phần lễ, phần hội diễn ra sôi nổi. Các hoạt động thi đấu thể dục-thể thao truyền thống như vật cầu húc và kéo mỏ diễn ra đầy hấp dẫn, tô thắm tinh thần thượng võ và sự gắn kết cộng đồng; trò chơi đi cà kheo, thi nấu cơm, đập niêu... thu hút đông đảo khách du lịch. Bên cạnh đó, Chương trình nghệ thuật “Đêm linh thiêng-Hào khí Thánh Gióng” cũng thu hút đông đảo người theo dõi.

Theo thống kê của Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Sóc Sơn, trong 3 ngày chính hội từ 22 đến 24-2 (từ mồng 6 đến mồng 8 tháng Giêng), lễ hội đón hơn 45.000 lượt người dân và du khách, đông hơn so với nhiều năm trước. Ông Đào Anh Tú, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Sóc Sơn chia sẻ: “Lễ hội năm nay góp phần phát huy tiềm năng du lịch văn hóa, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương”.