Sức hút từ những di tích lịch sử

Từ sáng sớm, Khu di tích lịch sử Địa đạo Củ Chi đã nhộn nhịp bước chân du khách. Trong khuôn viên xanh mát, từng nhóm du khách chăm chú lắng nghe thuyết minh về vùng “đất thép thành đồng”, về hệ thống địa đạo và cuộc sống của quân, dân Củ Chi trong những năm tháng kháng chiến.

Sau phần giới thiệu, du khách được trải nghiệm đi trong địa đạo. Từ không gian rộng và thoáng bên trên, họ lần lượt cúi người bước vào những đoạn hầm được mở rộng để phục vụ tham quan. Càng đi sâu, ánh sáng càng tối dần. Lối đi thấp, hẹp khiến mỗi bước chân trở nên chậm rãi. Chỉ trong một quãng đường ngắn, người tham quan đã có thể cảm nhận phần nào sự thiếu thốn, chật chội của cuộc sống dưới lòng đất năm xưa.

Dưới lòng đất, các khu vực tái hiện mở ra một phần đời sống của quân và dân Củ Chi trong kháng chiến. Bếp Hoàng Cầm, phòng họp, hầm trú ẩn, nơi cứu chữa thương binh, cùng những mô hình sản xuất vũ khí khiến du khách hình dung rõ hơn cách quân, dân Củ Chi sinh hoạt, làm việc, cứu chữa thương binh và duy trì chiến đấu giữa không gian có nhiều hạn chế.

Chị Nguyễn Hoàng Mai Anh, du khách đến từ Hà Nội chia sẻ: “Tôi rất ấn tượng với cách người dân sinh sống, tổ chức liên lạc và chiến đấu trong những đường hầm nhỏ hẹp. Tôi thực sự khâm phục ý chí, lòng dũng cảm và tinh thần bảo vệ quê hương của cha ông trong thời chiến”.

 Tour đêm “Trăng chiến khu” tại Khu di tích lịch sử Địa đạo Củ Chi thu hút đông đảo khách tham quan.

Không chỉ vậy, tour đêm “Trăng chiến khu” tại Khu di tích lịch sử Địa đạo Củ Chi cũng thu hút sự tham gia của đông đảo người dân và du khách. Khi màn đêm buông xuống, ánh sáng, âm thanh, cảnh trí và các diễn viên cùng kết hợp hài hòa để kể cho khách tham quan câu chuyện những năm tháng quân và dân Củ Chi kiên cường chiến đấu.

Rời nơi “đất thép thành đồng” Củ Chi, trở về khu vực trung tâm Thành phố, Di tích quốc gia đặc biệt dinh Độc Lập (Hội trường Thống Nhất) là một điểm đến giàu giá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc.

Trong không gian di tích, du khách có thể tham quan những căn phòng, khu vực làm việc, đồ dùng cùng nhiều hiện vật được bảo tồn. Bên cạnh cách trưng bày truyền thống, dinh Độc Lập còn ứng dụng công nghệ vào hoạt động phục vụ khách tham quan như thuyết minh tự động qua thiết bị thông minh, trải nghiệm thực tế ảo, bản đồ tương tác 3D và số hóa không gian, hiện vật. Những hình thức này tạo thêm sự thuận tiện, nhất là với khách trẻ, đồng thời giúp việc tiếp cận lịch sử trở nên trực quan hơn.

Người lớn vừa nghe thuyết minh, vừa giới thiệu cho các em những chi tiết trong từng không gian. Sau hành trình tham quan, khuôn viên dinh Độc Lập trở thành nơi nhiều gia đình lưu lại những bức ảnh kỷ niệm. Chuyến đi vì thế không chỉ giúp thế hệ trẻ tìm hiểu lịch sử, mà còn tạo nên khoảng thời gian để các thành viên trong gia đình cùng chia sẻ một trải nghiệm.

Anh Đinh Viết Thắng (sinh năm 1985, ở phường An Nhơn, TP Hồ Chí Minh) cho biết: “Tôi thấy đây không chỉ là nơi để tham quan mà còn giúp các con tôi hiểu hơn về lịch sử, biết trân trọng hòa bình và những gì thế hệ trước đã vun đắp”.

Những bảo tàng hấp dẫn khách tham quan

Nếu Địa đạo Củ Chi và dinh Độc Lập đưa du khách đến với những không gian từng gắn trực tiếp với lịch sử, các bảo tàng lại mở ra quá khứ qua hình ảnh, tư liệu và hiện vật. Tại Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh, du khách tiếp cận lịch sử qua nhiều chuyên đề trưng bày. Những bức ảnh, tài liệu và hiện vật phản ánh các khía cạnh của chiến tranh, từ đó giúp người xem hiểu thêm về những mất mát mà nhân dân Việt Nam đã trải qua.

Khu trưng bày ngoài trời với máy bay, xe tăng và các khí tài quân sự luôn là nơi có nhiều người dừng chân. Những hiện vật lớn từng gắn với chiến tranh được đặt trong không gian mở, tạo ấn tượng mạnh với người xem. Bên trong bảo tàng, không khí trầm lắng hơn. Nhiều du khách đứng khá lâu trước những bức ảnh và tư liệu, lặng im theo dõi từng câu chuyện được giới thiệu.

Chị Lê Minh Thư (sinh năm 1999, ở phường Sài Gòn, TP Hồ Chí Minh) bày tỏ: “Mỗi hiện vật đều gắn với một câu chuyện về lòng quả cảm và sự hy sinh thầm lặng. Tôi vừa xúc động, vừa tự hào khi hiểu thêm về những con người đã dũng cảm chiến đấu để giành lại độc lập cho dân tộc”.

 Khách tham quan Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh.

Trong khi đó, Bảo tàng Biệt động Sài Gòn - Gia Định kể về một phần lịch sử Thành phố qua những dấu tích của lực lượng hoạt động bí mật giữa lòng đô thị. Các hầm chứa vũ khí, phương tiện liên lạc, tài liệu và kỷ vật giúp người xem hình dung cách những chiến sĩ biệt động tổ chức hoạt động, chiến đấu ngay giữa những tuyến đường, góc phố quen thuộc.

Ông Trần Trọng Nghĩa, Giám đốc Bảo tàng Biệt động Sài Gòn - Gia Định chia sẻ: “Vào các dịp lễ lớn, lượng khách gia đình, học sinh, sinh viên và các đoàn thể tăng cao. Điều công chúng quan tâm không chỉ là hiện vật mà còn là những câu chuyện phía sau từng căn hầm, phương tiện, tài liệu và kỷ vật”.

Để lịch sử đến gần hơn với công chúng, bảo tàng tiếp tục sưu tầm hiện vật, bổ sung tư liệu, số hóa nội dung trưng bày, kết nối những câu chuyện lịch sử với không gian đô thị hiện nay. Các doanh nghiệp lữ hành xây dựng những chương trình như “Biệt động Sài Gòn”, “TP Hồ Chí Minh tôi yêu”, “Trăng chiến khu”, “Huyền thoại về những người anh hùng”... kết nối các điểm đến lịch sử trong Thành phố.

Các doanh nghiệp chú trọng xây dựng lộ trình hợp lý, phối hợp với các điểm đến và bố trí hướng dẫn viên am hiểu chuyên đề. Các tour được tổ chức linh hoạt cho khách gia đình, khách đoàn và khách quốc tế, giúp du khách có thêm lựa chọn khi khám phá TP Hồ Chí Minh trong những ngày nghỉ lễ.

Giữa nhịp sống sôi động, những di tích và bảo tàng vẫn giữ lại những khoảng lặng để thế hệ hiện tại nhìn về quá khứ. Một đường hầm sâu dưới lòng đất, một căn phòng được gìn giữ, một chiếc xe quân sự hay một kỷ vật đều có thể mở ra câu chuyện về những con người từng sống, chiến đấu và hy sinh. Bởi vậy, mỗi chuyến tham quan không chỉ là hành trình tìm hiểu lịch sử, mà còn là dịp để trân trọng hơn giá trị của hòa bình hôm nay.