Vốn được biết đến là một trong những nghệ sĩ guitar hàng đầu ở Hà Nội, nhưng nhiều năm qua, nhạc sĩ Trần Thanh Phương tạo tiếng vang ở nhiều vai trò khác như hòa âm hay đạo diễn âm nhạc. Gần đây nhất, anh đảm nhận vai trò Giám đốc âm nhạc chương trình “True Concert - Tình đất” diễn ra tối 14-5 tại Nhà hát Hồ Gươm, được ghi hình và phát sóng trên VTV1 vào ngày 31-5, một lần nữa chứng minh sức sáng tạo rất ấn tượng của người nhạc sĩ tài năng.

 Nhạc sĩ Trần Thanh Phương đảm nhận vai trò Giám đốc âm nhạc của “True Concert - Tình đất”.

Phóng viên (PV): Anh có cảm thấy cách khán giả nghe và đón nhận âm nhạc hiện nay đã khác khá nhiều so với khoảng 5-10 năm trước?  

Nhạc sĩ Trần Thanh Phương: Có nhiều lúc tôi cũng hơi lo ngại, hiện nay khán giả nghe quá nhiều nhạc AI hoặc những sản phẩm xử lý kỹ thuật quá mạnh nên dần dần bị quen tai. Đến lúc nghe một nghệ sĩ hát thật, có cảm xúc thật, có độ rung tự nhiên lại thấy chưa đủ hay hoặc chưa đủ “đẹp”.

Theo tôi, cái đó mới là nguy hiểm nhất. Đi nhiều quán cà phê hay không gian công cộng, nghe rất nhiều dạng âm thanh kiểu AI tạo ra, nghe lâu dần tai người nghe sẽ quen với kiểu âm thanh đó. Trong khi âm nhạc, theo tôi không thể là robot được. Nó phải có độ rung, có cảm xúc và thậm chí có cả những “sai số” rất con người.  

Nếu âm nhạc quá hoàn hảo, quá đều và không còn độ rung nữa lại rất nguy hiểm. Tất nhiên nếu nói về khả năng tổng hợp dữ liệu, kỹ thuật hay kiến thức, AI rất mạnh, con người khó theo kịp. Nhưng âm nhạc đâu chỉ là chuyện kỹ thuật. Điều giữ người nghe ở lại lâu nhất vẫn phải là cảm xúc thật của con người.  

 
Các tiết mục nghệ thuật biểu diễn trong “True Concert - Tình đất” đưa khán giả trải nghiệm trong không gian của thiên nhiên. 

PV: Nhưng nếu một ca khúc do AI tạo ra thật sự hay và chạm được tới khán giả, anh có sẵn sàng đón nhận?  

Nhạc sĩ Trần Thanh Phương: Tôi không cực đoan chuyện đó. Nếu hay vẫn là âm nhạc thôi. AI có thể tạo ra những bài nghe rất ổn vì nó tổng hợp dữ liệu quá nhanh và nhiều. Nhưng cái thiếu lớn nhất vẫn là trải nghiệm sống thật phía sau tác phẩm.

Một bài hát do con người viết thường có cả những điều rất khó gọi tên vì nó chứa đựng ký ức, trải nghiệm, những va chạm đời sống, những cảm xúc cá nhân rất riêng. Đó là thứ khiến âm nhạc có “độ người”. Tôi nghĩ công nghệ sẽ ngày càng mạnh hơn mình không thể chống lại được. Nhưng càng trong thời đại ấy, người làm nhạc lại càng phải giữ được cảm xúc thật của mình.  

PV: Giữa thời điểm âm nhạc thay đổi rất nhanh như hiện nay, với anh, làm nhạc còn là một công việc hay vẫn là câu chuyện của đam mê và nhu cầu được sống với nghề?  

Nhạc sĩ Trần Thanh Phương: Có lẽ thế hệ của tôi đa phần đều làm nhạc vì đam mê. Đi học, đi làm, chơi nhạc chủ yếu vì thích thôi. Lớp tôi trước kia khoảng 10 người, nhưng giờ đếm đến 2/3 người bỏ nghề vì không sống được bằng nghề. Nên ai đi được đến bây giờ đều phải rất yêu âm nhạc mới theo nổi.

Nhiều khi cố nghĩ tới chuyện tiền bạc nhưng nếu bản thân không thấy hứng thú hay cảm xúc cũng rất khó nhận. Không ít người nhận xét tôi khó tính khi nhận công việc. Tôi thì nghĩ ai tin tưởng mình, chọn mình cũng vì do mình làm nghề khá cẩn thận, chưa tới mức công nghiệp quá.  

PV: Có cảm giác một thế hệ nhạc sĩ như anh đều là những người làm nghề rất kỹ, cầu toàn nhưng lại xuất hiện khá ít. Đó có phải cũng là tâm lý chung của những người làm nhạc thế hệ trước?  

Nhạc sĩ Trần Thanh Phương: Có thể do tính cách hoặc tư duy làm nghệ thuật. Khi thấy cái gì chưa ổn thường sẽ không làm.

Tôi cũng không sáng tác nhiều, chủ yếu chơi nhạc là làm sản xuất âm nhạc thôi. Ngoài âm nhạc, tôi thích đi đây đi đó cùng gia đình, lái ô tô đi khắp nơi, từ Bắc vào Nam để ngắm cảnh và cảm nhận thiên nhiên.

 Pia Linh và nhóm Oplus thể hiện tác phẩm “Mãi nương tựa bên Người” trong “True Concert - Tình đất”.

 

PV: Nhân tiện anh nhắc đến thiên nhiên, trong chương trình “True Concert - Tình đất”, anh chọn tác phẩm “Mãi nương tựa bên Người” của tác giả Thường Tâm Diệu Huệ xuất hiện bên nhiều ca khúc đã đi cùng năm tháng. Lý do lựa chọn này là gì?  

Nhạc sĩ Trần Thanh Phương: Phải nói thật rằng người viết ca khúc này không phải nhạc sĩ chuyên nghiệp, được đào tạo bài bản về kỹ thuật hay làm nghề âm nhạc lâu năm nhưng lại có những thông điệp rất sâu sắc về thiên nhiên, về con người, về đời sống.

Ca khúc “Mãi nương tựa bên Người” có hơi hướng thiền. Ban đầu tôi cũng phân vân vì đây là bài hoàn toàn mới nhưng khi bắt đầu làm hòa âm và thử đưa những âm thanh của thiên nhiên như tiếng chim, tiếng gió vào lại thấy mọi thứ hòa với nhau khá tự nhiên. Nó tạo được một không khí đúng với tinh thần chung của chương trình.

Tôi chọn Pia Linh có giọng hát nhẹ, trong và nhóm Oplus hát trầm ấm, mang lại cảm giác bình an rất phù hợp với tinh thần bài hát. Có những tác phẩm không cần người hát phải khoe kỹ thuật quá nhiều mà quan trọng là giữ được không khí và cảm xúc của bài hát.

PV: Cảm ơn nhạc sĩ về cuộc trò chuyện này!