Vận hành thông suốt cơ chế chỉ đạo, chỉ huy chống dịch

Cho đến nay, sau hơn 3 tháng quân đội cùng toàn Đảng, toàn dân chống dịch, cả nước ta chỉ ghi nhận 270 ca nhiễm, trong đó đã điều trị khỏi ra viện 219 ca, chưa có ca nào tử vong. Kết quả đó thể hiện sự nỗ lực của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta trong PCD. Đó cũng là kết quả từ lựa chọn phương pháp PCD đúng đắn, vận hành cơ chế thông suốt, thực hiện quyết liệt, triệt để, trong đó quân đội đóng vai trò nòng cốt, trụ cột.

Khi dịch bệnh bùng phát giai đoạn 2 và giai đoạn 3, trên địa bàn TP Hà Nội xuất hiện 3 ổ dịch lớn ở phố Trúc Bạch (Ba Đình), Bệnh viện Bạch Mai và thôn Hạ Lôi (Mê Linh), với hàng chục ca nhiễm khiến rất nhiều người phải sống trong điều kiện cách ly. Nếu không ngăn chặn tốt giai đoạn này, chắc chắn dịch bệnh sẽ bùng phát tới mức khó kiểm soát. Bên cạnh đó, trên thế giới, diễn biến của dịch vô cùng phức tạp, số ca nhiễm, ca tử vong tăng chóng mặt. Bộ Quốc phòng (BQP) đã tham mưu với Chính phủ vận hành ngay hệ thống tổ chức, điều hành, chỉ huy ngăn chặn dịch theo các cấp độ đã được diễn tập thực nghiệm trong giai đoạn 1. Bộ đội hóa học được lệnh vào cuộc, sử dụng phương tiện chuyên dụng tiến hành phun khử khuẩn trên diện rộng trong khu ổ dịch tại TP Hà Nội và một số địa phương. Các ngõ, ngách xe chuyên dụng không vào được thì cán bộ, chiến sĩ sử dụng bình phun động cơ, bình phun cầm tay khử khuẩn tới từng gia đình, từng hành lang của bệnh viện. Lực lượng quân y trong các bệnh viện, các tổ quân y cơ động chuẩn bị phương tiện, triển khai các bệnh viện dã chiến để sẵn sàng thực hành điều trị. Toàn bộ các khu vực của quân đội dự kiến sử dụng làm bệnh viện dã chiến có thể tiếp nhận, điều trị cho hàng chục nghìn người, tùy theo các cấp độ dịch.

Bộ đội hóa học làm nhiệm vụ phun thuốc khử trùng Bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: VĂN CHIỂN

Để công tác chỉ huy của BQP và Ban chỉ đạo (BCĐ) PCD Covid-19 BQP thông suốt, hiệu quả, Cục Tác chiến (Bộ Tổng Tham mưu) đã đề xuất và thực hành triển khai xây dựng sở chỉ huy phía trước PCD Covid-19 đặt tại Cục Quân y (Tổng cục Hậu cần) sẵn sàng truyền trực tiếp hình ảnh các hoạt động chống dịch của các cơ quan, đơn vị về sở chỉ huy BQP. Với sự chuẩn bị chu đáo, đồng bộ, Bộ tư lệnh Thông tin liên lạc đã bảo đảm tốt chất lượng tín hiệu đường truyền. Do đó, mọi mệnh lệnh, chỉ thị của BCĐ PCD Covid-19 BQP bảo đảm được truyền kịp thời đến đơn vị cơ sở, tạo hiệu quả cao và tức thì trong công tác PCD.

Cũng trong giai đoạn 2 chống dịch trong nước thì trên thế giới, dịch Covid-19 vẫn đang bùng phát mạnh ở hàng trăm quốc gia và vùng lãnh thổ. Hàng vạn người từ các nước trở về Việt Nam qua các cửa khẩu, sân bay, cảng biển. Nguy cơ lây nhiễm virus SARS-CoV-2 từ bên ngoài vào trong nước là rất lớn. BQP đã tham mưu với Chính phủ sử dụng hệ thống doanh trại, cơ sở vật chất của các đơn vị để tiến hành cách ly tập trung người dân nhập cảnh Việt Nam. Các khu cách ly tập trung của quân đội có thể tiếp nhận cùng lúc lên tới hàng chục vạn người. Trên thực tế, chỉ trong thời gian rất ngắn, dưới sự điều hành thống nhất của BCĐ PCD Covid-19 BQP và BCĐ PCD Covid-19 các đơn vị trực thuộc Bộ, hàng chục nghìn người dân trở về Việt Nam từ khắp các nơi trên thế giới đã được các phương tiện của quân đội đưa thẳng từ các cửa khẩu, sân bay, bến cảng về khu cách ly bảo đảm nhanh gọn, an toàn.  

Phát biểu trong cuộc họp lãnh đạo BQP tháng 3-2020, Thượng tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng, Thứ trưởng BQP đã đánh giá: Trong công tác PCD Covid-19, các đơn vị quân đội đã thực hiện đúng các nguyên tắc, phương pháp, hành động đã được tập dượt qua cuộc diễn tập của BQP trong giai đoạn 1 chống dịch. Việc tiếp nhận, tổ chức cách ly an toàn gần 6 vạn người trong các đơn vị quân đội là một thành công lớn của toàn quân. Điều đó cho thấy, việc tổ chức diễn tập, vận hành cơ chế tổ chức, chỉ huy chống dịch trong toàn quân nhằm lường trước các tình huống phức tạp của dịch bệnh để có giải pháp ứng phó phù hợp là một sáng tạo, mang tính chủ động cao trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo PCD của Quân ủy Trung ương, BQP. Đây cũng là kinh nghiệm cần phải tiếp tục được các cơ quan chức năng nghiên cứu, hoàn thiện để sẵn sàng ứng phó với các vấn đề an ninh phi truyền thống trong tương lai.

Chủ động phương án cho kịch bản lâu dài

Đến nay, sau những giải pháp quyết liệt của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, có thể nói công tác PCD Covid-19 đã thu được những thành công vượt cả mong đợi. Tính đến ngày 29-4, đã 13 ngày liên tục toàn quốc không có ca mắc mới trong cộng đồng. Bộ kit xét nghiệm virus do Học viện Quân y phối hợp với Công ty TNHH Việt-Á nghiên cứu, sản xuất đã mang lại hiệu quả lớn, được Tổ chức Y tế thế giới (WHO) công nhận đạt chuẩn quốc tế. Từ diễn biến giảm dần cấp độ dịch, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định nới lỏng các biện pháp cách ly xã hội để cuộc sống nhân dân dần trở lại bình thường. Tuy nhiên hiện nay trên thế giới, dịch Covid-19 vẫn diễn biến phức tạp. Sau châu Âu, một số quốc gia trong khu vực Đông Nam Á có số ca nhiễm mới, số người tử vong vẫn tăng. Trong khi đó, để tránh nguy cơ “lao dốc” về kinh tế, nhiều nước đã bắt đầu mở cửa, khôi phục hoạt động sản xuất, kinh doanh. Điều đó đồng nghĩa với nguy cơ virus SARS-CoV-2 tiếp tục có điều kiện xâm nhập từ bên ngoài vào Việt Nam, khiến dịch bệnh có thể bùng phát trở lại.

Bộ đội hóa học phun thuốc khử trùng người và phương tiện ra vào Bệnh viện dã chiến truyền nhiễm số 1 (trong diễn tập). Ảnh: PHÚ SƠN

Hơn nữa, trong ngắn hạn, chúng ta có thể chưa sản xuất được vaccine và thuốc điều trị đặc hiệu nên phải xác định tính chất của dịch bệnh sẽ còn kéo dài. Vì thế, Thượng tướng Trần Đơn, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Thứ trưởng BQP, Trưởng BCĐ PCD Covid-19 BQP luôn nhấn mạnh trong các cuộc họp của BCĐ và toàn quân: Các cơ quan, đơn vị không được phép xao nhãng hay buông lỏng kiểm soát, song, phải có phương án lâu dài PCD; xây dựng ngay các giải pháp thật khoa học để vừa huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, vừa PCD hiệu quả, xứng đáng với vai trò là trụ cột quốc gia, góp phần giữ vững ổn định và phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong điều kiện còn dịch bệnh.

Các đơn vị cần tiếp tục kiện toàn, bổ sung cán bộ, nhân viên quân y làm công tác y tế dự phòng. Chủ động chuẩn bị, dự trữ các trang thiết bị, vật tư y tế thiết yếu; củng cố hệ thống doanh trại, doanh cụ, luôn sẵn sàng phục vụ cách ly khi có lệnh; tổ chức rút kinh nghiệm, hoàn thiện cơ chế điều hành, tổ chức, chỉ huy trong xử lý các tình huống khẩn cấp, phi truyền thống. Các cơ quan, đơn vị chuyên ngành, cơ sở y tế trong quân đội cần đẩy mạnh việc nghiên cứu, ứng dụng khoa học-kỹ thuật công nghệ trong PCD Covid-19, sẵn sàng cuộc chiến lâu dài với dịch bệnh. Một việc quan trọng là lực lượng quân y toàn quân, nhất là các chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành đang công tác trong các cơ quan, học viện, trường chuyên ngành và các bệnh viện quân y, cơ sở y tế của quân đội cần tập trung nghiên cứu để sản xuất vaccine, sản xuất thuốc đặc hiệu phục vụ PCD bệnh nói chung, PCD Covid-19 nói riêng.

Cùng với đó, BQP tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành, địa phương làm tốt công tác tham mưu với Chính phủ, xây dựng và hoàn thiện kế hoạch phòng thủ dân sự, trong đó có ứng phó với các vấn đề an ninh phi truyền thống, nhất là ứng phó, phòng, chống các dịch bệnh nguy hại có thể ảnh hưởng đến công tác quân sự, quốc phòng, an ninh quốc gia. Phối hợp với các bộ, ngành Trung ương, địa phương nghiên cứu đề xuất xây dựng hệ thống công trình, cơ sở bảo đảm; cơ chế chia sẻ thông tin trong xử lý các tình huống khẩn cấp về thiên tai, thảm họa, dịch bệnh…

Các cơ quan, đơn vị cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, hướng dẫn bộ đội, nhân dân nâng cao nhận thức về PCD. Phương pháp tuyên truyền phải đa dạng, phong phú để nhân dân dễ hiểu, dễ nhớ, dễ làm theo. Trước mắt, các cơ quan, đơn vị cần tiếp tục thực hiện tốt việc giãn cách trong học tập, công tác, huấn luyện. Những việc đã làm tốt trong PCD như: Mang khẩu trang, rửa tay sát khuẩn, hạn chế tụ tập đông người, vệ sinh môi trường doanh trại… cần được tiếp tục duy trì nghiêm, tạo thành thói quen cho cán bộ, chiến sĩ. Hệ thống báo chí trong quân đội cần phát huy cao độ vai trò xung kích, nòng cốt trong tuyên truyền, giáo dục bộ đội và nhân dân, tích cực phát hiện, nêu những kinh nghiệm hay, bài học quý về PCD để các đơn vị, địa phương cùng tham khảo, thực hiện.  

Một mặt phải tích cực xây dựng và thực hiện các kế hoạch hợp tác quốc tế về quốc phòng, trong đó coi trọng việc chia sẻ thông tin, công tác phối hợp huấn luyện, diễn tập… tìm tiếng nói, hành động chung giữa quân đội các nước trong ứng phó với các vấn đề an ninh phi truyền thống, trong phòng, chống các dịch bệnh nguy hiểm…

Nhìn lại chặng đường PCD Covid-19 vừa qua, toàn quân rất đáng tự hào về tinh thần, trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ. Nỗ lực của cán bộ, chiến sĩ đã được đền đáp bằng những kết quả, kinh nghiệm trong PCD, góp phần cùng cả nước giữ vững thế trận ngay cả trong lúc khó khăn nhất. Thành quả đó bắt nguồn từ sự lãnh đạo, chỉ đạo khoa học, sâu sát, kịp thời của Quân ủy Trung ương, BQP và của hệ thống tổ chức lãnh đạo, chỉ huy, sự nỗ lực vượt bậc của mọi cán bộ, chiến sĩ, nhất là Bộ đội Biên phòng, lực lượng quân y toàn quân… Tất cả những việc làm đó thể hiện tinh thần quyết chiến, quyết thắng của Quân đội ta, thể hiện phẩm chất, bản lĩnh của Bộ đội Cụ Hồ, bất luận trong hoàn cảnh nào cũng một mực trung thành với Đảng, tận tụy với nhân dân, nhận và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao.

Nhóm PV Quốc phòng-An ninh