Theo Tổng thống Donald Trump, ngân sách mới cho năm tài chính 2021 (bắt đầu từ tháng 10-2020) bao gồm 740,5 tỷ USD cho ngân sách quốc phòng, 590 tỷ USD cho ngân sách phi quốc phòng và 3.500 tỷ USD cho các khoản chi tiêu an sinh xã hội, bảo hiểm y tế và các khoản chi tiêu khác. AP cho biết, với ngân sách quốc phòng 740,5 tỷ USD, Tổng thống Donald Trump ưu tiên chi 29 tỷ USD cho việc hiện đại hóa vũ khí hạt nhân, tăng 18% so với ngân sách của năm 2020. Ngoài ra, Bộ Quốc phòng Mỹ cũng dành ra 2,4 tỷ USD mua sắm cho lực lượng không gian và 2,6 tỷ USD chi cho hoạt động và bảo trì.

Không chỉ ưu tiên lực lượng không gian, ngân sách quốc phòng năm 2021 của Mỹ còn đề nghị chi 106,5 tỷ USD cho nghiên cứu và phát triển “các công nghệ quan trọng mới nổi lên”. Đề xuất ngân sách quốc phòng của Mỹ cũng bao gồm 69 tỷ USD cho các cuộc chiến hiện tại và các nhu cầu của Lầu Năm Góc đồng thời kêu gọi sản xuất thêm 79 máy bay chiến đấu F-35 của nhà thầu quốc phòng khổng lồ Lockheed Martin, cho dù mới đây người ta ghi nhận chiếc máy bay đắt đỏ này vẫn còn hơn 800 lỗi cần chỉnh sửa. Lầu Năm Góc cũng đang quan tâm các tiêm kích mới F-15EX của hãng Boeing, khi đề xuất mua 12 chiếc, tăng 4 chiếc so với năm 2020. Ngoài ra, ngân sách năm tới cũng được đề xuất chi 2,8 tỷ USD cho dự án máy bay ném bom tàng hình B-21 Raider, thấp hơn ngân khoản chi cho dự án này trong năm nay 100 triệu USD.

leftcenterrightdel
Tổng thống Donald Trump trong buổi công bố đề xuất ngân sách cho năm 2021. Ảnh: AP

Tuy nhiên, các khoản chi tiêu trong nước lại bị cắt giảm thông qua những thay đổi đối với các chương trình liên bang. Cụ thể, ngân sách chi cho Bộ Thương mại giảm 37%, Cơ quan Bảo vệ môi trường giảm 26%, Bộ Phát triển Nhà và Đô thị giảm 15%, Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh giảm 9%, Bộ Giáo dục giảm 8%, Bộ Nông nghiệp giảm 8%, Bộ Ngoại giao và viện trợ nước ngoài giảm 21%, Bộ Lao động giảm 11% và Bộ Năng lượng giảm 8%.

Bất chấp thế giới đang vật lộn với sự lây lan của chủng virus Corona mới, Tổng thống Donald Trump vẫn đề xuất cắt giảm ngân sách cho các chương trình y tế trên toàn cầu và Tổ chức Y tế thế giới (WHO). Theo đó, ngân sách năm 2021 dự kiến cắt giảm gần 65 triệu USD dành cho WHO, tức là giảm hơn 50% so với ngân sách năm 2020 cấp cho cơ quan này và đề xuất cắt giảm 34% cho các chương trình y tế toàn cầu. Tuy nhiên, đề xuất sẽ tăng ngân sách đóng góp cho chương trình An ninh y tế toàn cầu (Global Health Security) với số tiền 115 triệu USD, nhằm giúp Chính phủ Mỹ phối hợp với các nước, các tổ chức quốc tế ngăn chặn dịch bệnh, phát hiện các mối đe dọa sớm và ứng phó nhanh, hiệu quả các dịch bệnh.

Tổng thống Donald Trump cho biết, với đề xuất ngân sách cho năm 2021, ông sẽ đưa thâm hụt ngân sách của Mỹ về mức 0 trong thời gian không lâu, mặc dù dự báo thâm hụt ngân sách của Mỹ năm 2020 là 1.000 tỷ USD và năm 2021 là 966 tỷ USD.

Đề xuất ngân sách cuối cùng trong nhiệm kỳ đầu của Tổng thống Donald Trump cho thấy các ưu tiên trong chính sách của ông trong năm đầu của nhiệm kỳ thứ hai nếu như ông tái đắc cử. Tuy nhiên, nhiều khả năng đề xuất ngân sách này của Tổng thống Donald Trump sẽ nhận được sự lạnh nhạt từ các nhà lập pháp Mỹ. Theo nhận định của giới quan sát, Đảng Dân chủ sẽ phản đối việc cắt giảm chi tiêu mạnh cho các chương trình trong nước, trong khi một số đảng viên Cộng hòa có thể lo ngại về nợ và thâm hụt.

BÌNH NGUYÊN