Số tài sản 1,6 tỷ USD của cựu Thủ tướng Thái Lan Thặc-xỉn sẽ ra sao?

Cựu Thủ tướng Thái Lan Thặc-xỉn có 60 ngày để chống lại quyết định phong toả tài sản. Ảnh: AP

Có 60 ngày để giữ tiền

Quyết định phong tỏa được đưa ra sau khi AEC cho rằng ông Thặc-xỉn lạm dụng quyền lực và tham nhũng vì lợi nhuận của tập đoàn viễn thông Shin Corp trong năm dự án, bao gồm việc vợ ông là bà Pô-cha-man mua đất, mua hạt giống cây cao su, mua thiết bị kiểm tra bom CTX ở sân bay mới Xu-va-na-bu-mi, phát hành xổ số hai và ba con số, miễn thuế chuyển nhượng công ty viễn thông thuộc gia đình ông Thặc-xỉn. Trong số những cáo buộc chưa được chứng minh này, AEC tin rằng ông Thặc-xỉn và những người thân đã tham nhũng khi bán cổ phần trị giá khoảng 73,271 tỷ bạt (tương đương 1,88 tỷ USD vào thời điểm đó) cho tập đoàn Temasek Holdings của Xin-ga-po.

AEC cũng phát hiện dấu hiệu cho thấy ông Thặc-xỉn đã dịch chuyển một số lượng tiền lớn có được nhờ bán cổ phần của Shin Corp. Chủ tịch AEC, ông A-ti-phô cho hay gia đình ông Thặc-xỉn và bà Pô-cha-man đã thu được tới 2,3 tỷ USD khi họ sang tên số cổ phiếu của Tập đoàn ShinCorp cho tập đoàn Temasek Holdings. Tuy nhiên, hôm 4-6 vừa qua, AEC chỉ tìm thấy 1,6 tỷ USD trong các tài khoản ngân hàng tại Thái Lan. Hiện nay, cơ quan này đang tiếp tục điều tra những manh mối có liên quan tới hơn 700 triệu USD đã biến mất.

Tuy nhiên ông A-ti-phô cũng khẳng định quyết định phong tỏa tài khoản không đồng nghĩa với việc tịch thu và các chủ nhân của những tài khoản bị phong tỏa sẽ có 60 ngày để chống án. Ông A-ti-phô cũng tuyên bố Ủy ban này sẽ bãi bỏ lệnh phong tỏa đối với những tài sản kể trên nếu trong thời hạn 60 ngày, vợ chồng ông Thặc-xỉn xác minh được họ đã kiếm được những tài sản này một cách hợp pháp.

AEC là một cơ cấu đặc biệt được lập ra sau cuộc đảo chính năm 2006 ở Thái Lan với chức năng tiến hành điều tra các cáo buộc tham nhũng, trốn thuế, lạm dụng chức vụ… liên quan đến các thành viên gia đình cựu Thủ tướng Thặc-xỉn Xin-vắt. Căn cứ vào tuyên bố số 30 của Ủy ban Cải cách Dân chủ, AEC có quyền ra lệnh phong tỏa tài sản của các quan chức Nhà nước bị nghi có liên quan tới tham nhũng, các hành động phi pháp. Bên cạnh đó, Ủy ban AEC cũng có quyền bãi bỏ lệnh phong tỏa nếu như những quan chức này có thể chứng minh rằng toàn bộ tài sản mà họ đang nắm giữ đều hợp pháp trong một thời hạn nhất định do AEC định ra.

Trong khi đó, một cánh cửa dường như hé mở đối với ông Thặc-xỉn khi Thủ tướng Thái Lan Xu-ra-y-út Chụ-la-nôn tuyên bố cựu Thủ tướng Thặc-xỉn sẽ được phép về nước để tự bào chữa cho mình về những cáo buộc tham nhũng. Theo Thủ tướng Xu-ra-y-út, lý do để ông Thặc-xỉn về nước là “có thể hiểu được” vì ông cần biện hộ cho mình trước những lời buộc tội của Ủy ban chống tham nhũng Thái Lan.

Động cơ chính trị?

Lên tiếng ngay sau khi nhận thông tin về vụ việc này, cựu Thủ tướng Thặc-xỉn đang ở nước ngoài, đã thông qua luật sư riêng của mình tại Thái Lan chỉ trích quyết định của AEC là “thiếu công bằng” và khẳng định rằng sẽ tiến hành đấu tranh pháp lý đến cùng để tự bảo vệ thông qua cả hai hệ thống tòa án Dân sự và Hình sự của Thái Lan. Còn các luật sư của ông Thặc-xỉn nói hành động phong tỏa tài sản này mang động cơ chính trị. Ông N.Pa-ta-ma, trợ lý thân cận của ông Thặc-xỉn, tuyên bố: “Quyết định của AEC đã làm cho ông Thặc-xỉn ngạc nhiên và cựu Thủ tướng sẽ theo đuổi các vụ kiện tới cùng để chứng minh tài sản của ông hoàn toàn hợp pháp. Nhưng chúng tôi cho rằng quyết định này nhằm mục đích không cho vợ chồng ông Thặc-xỉn được sống bình thường”.

Giải thích cho quyết định phong tỏa tài sản của gia đình cựu Thủ tướng Thái Lan Thặc-xỉn, Chủ tịch Ủy ban AEC tuyên bố đó là “để phục vụ cho quá trình điều tra, không phải là biện pháp trừng phạt”. Trên thực tế, quyết định này được đưa ra ngay sau khi có những bằng chứng cáo buộc cựu Thủ tướng có dính dáng tới các vụ làm ăn bất hợp pháp và lạm dụng quyền lực để trục lợi. Quân đội Thái Lan lật đổ Thặc-xỉn hồi tháng 9-2006, buộc tội ông lạm dụng quyền lực. Vào thời điểm đó ông không có mặt ở Thái Lan và giờ sống lưu vong ở Luân Đôn. Tháng trước, đảng Người Thái yêu người Thái (TRT) bị yêu cầu giải thể và ông bị cấm tham gia chính trường trong 5 năm.

Trong khi đó, một số nhà phân tích mô tả quyết định phong tỏa cùng lúc tổng tài khoản trị giá tới hơn 1,6 tỷ đô-la của gia đình ông Thặc-xỉn là việc triệt tiêu tiềm lực kinh tế sau quyết định triệt tiêu tiềm lực chính trị. Người ta đang lo sợ điều này có thể khiến nhiều hơn số người dân Thái Lan tham gia các cuộc biểu tình vẫn đang diễn ra tại Băng Cốc do bất bình với quyết định phong tỏa tài khoản của gia đình ông Thặc-xỉn. Và như vậy, chính trường Thái Lan, vốn đã trải qua quá nhiều biến động lớn trong khoảng hơn một năm vừa qua, giờ đây lại trong tình trạng rất nhạy cảm.

NGỌC HÀ