QĐND - “Jihadi John (Chiến binh Thánh chiến Giôn)”, biệt danh của tên “đao phủ” trong các video hành quyết con tin của tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng đã được báo chí quốc tế xác định danh tính là Mô-ha-mét Em-oa-di (Mohammed Emwazi), một công dân Anh tốt nghiệp đại học chuyên ngành lập trình máy tính.

“Chiến binh Thánh chiến Giôn” trong các video hành quyết con tin của IS. Ảnh: Roi-tơ

Theo tiết lộ của Báo Washington Post, Mô-ha-mét Em-oa-di được cho là đã đến Xy-ri vào khoảng năm 2012 và sau đó gia nhập IS. Mô-ha-mét Em-oa-di xuất hiện lần đầu tiên trong một đoạn video hành quyết nhà báo Mỹ Giêm Pho-lây (James Foley) được IS công bố hồi tháng 8 năm ngoái. Sau đó, tên này lần lượt xuất hiện trong các video hành quyết nhà báo Mỹ Xti-vân Xót-lóp (Steven Sotloff), nhân viên cứu trợ người Anh Đa-vít Hai-nơ (David Haines), lái xe tắc-xi người Anh A-lan Hen-ninh (Alan Henning), nhân viên cứu trợ người Mỹ Pi-tơ Ca-xích (Peter Kassig). Trong các video này, Mô-ha-mét Em-oa-di đều đeo mặt nạ, mặc bộ đồ màu đen trùm kín người với một con dao trên tay và nói bằng giọng Anh. Mới đây, Mô-ha-mét Em-oa-di được xác định cũng có mặt trong video hành quyết nhà báo Nhật Bản Ken-gi Gô-tô (Kenji Goto).

“Tôi không nghi ngờ gì về việc Mô-ha-mét Em-oa-di chính là “Chiến binh Thánh chiến Giôn”. Cậu ấy giống như một người anh em của tôi. Tôi chắc chắn đó là cậu ấy", một người bạn thân của Mô-ha-mét Em-oa-di nói với Washington Post.

Trong khi đó, ngày 27-2, Roi-tơ dẫn lời ông A.Rét-si (Asim Qureshi), Giám đốc tổ chức phi chính phủ Cage cho biết, Mô-ha-mét Em-oa-di từng viết thư điện tử gửi đến tổ chức này. “Tôi cảm thấy đang sống như một tù nhân tại Luân Đôn, chỉ là không bị nhốt trong lồng mà thôi. Tôi cảm thấy như một người bị lực lượng an ninh giam cầm và điều khiển”, bức thư của Mô-ha-mét Em-oa-di gửi cho Cage viết. Theo ông A.Rét-si, Mô-ha-mét Em-oa-di sinh ra ở Cô-oét nhưng đến Anh lúc mới 6 tuổi và đã tốt nghiệp ngành lập trình máy tính tại Đại học Westminster. Ông A.Rét-si nói rằng, Mô-ha-mét Em-oa-di từng đề cập đến việc sau khi tốt nghiệp, Cơ quan tình báo Anh (MI5) đã để ý và cố tuyển mộ y làm "nguồn tin", rồi sau đó ngăn không cho ra nước ngoài, khiến y phải trốn chạy. Trong khi đó, theo Washington Post, bạn bè cho rằng, Mô-ha-mét Em-oa-di bắt đầu bị “cực đoan hóa” trong một chuyến đi đến Tan-da-ni-a sau khi tốt nghiệp Đại học Westminster. Báo Washington Post cho biết, các con tin gọi Mô-ha-mét Em-oa-di là Giôn vì y và những phiến quân IS người Anh khác đặt tên theo nhóm nhạc Anh-The Beatles. 

Chính phủ Anh đã từ chối bình luận về thông tin được tiết lộ trên báo giới. "Chúng tôi không xác nhận hay phủ nhận những vấn đề liên quan đến tình báo. Chúng tôi đã nói rằng, từ khi chứng kiến những hành động man rợ của kẻ khủng bố, chúng tôi đã quyết tâm đưa chúng ra trước công lý, cảnh sát và các cơ quan an ninh đang nỗ lực để làm điều đó, tiếp tục nỗ lực để làm điều đó và đó là những gì chúng tôi muốn thấy", một phát ngôn viên của chính phủ Anh nói. Trong khi đó, 2 nguồn tin giấu tên từ chính phủ Mỹ lại khẳng định với Roi-tơ rằng, các nhà điều tra tin rằng, “Chiến binh Thánh chiến Giôn” khét tiếng của IS, chính là Mô-ha-mét Em-oa-di. Trung tâm Nghiên cứu Cực đoan hóa Quốc tế ở Luân Đôn cũng tin rằng, thông tin mà Washington Post đưa ra là chính xác. 

Việc danh tính và thân thế của “Chiến binh Thánh chiến Giôn” được hé lộ càng khiến cho phương Tây thêm đau đầu trong cuộc chiến chống khủng bố khi mà lâu nay, các công dân phương Tây rời bỏ đất nước để gia nhập hàng ngũ khủng bố thường được cho rằng, chỉ là các đối tượng có xuất thân từ tầng lớp thấp kém trong xã hội, không được giáo dục, nên họ rất dễ bị nhiễm các tư tưởng thánh chiến cực đoan mà IS đang tích cực truyền bá. Sự việc của “Chiến binh Thánh chiến Giôn” cho thấy rằng, chủ nghĩa cực đoan đang có ảnh hưởng ngày càng lớn tới mọi tầng lớp trong xã hội phương Tây và ngày càng có nhiều công dân châu Âu tìm đường gia nhập các tổ chức khủng bố cực đoan như IS. 

AP dẫn thông tin từ tình báo Mỹ mới đây cho biết, khoảng 20.000 người nước ngoài đã đến các vùng xung đột ở Xy-ri, I-rắc trong 3 năm qua và gia nhập IS, với các công dân đến từ phương Tây là 3.400 người, trong đó có 600 công dân Anh. Những công dân từng tham gia chiến đấu trong đội ngũ thánh chiến Hồi giáo tại I-rắc và Xy-ri được nhìn nhận chính là mối đe dọa khủng bố tiềm tàng cho các nước khi họ “hồi hương”.

VŨ AN