Các tay súng Hamas chiếm giữ văn phòng của Tổng thống Áp-bát sau khi đã kiểm soát toàn bộ dải Ga-da ngày 15-6. Ảnh: Roi-tơ

Trong khi các cuộc tấn công lẫn nhau giữa các lực lượng an ninh của hai phái Hamas và Fatah đang diễn ra ác liệt, đẩy vùng lãnh thổ Pa-le-xtin tới miệng vực của cuộc nội chiến, rạng sáng ngày 15-6, Tổng thống Pa-le-xtin M. Áp-bát bất ngờ tuyên bố tình trạng khẩn cấp, đồng thời giải tán chính phủ liên hiệp giữa Fatah và Hamas mới được ba tháng tuổi. Quyết định trên của Tổng thống Áp-bát được Chánh văn phòng Phủ tổng thống Tay-ép Áp-đen-ra-him công bố tại một cuộc họp báo ở Ra-ma-la, thuộc Bờ Tây. Ông Áp-đen-ra-him cho biết, Tổng thống Áp-bát cũng sẽ tổ chức các cuộc bầu cử mới ngay khi tình hình cho phép. Theo luật cơ bản của Pa-le-xtin, tổng thống có quyền giải tán chính phủ và bổ nhiệm chính phủ khẩn cấp thay thế trong thời gian một tháng mà không cần sự phê chuẩn của quốc hội.

Phản đối quyết định giải tán chính phủ của Tổng thống Áp-bát, tại cuộc họp báo ở thành phố Ga-da sáng 15-6, Thủ tướng I. Ha-ni-y-ê (thuộc phái Hamas) cho rằng, quyết định của Tổng thống Áp-bát sa thải ông và chính phủ của ông do tình trạng bạo lực ở Ga-da là "hấp tấp" và không tính đến "những hậu quả cũng như những tác động của nó đối với tình hình thực địa". Ông Ha-ni-y-ê khẳng định không có ý định thành lập một nhà nước Pa-le-xtin ở dải Ga-da và vẫn tiếp tục điều hành chính phủ liên hiệp Pa-le-xtin (bao gồm cả khu vực Bờ Tây). Ông khẳng định, tình hình hiện nay ở Pa-le-xtin "không thích hợp với những quyết định đơn phương" và Hamas sẽ lập lại trật tự và luật pháp một cách "cương quyết, dứt khoát và hợp pháp".

Chỉ vài giờ sau khi tuyên bố giải tán chính phủ đòan kết Fatah và Hamas, Tổng thống Áp-bát đã bổ nhiệm ông Xa-lam Phay-y-át, nguyên Bộ trưởng Tài chính trong chính phủ đã bị giải tán trước đó, làm thủ tướng chính phủ khẩn cấp của nước này. Ông Phay-y-át, nghị sĩ không đảng phái, được xem là người ôn hòa và có quan hệ tốt với các chính phủ phương Tây.

Trong hai ngày trước đó, Hamas đã chiếm giữ hàng loạt vị trí và sở an ninh của Fatah. Các vụ xung đột vũ trang giữa Fatah và Hamas nhằm trả đũa cho các thành viên bị sát hại càng làm tăng số người chết lên 90 người. Ngày 15-6, Lữ đoàn tử vì đạo al-Aqsa, cánh vũ trang của phong trào Fatah, cho biết họ đã hành quyết A-nít Xa-lốt, 32 tuổi, một thành viên của Hamas, để trả thù cho Mát-hun, một thành viên của Fatah đã bị các tay súng Hamas hành quyết tại dải Ga-da trong ngày 14-6. Trước đó, các đài truyền hình địa phương đã cho chiếu một đoạn băng rùng rợn cảnh Mát-hun bị kéo lê trên các đường phố trước khi bị bắn chết. Đáp lại, các tay súng của Hamas đã bắt nhiều chỉ huy chiến trường cao cấp của Fatah tại dải Ga-da. Những người này sau đó đã được Hamas trả lại tự do với tuyên bố “ân xá”.

Cuộc xung đột đẫm máu kéo dài một tuần qua ở Pa-le-xtin đã khiến dư luận thế giới lo ngại về những bước leo thang căng thẳng của tình hình Trung Đông. Tổng thư ký LHQ Ban Ki-mun, Tổng thống Mỹ G. Bu-sơ, Ủy ban châu Âu… đã kêu gọi các bên hãy ngừng ngay tình trạng bạo lực. Liên đoàn A-rập đề nghị một cuộc họp khẩn cấp để tìm giải pháp cho cuộc khủng hoảng ở Pa-le-xtin.

Kim Oanh (tổng hợp)