Theo tờ The Australian Financial Review, cùng với Facebook News, ông Andrew Hunter, Giám đốc mảng quan hệ đối tác tin tức của Facebook tại Australia còn công bố thành lập một quỹ tin tức trị giá 15 triệu AUD (gần 11 triệu USD). Số tiền này sẽ được đầu tư vào việc giúp các hãng truyền thông và nhà báo độc lập “tăng năng lực sản xuất tin tức có giá trị cao, phục vụ cho lợi ích của công chúng tại Australia”. Đồng thời, khoản đầu tư nói trên cũng sẽ hỗ trợ các tòa soạn có quy mô nhỏ hơn tại Australia khi phát triển sản phẩm và chiến lược mới nhằm mở rộng phạm vi tiếp cận độc giả cũng như tăng doanh thu.
 |
| Biểu tượng của Facebook trên màn hình điện thoại thông minh. (Ảnh: AFP/TTXVN) |
Những thông tin trên được công bố sau khi Facebook thời gian qua đã lần lượt đạt các thỏa thuận chia sẻ thông tin với một loạt hãng truyền thông của Australia, như: Seven West Media, Nine Entertainment-chủ sở hữu của các tờ The Australian Financial Review, The Sydney Morning Herald, The Age... Gần đây nhất là thỏa thuận ký kết với các tập đoàn News Corp, Australian Community Media và một số hãng nhỏ hơn, như: Solstice Media, Private Media, Schwartz Media.
Những kết quả này có được đều là nhờ vào Luật đàm phán truyền thông do Chính phủ Australia đề xuất và đã được Quốc hội Australia thông qua hồi tháng 2 vừa qua. Theo đó, các “ông lớn” công nghệ như Facebook phải đàm phán với các hãng truyền thông Australia về việc trả tiền sử dụng nội dung các tin tức báo chí xuất hiện trên nền tảng của mình. Nếu không đạt được thỏa thuận với các hãng truyền thông địa phương, các bên sẽ mang vấn đề tới một cơ quan trọng tài của Chính phủ Australia để đưa ra quyết định cuối cùng. Channel News Asia cho biết, Luật đàm phán truyền thông đưa Australia trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới cho phép cơ quan trọng tài của chính phủ quyết định mức phí mà các tập đoàn công nghệ toàn cầu phải bỏ ra nếu như nỗ lực đàm phán thương mại với các hãng truyền thông địa phương thất bại. Các “đại gia” này sẽ phải đối mặt với mức phạt lên tới hàng triệu USD nếu vi phạm quyết định của cơ quan trọng tài. Canberra khẳng định, luật mới bảo đảm các hãng truyền thông “được chi trả công bằng cho nội dung tin tức tạo ra, giúp duy trì nền báo chí phục vụ cho lợi ích của công chúng tại Australia”.
Theo ông Rod Sims, Chủ tịch Ủy ban Cạnh tranh và Người tiêu dùng Australia, Luật đàm phán truyền thông là một thắng lợi trong cuộc chiến bản quyền tin tức, buộc các “ông lớn” công nghệ như Facebook phải móc hầu bao thay vì “xài chùa”. Nếu không có luật mới, các tập đoàn công nghệ vẫn sẽ còn tiếp tục hưởng lợi từ việc hiển thị những tin tức mới cho người sử dụng mà không cần phải chi trả cho bên tạo ra các thông tin này. Chuyện họ tự nguyện thỏa thuận trả tiền khi đăng tải tin tức của báo chí địa phương là điều bất khả thi. “Đó là một thành công lớn. Các hãng truyền thông rất hài lòng. Đã có nhiều thỏa thuận đạt được và sẽ còn có nhiều thêm nữa. Đạt được thỏa thuận thông qua đàm phán công bằng thì vẫn tốt hơn là phải đưa ra một cơ quan trọng tài. Nhưng bạn hoàn toàn cần đến sức ép về việc đưa vấn đề ra một cơ quan trọng tài, bởi nếu không thì sẽ không thể đạt được những thỏa thuận như vậy”, tờ The Australian Financial Review dẫn lời ông Rod Sims.
Theo tờ Financial Times, giới phân tích nhận định, thành công của Luật đàm phán truyền thông tại Australia có thể khuyến khích chính phủ nhiều nước có động thái tương tự. Nhà phân tích Brian Han tại Hãng nghiên cứu Morningstar (Mỹ) cho rằng, các quốc gia khác nên xem xét “mô hình của Australia” vốn có thể đem lại 200 triệu AUD (gần 150 triệu USD) mỗi năm cho các hãng truyền thông của xứ sở chuột túi. Al Jazeera dẫn lời chuyên gia Denis Muller của Đại học Melbourne đánh giá, Luật đàm phán truyền thông tại Australia “vừa rất tham vọng, vừa rất cần thiết”, bởi “xài chùa” các tin tức để đổi lấy “phần thưởng” là giúp báo chí tiếp cận độc giả chính là “một sự sắp xếp rất không công bằng”.
HOÀNG VŨ