Phi hành đoàn Artemis II ăn gì trong hành trình đến Mặt Trăng?

Thực đơn “xa xỉ” với 189 món: Kết hợp dinh dưỡng và “giá trị cảm xúc”

Theo NASA, phi hành đoàn Artemis II được chuẩn bị 189 món ăn, gồm 16 món chính, 6 loại tráng miệng, hơn 10 loại đồ uống và 43 suất cà phê được phân bổ cụ thể.

Thực đơn được thiết kế để thích ứng với môi trường không trọng lực và vẫn đảm bảo trải nghiệm ăn uống. Bánh tortilla (bánh ngô) được lựa chọn làm thực phẩm chính với 58 chiếc, do không tạo vụn như bánh mì, an toàn hơn trong không gian và có thể kết hợp linh hoạt với các món khác. Ngoài ra còn có bánh mì dẹt, bánh trứng rau củ, xúc xích, couscous hạt (làm từ lúa mì) với các loại hạt, salad xoài, ngũ cốc granola việt quất, hạnh nhân, hạt điều, thịt bò nướng, bánh trái cây, bông cải xanh nướng phô mai, đậu que cay, mì macaroni với phô mai, salad trái cây nhiệt đới, bí đỏ và súp lơ.

Các phi hành gia tham gia sứ mệnh Artemis II. Ảnh: NASA

Đồ uống cũng được đa dạng hóa, từ cà phê, trà, nước trái cây đến các loại “đồ uống bữa sáng” vị vani, dâu, chocolate, vừa bổ sung nước vừa cung cấp năng lượng.

Đáng chú ý, các món tráng miệng như pudding, bánh quy, chocolate, bánh trái cây giòn hay hạnh nhân phủ đường không chỉ cung cấp năng lượng mà còn giúp điều chỉnh tâm trạng trong hành trình dài ngày.

Một chi tiết đáng chú ý là sự xuất hiện của các loại gia vị mạnh như tương ớt, mù tạt. Theo cựu phi hành gia Terry Virts, trong môi trường không trọng lực, vị giác bị suy giảm, khiến phi hành gia có xu hướng ưa chuộng hương vị đậm hơn.

Trước khi bay, các phi hành gia đã trực tiếp thử nghiệm và chấm điểm món ăn. NASA từ đó điều chỉnh thực đơn dựa trên sở thích cá nhân, nhu cầu dinh dưỡng và giới hạn tải trọng của tàu.

Không có thực phẩm tươi: Bài toán hậu cần trong không gian kín

Toàn bộ thực phẩm trên tàu Orion phải được mang theo ngay từ đầu do không thể tiếp tế trong suốt nhiệm vụ. Khác với Trạm Vũ trụ Quốc tế, tàu không có điều kiện bảo quản lạnh, vì vậy không mang theo thực phẩm tươi.

Để thích ứng với điều kiện đó, khẩu phần ăn của phi hành gia được cấu thành từ ba nhóm chính: Thực phẩm ăn liền, thực phẩm hoàn nguyên bằng nước và thực phẩm đã qua xử lý nhiệt, đóng gói ổn định. Họ sử dụng hệ thống nước trên tàu để hoàn nguyên món ăn, đồng thời làm nóng bằng thiết bị gia nhiệt nhỏ gọn, giúp cải thiện khẩu vị trong môi trường không trọng lực.

Theo NASA, việc ưu tiên thực phẩm có hạn sử dụng dài không chỉ đảm bảo an toàn trong không gian kín mà còn hạn chế nguy cơ phát sinh mảnh vụn, yếu tố có thể gây rủi ro trong điều kiện không trọng lực.

Trong các giai đoạn phóng và quay về, khi hệ thống chưa vận hành đầy đủ, phi hành gia chỉ sử dụng thực phẩm ăn liền. Khi tàu đi vào trạng thái ổn định, họ duy trì chế độ 3 bữa mỗi ngày với thực đơn đa dạng hơn.

So với các sứ mệnh Apollo trước đây, công nghệ thực phẩm không gian đã có bước tiến rõ rệt. Từ những khẩu phần dạng sệt đơn điệu, thực đơn hiện nay đã phong phú, linh hoạt và có thể cá nhân hóa theo từng phi hành gia, dù vẫn phải tuân thủ các tiêu chuẩn nghiêm ngặt như không sử dụng thực phẩm dễ gây bệnh, dễ tạo vụn hay đồ uống có cồn.

Nhìn rộng hơn, hệ thống thực phẩm của Artemis II cho thấy sự trưởng thành của công nghệ hậu cần không gian: Một thực đơn được tính toán sẵn, phù hợp với môi trường tàu vũ trụ hoạt động độc lập, đồng thời phản ánh khả năng thích nghi ngày càng cao của con người ngoài Trái Đất.