Phán quyết được quyền Chánh án Tòa án Hiến pháp Li Chung Mi (Lee Jung-mi) tuyên bố và truyền hình trực tiếp trên cả nước. Như vậy, bà Pắc là nhà lãnh đạo được bầu dân chủ đầu tiên của Hàn Quốc bị phế truất.

Phiên tòa mang tính lịch sử

Bà Pắc Cưn Hê bị Quốc hội Hàn Quốc luận tội vào ngày 9-12-2016 với các cáo buộc đã để cho người bạn thân là bà Choi Xun Xin (Choi Soon-sil) can thiệp vào các công việc của nhà nước dù không có chức danh chính thức nào trong chính phủ, và cấu kết với người này để lấy hàng triệu USD từ nhiều tập đoàn lớn của Hàn Quốc. Ngoài ra, bà Pắc còn bị cáo buộc sao nhãng nhiệm vụ bảo vệ công dân trong vụ chìm phà năm 2014 làm hơn 300 người thiệt mạng.

leftcenterrightdel
Những người ủng hộ Tổng thống Pắc Cưn Hê buồn bã sau khi hay tin bà bị phế truất. Ảnh: Reuters
Theo hãng tin Yonhap, tất cả 8 thẩm phán thuộc Tòa án Hiến pháp Hàn Quốc đã bỏ phiếu nhất trí thông qua việc Quốc hội luận tội và phế truất Tổng thống Pắc. Sau khi tòa trên công bố phán quyết, quyền Chánh án Tòa án Hiến pháp Li Chung Mi nhấn mạnh những ảnh hưởng tiêu cực do những hành vi của bà Pắc là nghiêm trọng, trong khi lợi ích của việc bảo vệ Hiến pháp bằng cách phế truất bà là cực kỳ lớn.

Trong số những nội dung luận tội của Quốc hội đối với bà Pắc, Tòa án Hiến pháp tán thành cáo buộc rằng việc bà để cho bà Choi Xun Xin can thiệp vào công việc của nhà nước là hành động phi pháp. Tuy nhiên, tòa bác bỏ những cáo buộc khác về việc bà lạm dụng quyền để bổ nhiệm các quan chức của chính phủ do thiếu bằng chứng. Về cáo buộc bà Pắc sao nhãng trách nhiệm trong vụ chìm phà năm 2014 làm hơn 300 người thiệt mạng, chánh án Li nói cáo buộc này không đủ để tòa thảo luận.

Sau khi Tòa án Hiến pháp ra phán quyết luận tội và phế truất Tổng thống Pắc Cưn Hê, đảng Hàn Quốc Tự do cầm quyền của bà Pắc đã đưa ra lời xin lỗi, đồng thời tuyên bố đảng này tôn trọng phán quyết của tòa. Nhà lãnh đạo lâm thời của đảng trên, ông In Miêng Chin (In Myung-jin) nói: “Đảng Hàn Quốc Tự do đã tạo ra chính phủ của bà Pắc Cưn Hê. Đây đã là đảng cầm quyền và là đối tác trong các công việc nhà nước. Tuy nhiên, chúng tôi đã không hoàn thành nhiệm vụ với tư cách là đảng cầm quyền, cũng như không bảo vệ được phẩm giá và niềm tự hào của Hàn Quốc vốn được người dân xây đắp”. Ông In Miêng Chin nói thêm rằng đảng của ông chia sẻ trách nhiệm về những hậu quả của việc này.

Về phần phe đối lập, đảng Dân chủ cho rằng, sau khi Tòa án Hiến pháp ra phán quyết phế truất bà Pắc, cần phải ngừng ngay lập tức các chính sách an ninh và ngoại giao gây tranh cãi do bà Pắc thúc đẩy, đồng thời các bên cần chung sức khôi phục giá trị hiến pháp và đưa các công việc nhà nước trở lại bình thường. Nghị sĩ Pắc Chê-uôn (Park Jie-won) lãnh đạo đảng Nhân dân đối lập đã hoan nghênh quyết định của tòa án, cho rằng đây là kết quả của cuộc cách mạng dân sự của người dân Hàn Quốc.

Đảng Bareun cũng ca ngợi phán quyết của Tòa án Hiến pháp là bước khởi đầu của một phần mới trong lịch sử Hàn Quốc, đồng thời cho thấy đảng này đã đúng khi quyết định tách khỏi đảng Hàn Quốc Tự do sau khi xảy ra vụ bê bối liên quan đến bà Pắc.

Phản ứng trước những động thái mới trên chính trường Hàn Quốc, Mỹ bày tỏ mong đợi mối quan hệ hiệu quả với tổng thống tiếp theo của Hàn Quốc. Người phát ngôn Đại sứ quán Mỹ tại Hàn Quốc nhấn mạnh: "Mỹ tiếp tục là đồng minh, người bạn và đối tác vững chắc của Hàn Quốc... Việc người dân Hàn Quốc đưa ra quyết định thông qua tiến trình dân chủ là một vấn đề nội bộ và chúng tôi tôn trọng quyết định của họ". Hiện Mỹ có 28.500 binh sĩ đồn trú tại Hàn Quốc.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Nhật Bản Phư-mi-ô Ki-si-đa (Fumio Kishida) tuyên bố Nhật Bản sẽ tiếp tục hợp tác với Hàn Quốc trên nhiều lĩnh vực, trong đó có vấn đề Triều Tiên.

leftcenterrightdel
 Toàn cảnh phiên tòa ngày 10-3. Ảnh: AP.
Tiếp tục theo đuổi chính sách liên Triều

Việc bà Pắc Cưn Hê bị bãi miễn khiến nhiều đề xuất chính trị quan trọng của bà “bị đóng băng”. Những sáng kiến được cho là rất táo bạo của bà bao gồm: Kế hoạch “hồi sinh” nền kinh tế, cải cách tài chính, giáo dục và xây dựng lại niềm tin với Triều Tiên cũng như tạo nền tảng cho việc thúc đẩy hòa bình và hợp tác trong khu vực Đông Bắc Á. Do vậy, theo các chuyên gia, nhiệm vụ của người kế nhiệm bà Pắc Cưn Hê là phải tìm cách hàn gắn quốc gia vốn đang bị chia rẽ sâu sắc trong nhiều tháng qua để sẵn sàng đối phó với những thách thức nghiêm trọng về an ninh và kinh tế trước mắt. “Hàn Quốc đang cần những chính trị gia có tầm nhìn xa trông rộng, những người biết cách đoàn kết người dân thay vì khiến họ “chĩa mũi dùi” vào nhau”, ông Li Chung Hi (Lee Chung-hee), Giáo sư Chính trị tại Trường Đại học Hanbuk nhận định.

Bất chấp việc Tòa án Hiến pháp quyết định tán thành luận tội Tổng thống Pắc, Bộ Thống nhất Hàn Quốc tuyên bố sẽ tiếp tục theo đuổi chính sách liên Triều vì sự thống nhất hòa bình. Tuy nhiên, Chính phủ Hàn Quốc cũng có thể xem xét lại chính sách liên Triều của bà Pắc và thảo luận cách điều chỉnh.

 Trong bối cảnh Tòa án Hiến pháp ra phán quyết phế truất Tổng thống Pắc Cưn Hê, Quyền Tổng thống kiêm Thủ tướng Hàn Quốc Hoang Ki-ô An (Hwang Kyo-ahn) đã kêu gọi chính phủ tăng cường cảnh giác quân sự và bảo đảm an ninh cho người dân. Trong cuộc điện đàm với Bộ trưởng Quốc phòng Han Min Cô (Han Min-koo), ông Hoang Ki-ô An yêu cầu quân đội duy trì cảnh giác ở mức cao trong bối cảnh Triều Tiên có thể thực hiện các hành động khiêu khích.

Quyền Tổng thống Hoang Ki-ô An cũng ra lệnh cho Bộ trưởng Nội vụ Hông Y-un Xích (Hong Yun-sik) tăng cường nỗ lực ngăn ngừa sự cố trong các cuộc tuần hành trên đường phố liên quan đến phán quyết của Tòa án Hiến pháp về phế truất Tổng thống Pắc Cưn Hê, cũng như sự lan truyền của các lời đồn đoán và thông tin sai lệch có thể làm trầm trọng thêm tình trạng rối loạn. Ông cũng chỉ thị cho Bộ trưởng Hông chuẩn bị tổ chức cuộc bầu cử tổng thống công bằng, dự kiến sẽ diễn ra vào tháng 5 tới, và bảo đảm rằng các công chức sẽ tuân thủ trách nhiệm của mình.

 BÌNH NGUYÊN