QĐND - Quan điểm về sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc là quan điểm cơ bản, xuyên suốt trong quá trình cách mạng của Đảng, được thể hiện trong các nghị quyết, gần đây nhất là Nghị quyết 28-NQTW (khóa XI) về “Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới”. Quán triệt quan điểm “cách mạng là sự nghiệp của quần chúng”, “bảo vệ Tổ quốc là sự nghiệp của toàn dân” của chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, kế thừa truyền thống dân tộc và từ những bài học thực tiễn, Đảng ta đã đề ra quan điểm về sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới:
“Xây dựng sức mạnh tổng hợp của đất nước về chính trị, tư tưởng, kinh tế, xã hội, văn hóa, quốc phòng, an ninh, đối ngoại. Phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, của cả hệ thống chính trị, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước, lực lượng vũ trang làm nòng cốt…”(1).
Nghị quyết 28 (khóa XI) về “Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới” tiếp tục khẳng định những nhận thức, tư tưởng của Đảng về sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc trong các nghị quyết Đại hội Đảng IX, X, XI. Theo quan điểm của Đảng, sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc là sức mạnh tổng hợp của đất nước, của toàn dân tộc, do nhiều lực lượng, nhân tố tạo thành. Trong đó, “Sức mạnh bên trong của đất nước, sức mạnh của chế độ chính trị, sự trong sạch của đội ngũ cán bộ và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc là nhân tố quyết định”(2). Nhận thức của Đảng về sức mạnh dân tộc, nguồn nội lực, sức mạnh bên trong là nhân tố quyết định thắng lợi, khắc phục tư tưởng trông chờ vào bên ngoài, thể hiện rõ tính tích cực, chủ động trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc. Sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc là sự kết hợp chặt chẽ các lĩnh vực; kết hợp sức mạnh của tiềm lực, lực lượng và thế trận quốc phòng toàn dân với sức mạnh của tiềm lực, lực lượng và thế trận an ninh nhân dân. Lực lượng bảo vệ Tổ quốc là lực lượng toàn dân, của cả hệ thống chính trị, trong đó lực lượng vũ trang nhân dân là nòng cốt.
Các nghị quyết cho thấy, nhận thức về sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc của Đảng luôn có sự phát triển mới. Quan điểm của Đảng tiếp tục khẳng định khối đại đoàn kết toàn dân tộc là động lực chủ yếu của sức mạnh tổng hợp của đất nước, đồng thời mở rộng khối đại đoàn kết dân tộc gồm cả người Việt Nam ở nước ngoài, một bộ phận quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Vai trò của các thành tố của sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới được đề cập đầy đủ, toàn diện hơn. Nếu trước đây nhấn mạnh “… nắm chắc nhiệm vụ phát triển kinh tế là trung tâm, xây dựng Đảng là then chốt”(3), thì Nghị quyết 28-NQTW (khóa XI) về “Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới” mở rộng thêm “… văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên”(4). Quốc phòng, an ninh là lực lượng nòng cốt, nhưng sức mạnh của nó còn có mặt hạn chế so với mục tiêu, nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Văn hóa dựng nước và giữ nước luôn là ưu thế tuyệt đối, cội nguồn sức mạnh của dân tộc Việt Nam. Chính nhờ chiều sâu của sức mạnh văn hóa mà trải qua hàng ngàn năm bị phương Bắc đô hộ, gần một trăm năm là thuộc địa của tư bản, đế quốc, nhưng dân tộc Việt Nam vẫn không bị đồng hóa, khuất phục, đất nước Việt Nam vẫn tồn tại và phát triển. Tuy nhiên, chúng ta chưa thực sự coi trọng và phát huy đúng mức sức mạnh văn hóa. Do đó, bổ sung vai trò của văn hóa, quốc phòng-an ninh trong quan điểm về sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc là cần thiết và phù hợp. Về phương thức tạo sức mạnh tổng hợp của đất nước, Nghị quyết 28-NQTW (khóa XI) về “Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới” đã mở rộng, khái quát: “Phát huy cao nhất sức mạnh của dân tộc kết hợp với sức mạnh của thời đại”(5). Trong bối cảnh thế giới diễn biến phức tạp, cục diện thế giới thay đổi, lợi ích quốc gia, dân tộc được đề cao, việc nhấn mạnh kết hợp sức mạnh dân tộc và sức mạnh thời đại là cần thiết, nhằm tranh thủ sự ủng hộ quốc tế, tạo môi trường thuận lợi, tăng thêm nguồn lực cho sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc, nâng cao vị thế Việt Nam, góp phần vào phong trào cách mạng vì hòa bình, hữu nghị và phát triển của thế giới. Đó là phương thức bảo vệ đất nước hữu hiệu bằng cả thế và lực trong thời đại hội nhập.
Sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc không phải sẵn có và bất biến mà phải được xây dựng và phát huy. Trước hết là xây dựng sức mạnh bên trong của đất nước, sức mạnh chính trị làm nền tảng. Trong đó, sức mạnh của chế độ chính trị, uy tín, năng lực lãnh đạo của Đảng, sự trong sạch của đội ngũ cán bộ, thế trận lòng dân và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc là những nhân tố quyết định. Sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc phải được xây dựng và phát huy dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành thống nhất của Nhà nước. Cần tiếp tục kiên trì thực hiện cuộc vận động xây dựng, chỉnh đốn Đảng theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI), khắc phục sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ, đảng viên, để Đảng luôn là ngọn cờ quy tụ sức mạnh của toàn dân tộc. Coi trọng xây dựng “thế trận lòng dân”, khơi dậy, quy tụ và phát huy chủ nghĩa yêu nước, lòng tự hào dân tộc; tăng cường, củng cố lòng tin của nhân dân với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa, tạo sự đồng thuận cao trong nhận thức và hành động của toàn dân đối với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc. Trong điều kiện khoa học công nghệ phát triển mạnh mẽ, kinh tế tri thức có vai trò ngày càng quan trọng, thì xây dựng sức mạnh tổng hợp toàn dân không chỉ chú ý về lượng sức người, sức của mà phải coi trọng giáo dục, đào tạo, nâng cao dân trí, phát huy tính chủ động, sáng tạo của nhân dân. Tập trung xây dựng và phát triển kinh tế bền vững, tăng cường sức mạnh vật chất cho bảo vệ Tổ quốc. Kết hợp chặt chẽ kinh tế với quốc phòng, an ninh; quốc phòng, an ninh với kinh tế trong các chiến lược, quy hoạch, kế hoạch; phối hợp hoạt động quốc phòng và an ninh với hoạt động đối ngoại. Tăng cường tiềm lực quốc phòng, an ninh, xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân vững mạnh. Chăm lo xây dựng lực lượng vũ trang về tổ chức, biên chế, trang bị, giáo dục, đào tạo, thực hiện tốt Luật Nghĩa vụ quân sự, bảo đảm công bằng, tạo nguồn nhân lực đầu vào chất lượng cao.
Quan điểm của Đảng về sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới kế thừa truyền thống dân tộc, phát triển hài hòa các nhân tố cấu thành, giải quyết hợp lý mối quan hệ giữa đối nội và đối ngoại, sức mạnh bên trong và bên ngoài, thể hiện sâu sắc tính toàn dân, toàn diện của nền quốc phòng. Quan điểm của Đảng định hướng rõ về phương thức huy động mọi tiềm năng vật chất, tinh thần của toàn dân tộc, xây dựng và phát huy sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc. Quan điểm của Đảng về xây dựng và phát huy sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc là cái “bất biến” để ứng phó với "vạn biến" của tình hình. Cả hệ thống chính trị cần quán triệt sâu sắc và vận dụng sáng tạo quan điểm về sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc trong việc đề ra các chủ trương, chính sách và trong hoạt động thực tiễn.
______________
(1), (4), (5). Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Nghị quyết 28-NQTW (khóa XI) về Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.
(2), (3). Ban Tư tưởng-Văn hóa Trung ương, Tài liệu học tập Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội - 2003.
Đại tá, TS VŨ ĐĂNG MINH