QĐND - Việt Nam và Cu-ba, hai đất nước nằm ở hai nửa Đông Tây của địa cầu, dù cách xa về mặt địa lý nhưng vẫn luôn sát cánh bên nhau, thủy chung gắn bó, chia ngọt sẻ bùi. Trong bao năm qua, tình đoàn kết ấy chính là nguồn sức mạnh to lớn giúp cho hai dân tộc vững bước vượt qua mọi khó khăn, thử thách.

Chia sẻ với Báo Quân đội nhân dân trong cuộc trả lời phỏng vấn nhân dịp kỷ niệm 55 năm Ngày Quốc khánh Cu-ba (1-1-1959 / 1-1-2014), Đại sứ Cu-ba tại Việt Nam Hơ-mi-ni-ô Lô-pết Đi-át (Herminio Lopez Diaz) cho biết: “Thật hiếm có dân tộc nào trên thế giới lại dành cho Cu-ba tình hữu nghị chân thành, thắm thiết và thuần khiết như Việt Nam”.

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang tiếp Đại sứ Cu-ba tại Việt Nam Hơ-mi-ni-ô Lô-pết Đi-át tới trình Quốc thư. Nguồn: Nhân vật cung cấp

 

- Xin Đại sứ cho biết cảm nhận của ông về mối quan hệ Việt Nam-Cu-ba?

- Quan hệ Việt Nam-Cu-ba trong suốt 50 năm qua xứng đáng là quan hệ mẫu mực, là tấm gương đã được thử thách qua nhiều thời kỳ, năm tháng lịch sử. Mối quan hệ giữa hai nước chúng ta được thể hiện rõ nhất bằng tình đoàn kết, tình hữu nghị bền chặt, dù ở giai đoạn chiến tranh hay trong hòa bình. Chuyến thăm lịch sử của đồng chí Phi-đen Ca-xtơ-rô (Fidel Castro) tới vùng giải phóng miền Nam Việt Nam tháng 9-1973 chính là một trong những biểu tượng của tình đoàn kết cao đẹp giữa hai nước trong thời gian chiến tranh. Bởi đây là chuyến thăm đầu tiên và cũng là duy nhất của một vị nguyên thủ quốc gia tới vùng giải phóng Quảng Trị.

Từ năm 1975 trở đi, Việt Nam và Cu-ba lại sát cánh bên nhau trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc. Những tấm lòng vàng của Cu-ba dành cho Việt Nam còn ngời sáng ở các diễn đàn và tổ chức quốc tế sau năm 1975. Trong bối cảnh các thế lực thù địch tìm mọi thủ đoạn bao vây, cô lập, chống phá trên trường quốc tế, Cu-ba vẫn thủy chung đứng cạnh Việt Nam, ủng hộ và bảo vệ với tư thế hiên ngang. Kể cả sau khi Việt Nam thắng lợi, giành lại độc lập, Cu-ba cũng dành rất nhiều sự hỗ trợ, giúp đỡ Việt Nam, ví như xây dựng đường sá, bệnh viện, khách sạn…

Tuy nhiên, bắt đầu từ thập niên 1990 trở lại đây, Cu-ba gặp nhiều khó khăn về kinh tế và tài chính. Lúc này, Cu-ba lại nhận được sự ủng hộ xuất phát từ tình đoàn kết của Đảng, chính phủ và nhân dân Việt Nam. Những sự ủng hộ và giúp đỡ này không chỉ về mặt vật chất mà còn thông qua các hình thức hợp tác kinh tế, thương mại giữa hai nước.

Thêm vào đó, trong suốt nhiều năm qua, hai nước vẫn luôn duy trì đối thoại và tăng cường những chuyến thăm của lãnh đạo cấp cao hai nước cũng như giữa các bộ, ngành, địa phương để gia tăng sự hiểu biết lẫn nhau. Tiêu biểu là chuyến thăm của Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Phú Trọng tới Cu-ba hay chuyến thăm của Chủ tịch Cu-ba Ra-un Ca-xtơ-rô (Raul Castro) tới Việt Nam.

- Việt Nam và Cu-ba có mối quan hệ hợp tác rất tốt đẹp từ trước tới nay. Vậy theo Đại sứ, hai nước nên hướng tới trọng tâm nào trong mối quan hệ hợp tác này?

- Việt Nam và Cu-ba có tiềm năng rất lớn nếu thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực kinh tế, thương mại. Trong khuôn khổ cập nhật mô hình kinh tế của mình, Cu-ba đang phát triển một đặc khu kinh tế gọi là Mariel. Theo đó, phía Cu-ba nỗ lực trong đầu năm tới sẽ hoàn thiện một chính sách tổng thể mới về thu hút đầu tư nước ngoài vào Cu-ba cũng như vào đặc khu phát triển kinh tế Mariel. Chúng tôi cũng đặc biệt quan tâm tới việc các doanh nghiệp Việt Nam sang thăm và đầu tư vào đặc khu phát triển kinh tế đầy hứa hẹn này. Khi đầu tư vào “vùng đất vàng” Mariel-nơi có thể kết nối với 32 cảng quan trọng nhất của khu vực, các doanh nghiệp Việt Nam sẽ được bảo vệ và đảm bảo an ninh trong lãnh thổ Cu-ba, được bảo vệ trước những kiện tụng của các bên thứ ba, được tự do chuyển ra nước ngoài các cổ tức, lợi nhuận... mà không phải trả thuế hoặc bất cứ loại phí nào liên quan.

Đại sứ Cu-ba tại Việt Nam Hơ-mi-ni-ô Lô-pết Đi-át. Ảnh: Thu Hân

 

Hai nước cũng có thể đẩy mạnh hợp tác khác trong các lĩnh vực mà chúng ta có thế mạnh. Ví dụ đối với lĩnh vực công nghệ sinh học, Cu-ba và Việt Nam có thể hợp tác cùng sản xuất vắc-xin và dược phẩm. Hoặc chúng ta có thể hợp tác tiêu thụ, thương mại hóa các sản phẩm công nghệ sinh học Cu-ba tại Việt Nam, từ đó mở rộng cung cấp sang các nước trong khu vực. Lĩnh vực đào tạo nhân lực cũng là một thế mạnh mà Cu-ba có thể hợp tác giúp đỡ Việt Nam.

Ngoài ra, hai nước cũng có thể giúp đỡ nhau bằng cách chia sẻ kinh nghiệm. Cu-ba mong muốn có thể học hỏi kinh nghiệm của Việt Nam trong quá trình đổi mới. Kinh nghiệm này không chỉ là những thành công mà bao gồm cả những bất cập mà phía Việt Nam đã trải qua, để từ đó, Cu-ba có thể hiểu và tránh những sai lầm này.

Cũng phải nhắc tới một trong những hình thức hợp tác rất hiệu quả mà phía Việt Nam đang giúp đỡ Cu-ba thời gian gần đây, đó là dự án trồng lúa gạo của Việt Nam ở Cu-ba. Với quy mô hộ gia đình, dự án có thể giúp Cu-ba đảm bảo an ninh lương thực trong tương lai.

- Đất nước Cu-ba đang trong quá trình cập nhật hóa mô hình kinh tế-xã hội. Điều này có tác động như thế nào đối với Cu-ba và đối với mối quan hệ hai nước, thưa Đại sứ?

- Một trong những chính sách mới nhất trong quá trình cập nhật hóa mô hình kinh tế của Cu-ba đó là Cu-ba đang dần dần tháo gỡ trách nhiệm của nhà nước trong nền kinh tế, tiến tới vai trò phụ trách quản lý mà không chịu trách nhiệm như trước. Thứ hai, quá trình cập nhật này tạo điều kiện cho những doanh nghiệp trước đây không được cấp phép, nay có thể được kinh doanh, buôn bán. Mục đích của việc làm này là để giải phóng các lực lượng sản xuất, cho phép hình thức tự doanh để người dân có thể phát triển kinh tế của mình. Chính sách này có tác động rất tốt tới người dân. Nó tạo động lực để người dân làm việc và tự phát triển khả năng của mình. Ngoài ra, chính sách mới về thu hút đầu tư nước ngoài cũng là một lợi thế thuận lợi để Cu-ba thu hút được nguồn tài chính, tín dụng. Nhờ đó, Cu-ba có thể phát triển kinh tế-xã hội. Đương nhiên những chính sách thuận lợi về đầu tư, kinh doanh vào Cu-ba cũng sẽ tạo những động lực nhất định để Cu-ba và Việt Nam có thể nâng cao hợp tác trong nhiều lĩnh vực, từ đó góp phần đưa quan hệ giữa hai nước lên một tầm cao mới

- Xin cảm ơn Đại sứ.

NGỌC THƯ (thực hiện)