QĐND - Tiếp tục chương trình thăm chính thức Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ngày 25-9 đã có cuộc hội đàm với Tổng thống nước chủ nhà Ba-rắc Ô-ba-ma (Barack Obama). Hai nhà lãnh đạo đã thảo luận nhiều vấn đề trong mối quan hệ song phương như: An ninh mạng, Biển Đông, chính sách kinh tế của Bắc Kinh...

Trong chuyến thăm cấp nhà nước tới Mỹ lần đầu tiên của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, hai nhà lãnh đạo hàng đầu thế giới bàn thảo nhằm giải quyết hàng loạt các bất đồng cũng như các vấn đề mang tầm thế giới.

Lãnh đạo Mỹ-Trung trong cuộc họp báo tại Vườn Hồng sau hội đàm. Ảnh: AP

Phát biểu tại lễ đón, Tổng thống Mỹ Ô-ba-ma bày tỏ mong muốn sẽ cùng Chủ tịch Tập Cận Bình thảo luận về các bất đồng một cách thẳng thắn, đồng thời hy vọng được hợp tác sâu rộng hơn nữa với Bắc Kinh trên tinh thần cạnh tranh lành mạnh và bình đẳng. Về phần mình, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho rằng, hai bên cần phải trao đổi về những khác biệt để cải thiện lòng tin chiến lược, sự hiểu biết cũng như tôn trọng lợi ích và mối quan tâm giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới này. “Để phát triển mối quan hệ hai nước trong các điều kiện mới, Mỹ và Trung Quốc cần phải thích ứng với những thay đổi và nắm bắt những động lực tích cực. Chuyến thăm Mỹ của tôi lần này nhằm thúc đẩy hòa bình và tăng cường hợp tác. Trung Quốc muốn làm việc với Mỹ nhiều hơn nữa để tạo ra những tiến bộ trong mối quan hệ song phương  và cung cấp nhiều hơn những lợi ích cho nhân dân hai nước và cả thế giới”, Chủ tịch Tập Cận Bình nhấn mạnh.

Ngay sau lễ đón, hai nhà lãnh đạo đã bước vào cuộc hội đàm chính thức tại Phòng Bầu dục. Hai nhà lãnh đạo bày tỏ quan điểm của mình về quan hệ song phương, chính sách đối nội và đối ngoại, tình hình thế giới và khu vực, qua đó xây dựng mô hình quan hệ nước lớn kiểu mới giữa Mỹ và Trung Quốc. Tại cuộc hội đàm, hai nhà lãnh đạo cũng thảo luận về nhiều vấn đề, trong đó đạt được sự nhất trí về việc tiếp tục các nỗ lực chống biến đổi khí hậu và ngừng các chương trình tấn công mạng vì mục đích thương mại. Tuy nhiên, hai bên vẫn còn bất đồng quan điểm liên quan tới một số vấn đề như tranh chấp lãnh thổ hay nhân quyền.

Phát biểu trong cuộc họp báo chung sau hội đàm, Tổng thống Mỹ Ba-rắc Ô-ba-ma cho biết, hai nước đã đạt được thỏa thuận chung về các chương trình trong không gian mạng liên quan tới mục đích thương mại. "Tôi cho rằng cần phải chấm dứt ngay các chương trình tấn công mạng nhằm mục đích thương mại. Đây là mối quan ngại rất nghiêm trọng với các công dân và công ty của Mỹ. Ngày hôm nay, tôi có thể thông báo rằng Mỹ và Trung Quốc đã đạt được thỏa thuận chung về việc chấm dứt các chương trình này. Chúng tôi đồng ý cả Mỹ và Trung Quốc sẽ không tiến hành hoặc ngầm ủng hộ các chương trình tấn công mạng nhằm giành quyền sở hữu trí tuệ, các tài liệu thương mại mật hay thông tin kinh doanh của nhau. Chúng tôi sẽ hợp tác cùng với các quốc gia khác để thúc đẩy những quy tắc quốc tế về các chương trình như thế này trong không gian mạng”, ông Ô-ba-ma nói. Tuy nhiên, Mỹ vẫn sẵn sàng áp đặt lệnh trừng phạt với các tổ chức, cá nhân Trung Quốc trục lợi từ các hoạt động đánh cắp dữ liệu và bí mật thương mại của Mỹ nhưng không nói rõ thời gian thực hiện các biện pháp này.

Về phần mình, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cũng đã xác nhận thỏa thuận trên, đồng thời cho biết các cơ quan có thẩm quyền của hai nước đã đạt được sự đồng thuận quan trọng trong việc cùng đấu tranh chống các loại tội phạm mạng.

Liên quan tới vấn đề biến đổi khí hậu, hai nước cũng đã đạt được thỏa thuận chung, trong đó nhấn mạnh tới tầm nhìn chung và các bước thực hiện mới dựa trên cơ sở thông cáo chung mang tính đột phá được đưa ra năm ngoái, khi cả hai nước đặt mục tiêu ngừng hoặc cắt giảm khí thải. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thông báo Trung Quốc sẽ thành lập một quỹ trị giá 3,1 tỷ USD để hỗ trợ các quốc gia đang phát triển giải quyết những vấn đề liên quan tới biến đổi khí hậu.

Cũng tại cuộc họp báo chung, Tổng thống Ô-ba-ma cho biết, ông đã đề nghị với phía Trung Quốc về việc giải quyết vấn đề tranh chấp lãnh thổ bằng luật pháp quốc tế. Ông Ô-ba-ma nói rằng dù Mỹ không phải là bên có tranh chấp tại hai vùng biển này song Oa-sinh-tơn mong muốn các bên tôn trọng những quy định và luật pháp quốc tế.

Hai nhà lãnh đạo cũng cho biết, Mỹ và Trung Quốc đã đạt được thỏa thuận ngăn chặn hiểu lầm quân sự. Theo đó, thuyền trưởng của các tàu hải quân phải liên lạc với nhau để nắm rõ ý định của đối phương, duy trì khoảng cách an toàn giữa các chiến hạm, hạn chế sử dụng ngôn ngữ khiếm nhã hay các cử chỉ thiếu thân thiện. Máy bay di chuyển trong không phận quốc tế có quyền tự vệ nhưng phải tôn trọng quyền của các bên khác. Ngoài ra, Mỹ và Trung Quốc cũng đạt được thỏa thuận tạo kênh liên lạc trong khủng hoảng nhằm xoa dịu căng thẳng và tránh hiểu lầm sau sự cố của các lực lượng quân sự.

Liên quan tới lĩnh vực kinh tế, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình khẳng định nền kinh tế nước này sẽ tăng trưởng trở lại trong tương lai. Trước những lo ngại của dư luận quốc tế về những số liệu kinh tế không mấy tích cực của Trung Quốc thời gian qua, ông Tập Cận Bình thừa nhận Trung Quốc đang chịu sức ép từ tác động của việc kinh tế tăng trưởng chậm lại song ông tuyên bố nền kinh tế nước này đang phát triển theo hướng mới và sẽ sớm tăng trưởng trở lại trong tương lai, qua đó giành lại được niềm tin từ giới đầu tư và các đối tác trên toàn cầu.

NGỌC HÀ