Mỹ "ém" tin 600 binh sĩ Mỹ nhiễm chất độc hóa học ở I-rắc

QĐND - Các quan chức Mỹ ngày 7-11 cho biết, từ năm 2003 đến nay đã có hơn 600 binh sĩ nước này thông báo việc họ bị phơi nhiễm các chất độc hóa học ở I-rắc, cao hơn nhiều so với con số mà Lầu Năm Góc công bố trước đó. Tuy nhiên, khi đó Bộ Quốc phòng Mỹ đã không hành động gì để hỗ trợ họ...

Thông tin trên được tờ New York Times tiết lộ trong một loạt bài báo số ra tháng này, nói về những lính Mỹ tham gia xử lý một kho hóa chất đang bị hư hại và bị bắt buộc phải giữ im lặng về công việc của họ. New York Times dẫn lời các quan chức quốc phòng cho hay, Lầu Năm Góc đã không thừa nhận mức độ phơi nhiễm chất độc hóa học của các binh lính Mỹ hoặc không theo dõi, cũng như đưa ra những phương pháp điều trị hợp lý đối với binh sĩ có thể gặp nguy hiểm do những chất hóa học này.

Binh sĩ quân đội Mỹ hoạt động ở I-rắc. Ảnh: Defense.gov

Năm 2003, chính quyền của cựu Tổng thống Mỹ Gioóc-giơ Bu-sơ (George W.Bush) đã phát động cuộc tấn công I-rắc với lý do nước này che giấu một chương trình về vũ khí hủy diệt hàng loạt. Sau cuộc can thiệp quân sự trên, mặc dù quân đội Mỹ không tìm được một bằng chứng nào nhưng họ đã phát hiện những dấu vết còn lại của một kho vũ khí hóa học đang bị xuống cấp mà họ chưa được huấn luyện kỹ càng để xử lý. Theo tờ New York Times, số vũ khí hóa học trên được sản xuất và hình thành trong cuộc chiến tranh I-ran - I-rắc (1980-1988) dưới thời cầm quyền của cựu Tổng thống I-rắc, X.Hút-xen (Saddam Hussein).

Cũng theo tờ New York Times, lực lượng Mỹ từng phát hiện có khoảng 5000 đầu đạn, đạn pháo và bom chứa chất hóa học, rất nhiều trong số đó được Mỹ thiết kế và sản xuất tại châu Âu. Song những phát hiện này vẫn được giữ bí mật. Trong khi đó, hãng tin RIA Novosti dẫn lời ông Giôn Cơ-bi (John Kirby), Phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết, Chính phủ Mỹ năm 2006 đã công bố về việc phát hiện những vũ khí này. Nhưng trên thực tế thì người ta chỉ được biết đến chúng cho đến khi loạt bài điều tra của New York Times ra sạp. “Không có gì quan trọng cả” là điều mà tôi được lệnh trả lời-cựu Thiếu tá bộ binh Mỹ G. Lem-pi-ơ (Jarrod Lampier) nói với New York Times. Lem-pi-ơ từng chứng kiến đồng đội tìm thấy 2.400 tên lửa chứa chất gây rối loạn thần kinh năm 2006.

Vậy lý do gì khiến Mỹ che giấu việc này trong một thời gian dài? Trả lời phỏng vấn RIA Novosti, ông Cơ-bi cho biết, Mỹ quyết định giữ bí mật về số vũ khí trên do lo sợ chúng sẽ rơi vào tay các lực lượng thù địch hoặc khủng bố tại I-rắc và Mỹ cần có thời gian để loại bỏ số vũ khí hóa học này. Tuy nhiên, báo giới cho rằng, lý do chính của việc giữ bí mật là do các vũ khí hóa học đó dường như được thiết kế bởi Mỹ và sản xuất tại châu Âu. Thêm vào đó, số vũ khí này vô cùng cũ kỹ, được sản xuất trước năm 1991 và điều này không hỗ trợ gì cho việc Mỹ khẳng định I-rắc sở hữu vũ khí hủy diệt hàng loạt, cái cớ để Mỹ đem quân đến I-rắc lật đổ nhà lãnh đạo X.Hút-xen năm 2003.

New York Times đã điều tra và phát hiện 17 trường hợp lính Mỹ bị phơi nhiễm những chất hóa học như chất độc sarin hoặc sulfur mustard và phát hiện thêm khoảng 8 trường hợp khác cũng ở trong tình trạng tương tự. Tuy nhiên, một cuộc điều tra quân sự theo lệnh của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chắc Hây-gơ (Chuck Hagel) cho thấy, hàng trăm lính Mỹ đã thông báo việc họ bị phơi nhiễm các chất độc hóa học ở I-rắc. Ngoài ra, sau khi bài báo được New York Times đăng tải, có thêm một số cựu binh Mỹ cũng lên tiếng về việc nhiễm chất độc hóa học ở I-rắc. New York Times nhận định phát hiện này cho thấy có thể còn nhiều nạn nhân khác, bao gồm binh sĩ nước ngoài, nhà thầu tư nhân, binh sĩ và thường dân I-rắc…

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ch.Hây-gơ hôm 6-11 đã ra lệnh mở đợt kiểm tra y tế mới đối với những binh sĩ này. Các quan chức Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết, sẽ mở rộng liên lạc với các cựu binh sĩ từng chiến đấu tại I-rắc. Đầu tiên, Lầu Năm Góc sẽ lập một đường dây nóng miễn phí để các binh sĩ và cựu binh báo cáo trường hợp bị nhiễm chất độc hóa học và xin hỗ trợ điều trị.

Dù vậy, việc này không làm dịu đi dư luận đang bùng lên trong giới quân sự Mỹ. Chuyên gia Phi-líp Ca-tơ (Philip Carter) thuộc Trung tâm An ninh Mỹ chỉ trích việc Lầu Năm Góc phản ứng quá chậm trễ trước việc các binh sĩ nhiễm chất độc hóa học là yếu kém, không thể chấp nhận được. Trong khi đó, ông P.Rai-ích-cóp (Paul Rieckhoff), Giám đốc tổ chức Cựu binh Mỹ tại I-rắc và Áp-ga-ni-xtan, cho rằng Lầu Năm Góc cần minh bạch toàn bộ thông tin. Ông Rai-ích-cóp cho rằng, vụ này gợi nhớ lại việc Bộ Quốc phòng Mỹ cũng giấu giếm thông tin về các trường hợp nhiễm chất độc da cam trong cuộc chiến tranh tại Việt Nam, cũng như các vấn đề y tế và môi trường trong cuộc chiến vùng Vịnh năm 1991./.

NGỌC HÀ