QĐND - Các phương tiện truyền thông Mỹ đưa tin, Tổng thống Mỹ B.Ô-ba-ma (Barack Obama) đang thúc giục các cố vấn an ninh xem xét lại chính sách đối với Xy-ri, sau khi nhận định có thể không đánh bại được tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) nếu không loại bỏ Tổng thống Xy-ri An Át-xát.

Hãng tin CNN cho biết, chỉ tính riêng tuần qua, Nhà Trắng đã triệu tập 4 cuộc họp của đội ngũ an ninh quốc gia do đích thân Tổng thống chủ trì để bàn việc điều chỉnh chiến lược tại Xy-ri cho phù hợp với chiến dịch chống IS. Các quan chức Mỹ giấu tên cho biết, Tổng thống Mỹ B.Ô-ba-ma đã đề nghị xem xét lại chiến lược này vì những vấn đề tại Xy-ri kéo dài đang làm phức tạp thêm cuộc chiến chống IS.

Theo giới quan sát, yêu cầu xem xét lại chiến lược tại Xy-ri cũng là một sự thừa nhận ngầm rằng, chiến lược ban đầu của Mỹ để đối phó với IS, đầu tiên tại I-rắc và sau đó là Xy-ri, nhưng không tính tới việc loại bỏ Tổng thống An Át-xát, là một tính toán sai lầm. Có nhận định còn chỉ trích việc Oa-sinh-tơn lựa chọn chiến lược “I-rắc trước tiên” trong nỗ lực tiêu diệt IS ở I-rắc thay vì phải ưu tiên xem xét giải “bài toán Xy-ri” trước.

Một cuộc oanh kích của máy bay Mỹ tại thị trấn Cô-ba-ni ở Xy-ri. Ảnh: AP

Hồi tháng 10 vừa qua, Mỹ đã nhấn mạnh chiến lược tiêu diệt IS ở I-rắc là ưu tiên hàng đầu và các chiến dịch tiêu diệt IS ở Xy-ri đóng vai trò hỗ trợ tình hình ở I-rắc. Oa-sinh-tơn hy vọng việc này sẽ giúp cho Mỹ có thời gian huấn luyện và trang bị vũ trang cho các lực lượng đối lập ôn hòa ở Xy-ri để chống lại IS và sau cùng sẽ là lật đổ chế độ Tổng thống An Át-xát. Tuy nhiên, lựa chọn này khiến Lực lượng quân đội Xy-ri tự do ôn hòa gặp nhiều khó khăn do phải đấu tranh cùng lúc trên hai mặt trận, nên đến nay chiến dịch tiêu diệt IS tại Xy-ri chưa đạt hiệu quả như trông đợi. Chính các quan chức Mỹ cũng thừa nhận rằng “không thể biện hộ” cho chiến lược “I-rắc trước tiên” này.

Trước những bất cập ấy, Tổng thống B.Ô-ba-ma đã đề nghị đội ngũ an ninh quốc gia xem xét lại chính sách của Mỹ đối với Xy-ri, vì cho rằng IS có thể không bị tiêu diệt hoàn toàn nếu không có một quá trình chuyển giao chính trị ở nước này. Một quan chức cấp cao giấu tên của Mỹ nói: “Tổng thống đã yêu cầu chúng tôi xem lại mức độ phù hợp giữa hai chiến lược… Vấn đề tồn tại lâu dài ở Xy-ri nay đã trở nên phức tạp, bởi thực tế là để đánh bại hoàn toàn IS, chúng tôi cần tiêu diệt lực lượng này ở cả I-rắc và Xy-ri”.

Mặc dù các thông tin về yêu cầu trên của Tổng thống B.Ô-ba-ma chưa được xác thực, nhưng việc ông B.Ô-ba-ma có sự quan tâm đến một số khía cạnh cốt lõi của chiến lược Xy-ri cũng như chống IS đã được thừa nhận. Người phát ngôn Hội đồng An ninh quốc gia Mỹ, ông A-lít-xte Ba-xki (Alistair Baskey), mới đây phát biểu rằng, Tổng thống An Át-xát vẫn là một nhân vật có sức hút mạnh đối với chủ nghĩa cực đoan ở Xy-ri và Tổng thống B.Ô-ba-ma đã tuyên bố rõ rằng ông An Át-xát không còn tính hợp pháp để nắm quyền. “Cùng với nỗ lực cô lập và trừng phạt chính quyền An Át-xát, chúng tôi đang phối hợp với các đồng minh để tăng cường sức mạnh cho phe đối lập ôn hòa”, ông nhấn mạnh.

Việc chính quyền Oa-sinh-tơn tính tới việc xem xét lại chiến lược Xy-ri cũng như chiến lược chống IS vào lúc này là một lựa chọn bắt buộc, trong bối cảnh cả hai chiến lược này đều đang gặp bế tắc. Việc đào tạo lực lượng đối lập ôn hòa ở Xy-ri đang tiến triển chậm chạp, trong khi rõ ràng cuộc chiến chống IS của Mỹ tại I-rắc đã có những hiệu quả nhất định khi nhận được sự hợp tác từ chính phủ nước này. Oa-sinh-tơn mặc dù kêu gọi sự ủng hộ của các nước trong cuộc chiến chống IS, nhưng lại không hợp tác với chính quyền của Tổng thống An Át-xát trong sứ mệnh nan giải này.

Chính quyết định này đã đặt Oa-sinh-tơn vào tình thế tiến thoái lưỡng nan. Phát biểu tại một cuộc họp của Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ ngày 12-11, thượng nghị sĩ Mỹ Bốp Coóc-cơ (Bob Corker) cho rằng, bất cứ một kế hoạch mới nào trong cuộc chiến chống IS tại Xy-ri cũng phải chứa đựng yếu tố mà ông gọi là “nỗ lực của ông Át-xát”.

Hiện chưa rõ Oa-sinh-tơn sẽ điều chỉnh chiến lược của mình ra sao tại Xy-ri, nhưng dù thế nào đi chăng nữa thì Oa-sinh-tơn sẽ phải vượt qua rất nhiều thách thức bởi hiện nay liên minh chống IS do Mỹ thành lập bao gồm nhiều nước, trong đó mỗi nước chưa hẳn đã thống nhất quan điểm nhìn nhận về chính quyền của Tổng thống An Át-xát. Oa-sinh-tơn sẽ phải đặt lên bàn cân để chọn lựa mục tiêu trước tiên lật đổ chế độ của ông An Át-xát hay tập trung tiêu diệt IS, đâu sẽ là ưu tiên trong chiến lược chống IS.

XUÂN PHONG