Công nhân thi công hạng mục cọc trụ khoan nhồi bê tông tại công trình Rạch Miễu.

Đồng bằng sông Cửu Long được xác định là một trọng điểm trong phát triển kinh tế-xã hội của nước ta, đây cũng là vùng đóng góp lớn trong xuất khẩu gạo và thuỷ sản. Tuy nhiên, các tỉnh ở địa bàn giàu tiềm năng này chưa thu hút được các nhà đầu tư lớn mà nguyên nhân chủ yếu là hệ thống giao thông vẫn còn cảnh “đò ngang cách trở” làm nản lòng các nhà đầu tư. Hiện nay, bài toán về giao thông, xây dựng cơ sở hạ tầng... đang từng bước có lời giải.

Tháng 11, đi tìm hiểu thực tế tại nhiều địa phương, từ Long An đến Mũi Cà Mau, chúng tôi chứng kiến tốc độ thi công các công trình đang được đẩy nhanh. Những công trình có tổng số vốn lến đến hàng nghìn tỉ đồng được Chính phủ đầu tư nhằm tạo ra bước đột phá trong phát triển hệ thống giao thông, thuỷ lợi cho Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Khi những công trình giao thông trọng điểm hoàn thành, đưa vào sử dụng thì miền Tây Nam bộ sẽ trở thành khu vực đầy tiềm năng cho các doanh nghiệp nước ngoài vào đầu tư.

“Thi đua chào mừng Hội nghị APEC-14”–đó là khẩu hiệu hành động trên công trường xây dựng, nâng cấp sân bay Cần Thơ, một trong những công trình xây dựng trọng điểm ở ĐBSCL. Trong tháng thi đua nước rút cuối năm, lực lượng thi công thuộc Công ty ACC đang phải làm việc 3 ca/ngày để bù lại những ngày nghỉ do mưa kéo dài hoặc lúc triều cường.

Kỹ sư trưởng công trường xây dựng, nâng cấp sân bay Cần Thơ, thiếu tá Nguyễn Mạnh Quyết (Công ty Xây dựng công trình hàng không ACC) nói với chúng tôi: Mơ ước của người dân vùng ĐBSCL và các nhà đầu tư là có một sân bay tầm cỡ như thế này ở miền Tây Nam bộ. Công trình nâng cấp, cải tạo sân bay Cần Thơ được Chính phủ, Ban chỉ đạo Tây Nam bộ và các tỉnh ĐBSCL đặc biệt quan tâm. Đây là công trình trọng điểm, có vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế và thu hút đầu tư cho khu vực, nhất là thành phố Cần Thơ, trung tâm của đồng bằng sông Cửu Long. Hiện nay, công ty đang đẩy nhanh tiến độ thi công, quyết tâm hoàn thành kế hoạch để sân bay có thể hoạt động vào cuối năm 2008.

Chúng tôi đến thăm công trình xây dựng cầu Rạch Miễu. Đây là cây cầu "phá thế độc đạo" cho Bến Tre, nối liền hai tỉnh Tiền Giang và Bến Tre. Tổng mức đầu tư của công trình này là 998 tỉ đồng (tăng 300 tỉ đồng so với mức đầu tư dự án ban đầu, do vật liệu tăng giá); hiện nay, đã thực hiện được khoảng 54% khối lượng xây lắp. Các đơn vị thi công đang đẩy nhanh tốc độ nhằm hoàn thành và đưa cầu sử dụng vào cuối năm 2007.

Trao đổi với chúng tôi, bà Nguyễn Thị Thanh Hà, Phó chủ tịch UBND tỉnh Bến Tre, nói:

- Chúng tôi rất vui mừng vì không bao lâu nữa quê hương xứ dừa Bến Tre sẽ phá được thế "đường cùng". Các sản phẩm của quê hương Đồng Khởi sẽ có cơ hội hội nhập kinh tế thế giới; các khu công nghiệp của tỉnh sẽ thu hút nhiều nhà đầu tư trong nước cũng như nước ngoài. Hiện tại, do giao thông đi từ Thành phố Hồ Chí Minh xuống Bến Tre vẫn phải qua phà Rạch Miễu, mất rất nhiều thời gian nên tỉnh hầu như không thu hút được những dự án lớn.

Công trình xây dựng đường cao tốc từ TP Hồ Chí Minh đến Trung Lương (tỉnh Tiền Giang) có tổng mức đầu tư ban đầu khoảng 6.555 tỉ đồng. Có 380 héc ta và 3.958 hộ dân thuộc địa bàn TP Hồ Chí Minh, Long An và Tiền Giang nằm trong phạm vi giải tỏa xây dựng công trình. Đến nay, các địa phương đã bồi hoàn giải tỏa, thu hồi đất và đã bàn giao mặt bằng cho các đơn vị thi công đạt 91,6%. Ngay ngã ba Thân Cửu Nghĩa, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang, nơi cách công trình khoảng 9km đã thấy sự nhộn nhịp tàu, xe qua lại chở vật liệu xây dựng. Theo thiết kế, công trình này có 39,8km đường cao tốc với 8 làn xe cơ giới, có thể hoạt động với tốc độ 120km/giờ và 2 làn xe dừng khẩn cấp. Ngoài chiều dài của đường cao tốc còn có hơn 22km đường nối từ nút giao thông Thân Cửu Nghĩa đến Trung Lương (Tiền Giang), và từ nút giao thông Chợ Đệm (thuộc địa phận huyện Bình Chánh) đến các tuyến đường khác của TP Hồ Chí Minh.

Trên địa bàn tỉnh Long An còn có công trình xây dựng gần 14km cầu cạn trên đường cao tốc, thuộc địa bàn huyện Đức Hòa. Hàng trăm cọc bê tông khổng lồ đã được xây dựng hoàn chỉnh trên đồng ruộng, nối tiếp nhau.

Cũng tại Long An, một đoạn của đường N2 vừa được xây dựng xong. Dự án đường N2 là một phần của dự án đường Hồ Chí Minh đoạn từ Chơn Thành (Đồng Nai) đến Đất Mũi (Cà Mau). Đường N2 (cũ), dài 40,2km từ Hòa Khánh, huyện Đức Hòa đến huyện Thạnh Hóa (Long An), đã được khởi công xây dựng từ năm 2001 với qui mô mặt đường rộng 7 mét, tổng vốn đầu tư 565 tỉ đồng từ nguồn vốn trái phiếu Chính phủ. Đến nay, đoạn đường N2 (cũ) đã cơ bản hoàn thành. Riêng tuyến N2 (nối dài) với tổng chiều dài 61km, trong đó có đoạn từ huyện Củ Chi (TP Hồ Chí Minh) đến Đức Hòa và đoạn từ Thạnh Hóa (Long An) đến huyện Tháp Mười (Đồng Tháp), có qui mô mặt đường rộng 7 mét với tổng vốn đầu tư hơn 1.580 tỉ đồng, dự kiến được xây dựng trong giai đoạn 2006-2008.

Những công trình lớn, có ý nghĩa quan trọng đang được thi công khẩn trương ở khu vực miền Tây Nam bộ chứng tỏ Chỉnh phủ rất quan tâm đến chiến lược phát triển kinh tế-xã hội ĐBSCL, tạo lực hút, mời gọi đầu tư trong và ngoài nước; đáp ứng được nguyện vọng của hơn 17 triệu người dân trong vùng. Lãnh đạo các địa phương đều mong muốn các công trình này sớm hoàn thành, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế-xã hội của ĐBSCL. Hy vọng vào năm 2010 vùng đất Chín Rồng trù phú này sẽ thu hút được nhiều nhà đầu tư lớn, ở tất cả các lĩnh vực, để cất cánh bay lên và những sản vật của đồng bằng sông Cửu Long sẽ có mặt khắp nơi trên thế giới.

Bài và ảnh: NGUYỄN BÁ HIÊN