Ông Nguyễn Thanh Phong, Phó cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế).

QĐND - Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán là thời kỳ nhu cầu tiêu dùng thực phẩm thường tăng mạnh, các cơ sở sản xuất cũng tăng cường công suất. Vì thế, nếu cơ quan chức năng không thực hiện tốt công tác quản lý, kiểm tra, giám sát thì nguy cơ mất vệ sinh an toàn thực phẩm rất cao. Phóng viên Báo Quân đội nhân dân đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Thanh Phong, Phó Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (ATTP), Bộ Y tế, về các biện pháp nhằm bảo đảm ATTP cho người dân.

Xử phạt nặng những trường hợp vi phạm

Phóng viên (PV): Thưa ông, Cục ATTP đã có những biện pháp gì ngăn chặn tình trạng vi phạm các quy định về ATTP trong dịp Tết sắp tới?

Ông Nguyễn Thanh Phong: Hiện nay Cục ATTP đang tham mưu giúp Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành kế hoạch bảo đảm ATTP trong dịp Tết. Theo đó, sẽ triển khai các nhiệm vụ như hoạt động truyền thông để người tiêu dùng hiểu thêm các kiến thức trong lựa chọn, chế biến, bảo quản thực phẩm an toàn; giúp các cơ sở sản xuất thực phẩm biết trách nhiệm của họ trong việc bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm; thực hiện đúng các quy định về quảng cáo, kiểm nghiệm sản phẩm, bảo đảm an toàn, chất lượng; nhất là tăng cường công tác giám sát thực phẩm, chống buôn lậu và gian lận thương mại…

PV: Ông có thể cho biết mức xử phạt cụ thể đối với các trường hợp cố tình vi phạm về ATTP?

Ông Nguyễn Thanh Phong: Tôi có thể nói rằng, thời gian gần đây, công tác thanh tra, kiểm tra ATTP đã được đẩy mạnh từ Trung ương đến địa phương. Qua đó, đã ngăn chặn và xử phạt nhiều lỗi vi phạm về ATTP. Chẳng hạn, xử phạt hành chính trong lĩnh vực ATTP có thể lên tới 200 triệu đồng đối với tổ chức vi phạm; phạt 100 triệu đồng đối với cá nhân vi phạm có cùng hành vi vi phạm. Bên cạnh việc phạt tiền, có thể áp dụng các hình phạt bổ sung nếu có tình tiết tái phạm hoặc tăng nặng. Ví dụ, tước giấy phép hoặc công bố trên các phương tiện thông tin đại chúng về hành vi vi phạm, tên, địa chỉ cơ quan vi phạm, mức phạt tiền… Tôi cho rằng, đây là hình thức xử lý nặng hơn cả phạt tiền để người tiêu dùng tẩy chay các sản phẩm không đạt chất lượng.

PV: Thời gian vừa qua, lượng thực phẩm bẩn bị phát hiện và xử lý là rất nhỏ so với thực tế đang lưu hành trên thị trường. Mặc dù đã xử phạt nhiều nhưng số vụ vi phạm về ATTP vẫn cao, ông nghĩ sao về điều này?

Ông Nguyễn Thanh Phong: Đúng là số cơ sở bị xử lý vi phạm về ATTP không phản ánh đúng mức độ vi phạm. Trên thực tế, cơ quan chức năng phát hiện xử lý các cơ sở vi phạm chưa được triệt để. Bên cạnh việc chưa thanh tra được hết các cơ sở vi phạm, nhiều người tiêu dùng vẫn dễ dãi sử dụng thực phẩm không đạt chất lượng, điều này góp phần làm cho cơ sở vi phạm vẫn có... "đất" để tồn tại.

Tăng cường công tác thanh, kiểm tra ATTP

PV: Có ý kiến cho rằng, nhiều vấn đề liên quan đến chất lượng ATTP vẫn chưa thể kiểm soát được, công tác quản lý cũng còn nhiều bất cập, lỗ hổng. Ông nhận định sao về vấn đề này?

Ông Nguyễn Thanh Phong: Ở nước ta, một phần do người dân có thói quen sử dụng thức ăn sống, tái, do đó ở góc độ y tế, nguy cơ ngộ độc về ATTP rất cao. Việc này thì không thể dùng chế tài để xử lý mà phải vận động người dân từng bước thay đổi thói quen. Một nguyên nhân nữa là do đời sống còn nhiều khó khăn, nên người dân không có cơ hội để lựa chọn thực phẩm an toàn.

Ngoài ra, việc đầu tư cho công tác vệ sinh ATTP còn thấp, thiếu những phương tiện, thiết bị cần thiết để quản lý, giám sát, kiểm tra, thẩm định, xét nghiệm thực phẩm, nhất là ở khu vực cửa khẩu, địa bàn đông dân cư, nhu cầu sử dụng lớn. Nếu không có "hàng rào kỹ thuật" tốt, nguy cơ thực phẩm bẩn tràn vào nước ta là rất cao. Tôi cũng thừa nhận rằng, hiện nay lực lượng cán bộ không những thiếu về số lượng mà còn yếu về chuyên môn, nên việc thanh, kiểm tra cũng gặp rất nhiều khó khăn. Đây là lỗ hổng lớn trong việc quản lý, thanh tra, kiểm tra và xử lý các cơ sở vi phạm ATTP.

PV: Ông có thể cho biết từ nay đến cuối năm 2013 và trong dịp Tết Nguyên đán 2014, công tác kiểm tra, thanh tra, giám sát ATTP sẽ được thực hiện như thế nào?

Ông Nguyễn Thanh Phong: Bộ Y tế đã thành lập 9 đoàn thanh tra liên ngành tiến hành thanh, kiểm tra tại địa bàn được phân công bắt đầu từ ngày 15-12 đến 25-1-2014. Từ ngày 26-1-2014 đến hết ngày 6-2-2014, các địa phương cũng sẽ triển khai thanh, kiểm tra đột xuất để xử lý sự cố về vệ sinh ATTP, kiên quyết không để người dân sử dụng thực phẩm không bảo đảm trong dịp Tết.

PV:  Xin cảm ơn ông!

THU HƯƠNG (thực hiện)