QĐND - Trong các ngày từ 26 đến 29-10 tới đây, Hội nghị toàn thể lần thứ 5 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc (khóa 18) sẽ diễn ra tại Bắc Kinh và Trung Quốc sẽ công bố “ Kế hoạch 5 năm lần thứ 13” của họ. “Kế hoạch 5 năm” này chính là Quy hoạch phát triển kinh tế và xã hội của Đảng Cộng sản Trung Quốc, là yếu tố quan trọng nhất để Trung Quốc hoàn thành xây dựng xã hội khá giả toàn diện vào năm 2020.

Hội nghị Trung ương 5 của Trung Quốc xác định mục tiêu tăng trưởng GDP 5 năm tới ảnh hưởng thế nào đến kinh tế toàn cầu?

Khi hội nghị này đưa ra con số dưới 7% (mục tiêu tăng trưởng) thì các chuyên gia kinh tế dự báo điều này sẽ ảnh hưởng đến các thị trường toàn cầu. Trung Quốc đại diện cho 32% tổng tăng trưởng GDP toàn cầu và chiếm 30% chi phí vốn toàn cầu (theo số liệu của Credit Suisse). Điều này đồng nghĩa với việc “Khi Trung Quốc hắt hơi thì chúng ta sẽ bị cảm lạnh”.

Biểu đồ thể hiện kết quả khảo sát các nhà đầu tư về triển vọng tăng trưởng GDP toàn cầu từ tháng 6-2012 đến tháng 6-2015. Ảnh: Credit Suisse

- Biểu đồ : Lạc quan về tăng trưởng toàn cầu chạm mức thấp kỷ lục theo khảo sát.

+ Màu đậm: % số người được hỏi nói rằng tăng trưởng toàn cầu sẽ tiếp tục tăng.

+ Màu nhạt: Số liệu tăng trưởng GDP toàn cầu theo quý, năm (chậm 3 tháng so với thực tế).

Trong 5 năm qua, Trung Quốc cam kết đạt tăng trưởng GDP ở mức 7%, tuy nhiên sự giảm tăng trưởng gần đây của Trung Quốc khiến cho nhiều chuyên gia kinh tế bắt đầu nghi ngờ việc tự thống kê các số liệu của Trung Quốc. A.Gát-uết (Andrew Garthwaite), chuyên gia phân tích của Credit Suisse cho rằng, số liệu tăng trưởng thực sự của Trung Quốc thấp hơn nhiều so với công bố, chỉ ở mức 3% và thấp hơn 400 điểm cơ bản so với những gì Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường tuyên bố.

Sau khi phân tích dữ liệu, tờ báo điện tử có uy tín Business Insider cũng chỉ ra rằng tăng trưởng thực của Trung Quốc thấp hơn nhiều so với con số 7%. Tờ báo này đưa dẫn chứng việc giá thành xi-măng giảm 25% trong vòng 2 năm qua chính là dấu hiệu của việc giảm tăng trưởng (xi-măng là một trong những vật liệu xây dựng cơ bản nhất).

Khi mọi người đã dần quen với việc Trung Quốc không công bố chính xác số liệu tăng trưởng thật thì việc “trừ hao” cũng sẽ nằm trong mọi tính toán. Chính vì vậy, khi “Kế hoạch 5 năm lần thứ 13” của Trung Quốc công bố mục tiêu tăng trưởng dưới 7% thì đồng nghĩa với việc “trừ hao” cũng được tăng thêm để bù vào sự thiếu hụt.

Khi viễn cảnh này diễn ra, giá cả của đồng (một vật liệu xây dựng cơ bản khác) sẽ có nguy cơ “tụt dốc”. Những tập đoàn khai khoáng khổng lồ như Glencore (có trụ sở tại Thụy Sĩ) sẽ đứng trước nguy cơ thua lỗ nặng vì đánh cược vào nhu cầu tiêu thụ đồng từ thị trường Trung Quốc sẽ tiếp tục tăng. Đó chỉ là hai ví dụ nhỏ minh chứng cho sự ảnh hưởng của Trung Quốc đối với nền kinh tế toàn cầu.

Hai nhóm chuyên gia phân tích độc lập từ hai ngân hàng đầu tư uy tín Scredit Suisse và Merrill Lynch đều cho rằng, yếu tố Trung Quốc là mối quan tâm đáng lo ngại hàng đầu hiện nay. Credit Suisse đánh giá số liệu tăng trưởng thật của nền kinh tế Trung Quốc chỉ vào khoảng 3-4%. Tuy nền kinh tế này chưa trải qua cuộc suy thoái nào kể từ lúc phát triển mở rộng (đến nay chiếm 32% tăng trưởng GDP toàn cầu) nhưng đã vượt quá hạn mức ở nhiều hạng mục như đầu tư, tín dụng và bất động sản. Bên cạnh đó, Merrill Lynch cho rằng, các khó khăn tài chính trong việc sử dụng các biện pháp đòn bẩy kinh tế của Trung Quốc sẽ dẫn đến sự sụp đổ của thị trường hàng hóa, đồng thời mang nhiều tiềm ẩn rủi ro cho các ngân hàng châu Á.

Các nhóm phân tích này đều đưa ra khuyến nghị cho khách hàng của mình là: Nền kinh tế Trung Quốc hiện đang tăng trưởng chậm lại; các nhu cầu tiêu thụ đối với các mặt hàng như đồng (của Glencore) từ thị trường Trung Quốc đã giảm sút mạnh từ 5 năm qua. Điều này ẩn chứa nhiều rủi ro cho các khoản tín dụng từ ngân hàng đối với các loại tài sản hàng hóa như đồng. Nếu các rủi ro tiềm ẩn này trở thành thực tế sẽ dẫn đến một sự giảm phát toàn diện.

Mục tiêu tăng trưởng của Trung Quốc trong 5 năm tới là bao nhiêu %?

Tuy không chắc chắn về mục tiêu tăng trưởng mà “Kế hoạch 5 năm lần thứ 13” của Trung Quốc sẽ đưa ra, nhưng chuyên gia Zhiwei Zhang, Trưởng bộ phận Kinh tế của Ngân hàng Deutsche Bank cho rằng, có hai khả năng được mong đợi sẽ xảy ra, đó là 7%  và 6,5%. Đa số cho rằng khả năng mục tiêu tăng trưởng của Trung Quốc sẽ được xác định ở 7% cao hơn khả năng cắt giảm xuống còn 6,5%.

Tuy nhiên hai mức tăng trưởng trên sẽ có tác động rất khác nhau đối với chính sách kinh tế của Trung Quốc trong tương lai. Chuyên gia này cho rằng: “Nếu mục tiêu được giữ ở mức 7% như hiện nay thì Chính phủ Trung Quốc sẽ duy trì các chính sách cởi mở để tiếp tục tháo gỡ khó khăn, điều này đồng nghĩa với việc tỷ lệ vốn vay so với tổng vốn của Trung Quốc sẽ tiếp tục tăng. Mặt khác, nếu mục tiêu được xác định ở mức 6,5% có nghĩa là Chính phủ Trung Quốc sẽ chấp nhận mức tăng trưởng thấp hơn và tập trung vào việc điều chỉnh cơ cấu nền kinh tế. Trong trường hợp này, những nỗ lực kích cầu nền kinh tế sẽ giảm đáng kể”.

Một kịch bản nữa có khả năng xảy ra là Hội nghị Trung ương 5 tới đây của Trung Quốc sẽ không đưa ra một con số mục tiêu cụ thể, điều này sẽ làm tăng thêm lo lắng và bí ẩn cho tương lai kinh tế không chỉ riêng của Trung Quốc mà cả thế giới.

MINH NGUYÊN