QĐND - Trong chuyến thăm Mỹ từ ngày 21-7, đồng chí Phạm Quang Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội TP Hà Nội, đã có các cuộc làm việc với ông Thô-mát San-nơn (Thomas Shannon), Cố vấn cao cấp của Ngoại trưởng Giôn Ke-ri (John Kerry); Phó Cố vấn an ninh quốc gia phụ trách đối ngoại Tô-ni Blin-ken (Tony Blinken); Chủ tịch thường trực Thượng viện Pa-trích Le-hi (Patrick Leahy) và Thượng nghị sĩ Giôn Mác-kên (John McCain)…    Trong các cuộc tiếp xúc, phía Mỹ bày tỏ lo ngại về tình hình căng thẳng gần đây tại Biển Đông, nhất là việc Trung Quốc hạ đặt giàn khoan Hải Dương 981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam; đồng thời khẳng định Mỹ quan tâm và có lợi ích trong việc duy trì hòa bình, ổn định tại khu vực, trong đó có vấn đề tự do và an toàn, an ninh hàng hải ở Biển Đông. Phía Mỹ cũng đánh giá cao những biện pháp đấu tranh hòa bình mà Việt Nam đã thực hiện vừa qua, góp phần duy trì môi trường hòa bình, ổn định; ngăn chặn nguy cơ gây căng thẳng, đối đầu và xung đột.

Tàu Trung Quốc hoạt động trái phép trên vùng biển Hoàng Sa của Việt Nam vào ngày 28-5-2014. Ảnh: Mạnh Thắng.

Những hành vi phi pháp của Trung Quốc trên Biển Đông thời gian gần đây cũng được các học giả quốc tế quan tâm. Nói về việc Trung Quốc di chuyển giàn khoan Hải Dương 981 mà nước này đã hạ đặt trái phép trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam, bà Gien-ni-phơ Rích-mon (Jennifer Richmond), người phụ trách vấn đề Trung Quốc của cơ quan dự báo chiến lược toàn cầu Stratfor có trụ sở tại Mỹ, cho biết: "Bạn có thể thấy một giàn khoan đến và đi, nhưng bạn sẽ tiếp tục nhìn thấy các chiến thuật này không chỉ với Việt Nam mà với bất cứ bên nào khác, ví dụ như Phi-líp-pin. Nhiều người tin rằng, Biển Đông giàu trữ lượng dầu mỏ và khí đốt, nhưng tôi tin rằng còn có những yếu tố khác nữa”. Bà Gien-ni-phơ Rích-mon cũng nhận định căng thẳng lãnh thổ trên Biển Đông khó có thể giảm đi trong thời gian tới.

Tờ Business Spectator mới đây đăng bài viết của Tiến sĩ Ben-gia-min Hơ-xcô-vít (Benjamin Herscovitch) thuộc Trung tâm nghiên cứu độc lập của Ô-xtrây-li-a, trong đó phân tích những tính toán sai lầm của Trung Quốc tại Biển Đông thời gian qua. Tiến sĩ B. Hơ-xcô-vít cho rằng, Trung Quốc dường như coi thường bài học bình đẳng này trong chiến lược quan hệ quốc tế và tư tưởng này được thể hiện rõ qua việc Bắc Kinh từ chối chấp nhận các quy tắc ứng xử và muốn dùng cơ bắp để kiểm soát Biển Đông.

Bài báo khẳng định việc Trung Quốc tiếp tục có những hành động đơn phương để củng cố và mở rộng quyền kiểm soát lãnh thổ trên biển Đông đã đi ngược lại những tuyên bố mà nước này cam kết, trong đó có Tuyên bố về cách ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC).

 TRUNG DŨNG