QĐND - Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) ngày 16-9 đã quyết định công bố nhiều thông tin tình báo dưới dạng báo cáo tóm tắt mà cơ quan này thu thập được từ thời Chiến tranh lạnh. Trong số đó có những tài liệu thuộc hàng tối mật và liên quan đến nhiều vấn đề, sự kiện lớn của nước Mỹ cũng như thế giới.

Giám đốc CIA Giôn Brê-nan tại buổi họp báo công bố các tài liệu mật ngày 16-9. Ảnh: texastribune.org

AFP dẫn một thông báo của CIA cho biết, số tài liệu nói trên gồm 19.000 trang, trong đó có khoảng 2.500 "Bản tóm tắt thường nhật của tổng thống" gửi riêng cho các tổng thống Mỹ. CIA cũng khẳng định, các tài liệu này là kết quả của một quá trình phân loại thông tin chưa từng có tiền lệ.

Nội dung của các bản báo cáo tóm tắt này là các phân tích tình báo về những vấn đề an ninh quốc gia chủ chốt dưới thời Chiến tranh lạnh. Toàn bộ số tài liệu nhằm phục vụ thông tin cho các tổng thống Mỹ thời đó là Giôn F.Ken-nơ-đi (John F.Kennedy) và Lin-đơn Giôn-xơn (Lyndon Johnson). Đáng chú ý, theo CNN, các tài liệu vừa được CIA công bố có đề cập đến những vấn đề, sự kiện như: Chiến tranh Việt Nam, cuộc khủng hoảng tên lửa tại Cu-ba, hay vụ ám sát Tổng thống Mỹ Giôn F.Ken-nơ-đi...

CIA cũng khẳng định, toàn bộ số thông tin thuộc hàng tuyệt mật này chỉ được cung cấp cho tổng thống, phó tổng thống và một số ít các cố vấn tin cậy. Một vài báo cáo được ghi chú: "Chỉ dành cho Tổng thống". Được biết, Tổng thống Mỹ Giôn F.Ken-nơ-đi trước đây còn yêu cầu CIA in văn bản báo cáo tình báo theo cỡ nhỏ để tổng thống có thể bỏ vào túi quần và dễ dàng mang ra đọc mọi lúc, mọi nơi. Trong khi đó, ông Ba-rắc Ô-ba-ma là vị tổng thống Mỹ đầu tiên xem những báo cáo tình báo hằng ngày của CIA trên máy tính bảng, thay vì văn bản giấy như trước đây.

Bất chấp yêu cầu của các nhà lịch sử và các chuyên gia chính sách đối ngoại, CIA luôn trì hoãn việc công bố các bản báo cáo này, bởi cho rằng, các báo cáo gửi cho tổng thống luôn phải được giữ bí mật. Đây là lần đầu tiên CIA công bố những tài liệu dạng này.

Phát biểu tại buổi họp báo về việc công bố tài liệu mật của CIA diễn ra ở thành phố Ô-xtin (Austin), bang Tếch-dớt (Texas) ngày 16- 9, Giám đốc CIA Giôn Brê-nan (John Brennan) nhấn mạnh, các báo cáo trên “nằm trong số những thông tin bí mật và nhạy cảm nhất của Chính phủ Mỹ”. Ông cũng cho biết, trong năm 2016, CIA sẽ công bố khoảng 2.000 báo cáo tương tự từ thời chính quyền của các tổng thống Mỹ: Rích-chớt Ních-xơn (Richard Nixon) và Ghê-ran Phoóc (Gerald Ford).

Theo một sắc lệnh được Tổng thống Ba-rắc Ô-ba-ma ban hành vào năm 2009, tất cả các tài liệu mật phải được xem xét giải mã và công bố sau 25 năm.

ANH VŨ