Hội thi thợ giỏi ngành cơ khí toàn quân lần thứ VI: Nâng cao tay nghề, làm chủ công nghệ hiện đại

Không chỉ là nơi tôn vinh những “bàn tay vàng”, hội thi còn đặt ra những yêu cầu mới đối với người lính thợ trong quá trình làm chủ công nghệ hiện đại; đồng thời cung cấp cơ sở thực tiễn để các đơn vị đánh giá, đào tạo, bồi dưỡng, xây dựng đội ngũ công nhân kỹ thuật đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Bản lĩnh những “bàn tay vàng”

Lần đầu tham gia một hội thi quy mô toàn quân, Thiếu tá QNCN Trần Thị Hồng Yến, thợ phay bậc 6/10, Nhà máy Z153, Tổng cục Hậu cần-Kỹ thuật, không tránh khỏi cảm giác “ngợp”. Nhưng sự bình tĩnh và bản lĩnh được tôi luyện qua thực tiễn đã giúp chị vượt qua áp lực, giành giải nhì nội dung phay vạn năng. Chia sẻ về bài thi, Hồng Yến cho biết, nội dung thực hành đòi hỏi thí sinh vừa chạy đua với thời gian, vừa bảo đảm độ chính xác cao. Với một thợ nữ, áp lực ấy càng lớn. “Tôi rất hài lòng với kết quả mình đạt được”, chị Yến nói.

Ban tổ chức trao danh hiệu "Bàn tay vàng" tặng các thí sinh.

Với Hồng Yến, giải nhì không chỉ là sự ghi nhận tay nghề mà còn là kết quả của những năm tháng gắn bó với nghề. Mỗi đường phay chính xác là sự kết tinh của kinh nghiệm, tính tỉ mỉ, kiên trì và ý thức không ngừng hoàn thiện bản thân. Chính những yêu cầu khắt khe của nghề đã tôi luyện bản lĩnh, giúp đôi tay người thợ ngày càng thuần thục.

Còn với lao động hợp đồng Lê Ngọc Khánh, đến từ Xí nghiệp Sản xuất sản phẩm quốc phòng hàng không, Tổng công ty Sản xuất thiết bị Viettel, Tập đoàn Công nghiệp-Viễn thông Quân đội, đây là dịp để anh kiểm chứng sự trưởng thành của chính mình. Lần thứ hai tham dự hội thi, anh Khánh bước vào cuộc tranh tài với kinh nghiệm và tâm thế vững vàng hơn. Không chỉ đặt mục tiêu cọ xát, học hỏi, anh Khánh quyết tâm khẳng định năng lực bằng kết quả cao nhất.

Sự tự tin được anh thể hiện qua từng thao tác ở phần thi thực hành nghề nguội. Trước yêu cầu khắt khe về kỹ thuật và thời gian, anh giữ vững tâm lý, phát huy kinh nghiệm, tập trung hoàn thành sản phẩm. Giải nhất nội dung nghề nguội là kết quả của quá trình chuẩn bị nghiêm túc, thường xuyên rèn luyện và không ngừng nâng cao tay nghề. Theo anh, mỗi lần tham gia hội thi không chỉ là dịp thể hiện tay nghề mà còn giúp anh soi lại chính mình, học hỏi từ đồng nghiệp và tiếp tục hoàn thiện những kỹ năng còn thiếu.

Hội thi thợ giỏi ngành cơ khí toàn quân lần thứ VI, năm 2026 quy tụ 109 thí sinh đến từ 16 đoàn, tranh tài ở 6 nghề: Tiện, phay, hàn, nguội, tiện CNC và phay CNC. Trong số đó, 60 thí sinh được vinh danh “Bàn tay vàng”. Với những người lính thợ như Thiếu tá QNCN Trần Thị Hồng Yến, Lê Ngọc Khánh, danh hiệu ấy không đơn thuần là thứ hạng hay phần thưởng sau một cuộc thi. Đó là sự ghi nhận năng lực làm chủ kỹ thuật, sự chính xác trong từng thao tác, bản lĩnh trước áp lực và tinh thần không ngừng học hỏi, rèn luyện để hoàn thành tốt nhiệm vụ.

60 “bàn tay vàng” có thể khác nhau về nghề, bậc thợ và vị trí công tác, nhưng cùng gặp nhau ở tay nghề vững, ý thức trách nhiệm và sự bền bỉ trong lao động. Bởi vậy, giá trị của danh hiệu không chỉ nằm trên tấm bằng khen mà được khẳng định qua từng sản phẩm đạt chuẩn, từng thao tác chính xác và trách nhiệm của người thợ với mỗi nhiệm vụ.

Nếu tại hội thi lần thứ V, thí sinh chỉ tranh tài ở 4 nghề truyền thống gồm tiện, phay, hàn và nguội, thì hội thi lần thứ VI có bước đổi mới rõ nét khi lần đầu bổ sung tiện CNC và phay CNC. Cùng với đó, nội dung lý thuyết được chuyển sang hình thức trắc nghiệm, hệ thống câu hỏi được tinh gọn. Những điều chỉnh này cho thấy hội thi ngày càng bám sát thực tiễn sản xuất, nhất là yêu cầu ứng dụng khoa học, công nghệ hiện đại trong chế tạo cơ khí.

Đại tá Nguyễn Hồng Lợi, Trưởng ban Công đoàn Quốc phòng, Trưởng ban tổ chức hội thi cho rằng, việc bổ sung tiện CNC, phay CNC và đổi mới phương pháp kiểm tra lý thuyết không đơn thuần là thay đổi nội dung, cách thức tổ chức hội thi mà còn thể hiện yêu cầu cập nhật thành tựu khoa học, công nghệ vào đánh giá tay nghề. Qua đó, hội thi sát hơn với thực tiễn sản xuất, định hướng phát triển của ngành công nghiệp quốc phòng, đồng thời tạo động lực để người lao động nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp, tác phong công nghiệp và năng lực làm chủ trang bị, công nghệ hiện đại.

Với công nghệ CNC, yêu cầu đối với người thợ không dừng ở thao tác trên máy mà đòi hỏi khả năng làm chủ toàn bộ quy trình gia công. Thiếu tá QNCN Phạm Duy Huấn, Phân xưởng Cơ khí 2, Xí nghiệp Cơ khí, Xí nghiệp Liên hợp Z751, Tổng cục Hậu cần-Kỹ thuật, thí sinh giành giải xuất sắc nội dung tiện CNC, cho biết: “Người thợ phải làm chủ từ đọc, phân tích bản vẽ kỹ thuật, xây dựng quy trình công nghệ, lựa chọn dụng cụ cắt đến lập trình, mô phỏng, hiệu chỉnh chương trình và vận hành máy. Mỗi khâu đều đòi hỏi sự chính xác và tính toán kỹ lưỡng. Làm tốt sẽ giúp tối ưu quỹ đạo chạy dao, rút ngắn thời gian gia công nhưng vẫn bảo đảm độ chính xác, độ nhẵn bề mặt và chất lượng sản phẩm”.

Sự xuất hiện của tiện CNC và phay CNC tại hội thi vì thế không chỉ đánh dấu bước đổi mới trong thi tay nghề mà còn phản ánh sự chuyển dịch trong yêu cầu đối với người lính thợ trước sự phát triển của khoa học, công nghệ. Đổi mới nội dung hội thi cũng là đổi mới cách rèn nghề, đánh giá tay nghề, qua đó góp phần hình thành đội ngũ công nhân kỹ thuật có trình độ, tư duy công nghệ và năng lực làm chủ trang bị hiện đại, đáp ứng yêu cầu sản xuất trong tình hình mới.

Từng bước nâng cao chất lượng nguồn nhân lực kỹ thuật

Mỗi “bàn tay vàng” được vinh danh tại hội thi không chỉ là kết quả của nỗ lực cá nhân mà còn là kết tinh của quá trình đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện và chăm lo xây dựng đội ngũ công nhân kỹ thuật ở từng cơ quan, đơn vị. Tại lễ khai mạc hội thi, đề cập đến vấn đề này, Thượng tướng Lê Quang Minh, Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị nhấn mạnh: Mỗi bài thi, mỗi sản phẩm, mỗi thao tác kỹ thuật chính xác không chỉ phản ánh trình độ tay nghề của người thợ mà còn thể hiện sự quan tâm, tạo điều kiện của cấp ủy, chỉ huy các cấp đối với công tác đào tạo, bồi dưỡng, xây dựng đội ngũ công nhân kỹ thuật.

Ban tổ chức trao bằng khen tặng các thí sinh đoạt giải nhất, nhì, ba.

Trực tiếp sát cánh cùng đội tuyển thợ giỏi tham gia hội thi, Đại tá Trần Thế Vỹ, Phó chủ nhiệm Chính trị Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng cho biết: Ngay khi cấp trên ban hành kế hoạch, Đảng ủy, chỉ huy Tổng cục đã chỉ đạo các đơn vị tổ chức hội thi cấp cơ sở, lựa chọn những thí sinh có thành tích tiêu biểu thành lập đội tuyển dự thi cấp toàn quân từ cuối năm 2025. Trước khi bước vào hội thi, 18 thí sinh được tổ chức ôn luyện tập trung, tạo điều kiện củng cố kiến thức, rèn kỹ năng và nâng cao khả năng xử lý tình huống thực tế. Cách làm chủ động, bài bản đó đã mang lại kết quả rõ nét: 18/18 thí sinh của đoàn Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng đều giành giải tại hội thi.

Cách làm của đội tuyển Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng cũng là cách làm được nhiều đơn vị chú trọng trước hội thi. Theo Đại tá Nguyễn Hồng Lợi, ý nghĩa thiết thực của hội thi không chỉ ở việc đánh giá chất lượng, trình độ, tay nghề người lao động mà còn giúp các đơn vị nhận diện rõ những năng lực cần phát huy, những mặt còn hạn chế để có kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng phù hợp. Vì vậy, giá trị của hội thi không chỉ đo bằng số lượng giải thưởng mà là ở những năng lực được phát hiện, những khoảng trống về kiến thức, kỹ năng được nhận diện để tiếp tục rèn luyện, hoàn thiện, từng bước nâng cao chất lượng nguồn nhân lực kỹ thuật.

Hội thi khép lại nhưng công tác rèn nghề vẫn tiếp tục. Đánh giá đúng để đào tạo đúng, đào tạo đúng để nâng cao tay nghề, làm chủ công nghệ-đó là giá trị của hội thi, là yêu cầu đặt ra trong xây dựng đội ngũ công nhân kỹ thuật giỏi nghề, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.