Kiểm định "không châm chước" - kiểm tra không qua loa

Theo đại tá Trần Hùng Nam - Phó cục trưởng Cục Quản lý xe máy (QLXM) mục tiêu mà Cục đặt ra là: Không để xảy ra hiện tượng mất an toàn do yếu tố kỹ thuật và thực tế mục tiêu này được thực hiện tốt. Từ đầu năm tới nay, toàn quân đã kiểm định được hơn 11 nghìn xe, trong đó có gần 1 nghìn xe bị loại. Trạm trưởng Trạm kiểm định ô tô số 4 cho biết: Cán bộ, nhân viên của trạm ý thức rõ tầm quan trọng của công việc. Sự dễ dãi trong kiểm định có thể coi là vô lương tâm, bởi không thể lường trước điều gì sẽ xảy ra khi những chiếc xe không bảo đảm kỹ thuật tham gia giao thông. Sau khi được phê duyệt các đơn vị triển khai thực hiện tốt kế hoạch kiểm tra xe quân sự trên địa bàn đóng quân. Sự phối hợp giữa các lực lượng ngày càng chặt chẽ hơn. Ngoài kiểm tra thường xuyên, tháng 5-2006, cục QLXM đã phối hợp với Thanh tra Quốc phòng, cục Điều tra Hình sự tiến hành kiểm tra đột xuất xe quân sự hoạt động trên địa bàn các tỉnh thuộc Quân khu 3 và Binh đoàn Quyết Thắng. Trong tháng ATGT năm nay, cục QLXM cũng phối hợp với cục Cảnh sát giao thông; cục Đường bộ Việt Nam; cục Đăng kiểm Việt Nam tăng cường kiểm tra trên các tuyến quốc lộ 5, quốc lộ 10 và địa bàn Quân khu 3. Các đơn vị mà chúng tôi có dịp khảo sát đều thành lập tổ kiểm tra kỹ thuật mô tô, xe máy của cá nhân. Mô tô, xe máy phải có đủ tiêu chuẩn kỹ thuật tham gia giao thông mới được cấp giấy phép lưu hành. Ở Đoàn B63, những quân nhân có dấu hiệu mệt mỏi, không bình thường về mặt sức khỏe, đơn vị kiên quyết không cho tham gia giao thông. Các đơn vị đều xây dựng nhà để xe cho cán bộ, công nhân viên chức quốc phòng. Ở phân đội H4, Đoàn B16, quân nhân muốn đưa xe ra khỏi nhà xe phải có giấy phép của chỉ huy đơn vị và xe phải có đủ các thủ tục như: Bằng lái, đăng ký, chứng nhận kỹ thuật, mũ bảo hiểm... Đoàn B75 còn quy định những trường hợp thuộc diện được đi xe máy phải đăng ký biển số xe và chỉ được phép sử dụng xe đúng biển số đã đăng ký. Cách làm này đã giúp đơn vị khắc phục hiện tượng cho mượn xe máy... Không chỉ kiểm tra chặt trong doanh trại, hoạt động tuần tra của lực lượng kiểm soát quân sự cũng được tăng cường. Từ đầu năm đến nay, các đơn vị đã kiểm tra gần 5000 lượt xe ô tô... Bằng việc tăng cường kiểm tra, các đơn vị đã phát hiện, ngặn chặn kịp thời các yếu tố gây mất an toàn giao thông.

Quản lý vẫn còn khe hở

Tuy có chuyển biến nhưng công tác quản lý người, xe vẫn còn nhiều khe hở. Qua kiểm tra kiểm định, các cơ quan chức năng đã phát hiện 261 xe vi phạm các quy định về an toàn tham gia giao thông. Đặc biệt, tình trạng xe dân sự mang biển số giả quân sự có dấu hiệu tăng. Qua kiểm tra trên địa bàn Quân khu 3, Đoàn kiểm tra của cục Quản lý xe máy, Thanh tra Quốc phòng và cục Điều tra Hình sự đã thu giữ một xe ôtô dân sự mang biển giả quân sự lưu hành trái phép. Từ đầu năm đến nay, tại Trạm kiểm định ôtô số 4 đã có khoảng 200 xe phải thải loại do tình trạng kỹ thuật của hệ thống lái và hệ thống phanh không đạt chuẩn. Đáng chú ý là nhiều xe tham gia giao thông trên đường nhưng không có giấy công tác xe. Một số trường hợp dùng bằng lái xe dân sự (không là lái xe theo biên chế của đơn vị) nhưng điều khiển xe quân sự và đã có trường hợp gây tai nạn. Hiện tượng xe hết hạn kiểm định nhưng vẫn lưu hành chưa chấm dứt. Phân tích nguyên nhân các vụ TNGT chúng tôi thấy có đến 55,5% là do kỹ thuật lái xe. Điều này chứng tỏ các đơn vị chưa quan tâm đến chất lượng, trình độ của đội ngũ lái xe.

Quản lý mô tô vẫn còn nhiều điều đáng bàn. Một số đơn vị ban hành các quy định về cấm sử dụng mô tô, xe máy nhưng do phổ biến, giáo dục không tốt nên bộ đội cho rằng làm như vậy là cực đoan, cứng nhắc... Trên cơ sở Chỉ thị 25/ CT-TM của Tổng Tham mưu trưởng về tăng cường quản lý, sử dụng mô tô hai bánh... các đơn vị căn cứ vào tình hình cụ thể đã ban hành các quy định khá chặt chẽ nhưng việc duy trì thực hiện không nghiêm túc. Hiện tượng chiến sĩ mang xe máy lên đơn vị nhưng gửi ngoài nhà dân, mượn hoặc cho mượn, thuê xe máy xuất hiện ở nhiều đơn vị và đã có quân nhân gây tai nạn. Ví dụ trường hợp thượng sĩ Đặng Văn Vi và hạ sĩ Nông Văn Nam ở Đoàn công binh N75 (Quân khu 1). Quản lý quân số cũng còn nhiều điều đáng bàn. Có đơn vị tổ chức hoạt động thể thao, văn hóa để hạn chế quân nhân ra ngoài nhưng lại không kiểm tra, quản lý quân số tham gia nên nhiều chiến sĩ "tranh thủ" thời gian đơn vị thể thao, văn nghệ để ra ngoài...

Trên dưới đồng lòng - quân dân chung sức

Để khắc phục những hạn chế nói trên, theo chúng tôi cần phải phát huy sức mạnh tổng hợp từ lãnh đạo, chỉ huy đến tổ chức quần chúng. Điều quan trọng là trên dưới phải đồng lòng. Việc cụ thể hóa các nghị quyết, chỉ thị của trên, người chỉ huy các đơn vị cần phải dân chủ bàn bạc kỹ lưỡng để các quy định đưa ra có tính khả thi cao. Các quy định về ATGT phải được quán triệt thấu đáo đến bộ đội đồng thời phải có biện pháp động viên bộ đội tự giác, vui vẻ chấp hành. Mọi quân nhân cần phải hiểu những nội dung, quy định của quân đội, của đơn vị về ATGT đều nhằm đến mục đích là bảo vệ tính mạng, tài sản của cá nhân và tập thể, để không chỉ thấy rõ trách nhiệm chấp hành mà còn phải vận động mọi người tham gia. Ngoài các biện pháp quản lý của chỉ huy đơn vị, từng quân nhân phải biết tự quản lý mình và quản lý lẫn nhau. Các đơn vị cần thực hiện có nền nếp chế độ báo cáo, bởi lâu nay có không ít đơn vị khi xảy ra TNGT đã "bí mật" để giải quyết nội bộ. Kiến thức về Luật Giao thông, các quy định về ATGT và trình độ kỹ thuật của đội ngũ lái xe còn nhiều bất cập. Điều này đòi hỏi chỉ huy các cấp cần quan tâm đến việc tập huấn, bồi dưỡng nâng cao trình độ cho đội ngũ này.

Những hiện tượng gửi xe ngoài nhà dân nếu được nhân dân đồng tình ủng hộ thì chắc chắn sẽ ngăn chặn được. Vì vậy, theo chúng tôi các đơn vị cần làm tốt việc phối hợp với cấp ủy, chính quyền và nhân dân, các tổ chức, đoàn thể nơi đóng quân để vừa tuyên truyền, giáo dục vừa quản lý duy trì bộ đội và nhân dân chấp hành nghiêm Luật Giao thông đường bộ và các quy định về ATGT.

NHÓM PV QUỐC PHÒNG-AN NINH