Cách mạng Tháng Mười đã tỏ rõ vai trò tiên phong và khả năng của Đảng cộng sản tổ chức, lãnh đạo quần chúng nhân dân đấu tranh giành chính quyền “từ trong tay bọn nhà giàu để giao lại cho những người nghèo, từ trong tay bọn bóc lột để giao lại cho những người lao động”, đưa nhân dân lên làm chủ, tổ chức xây dựng xã hội mới, thay đổi căn bản địa vị của họ trong xã hội.

Sau Cách mạng Tháng Mười thành công, V.I.Lê-nin đã dành nhiều công sức tập trung xây dựng Đảng Bôn-sê-vích Nga thật sự là Đảng “trí tuệ, danh dự và lương tâm của thời đại” đáp ứng yêu cầu của một đảng cầm quyền. Người cho rằng: “Trong quần chúng nhân dân, chúng ta chỉ như một giọt nước trong đại dương, và chỉ khi nào hiểu được đúng ý nguyện của nhân dân, thì chúng ta mới quản lý nhà nước được". Vì vậy, Đảng phải biết lãnh đạo, biết tập hợp và phát huy sức mạnh của nhân dân để xây dựng chủ nghĩa xã hội. Điều đó đòi hỏi Đảng phải thực sự trong sạch, vững mạnh, phải khắc phục triệt để những căn bệnh, những nguy cơ làm suy yếu Đảng.

V.I. Lê-nin – lãnh tụ của Cách mạng Tháng Mười Nga.

V.I.Lê-nin vạch rõ ba kẻ thù chủ yếu và là nguy cơ làm suy yếu Đảng trong điều kiện mới, điều kiện Đảng cầm quyền, là tính kiêu ngạo cộng sản chủ nghĩa, nạn mù chữ và nạn hối lộ, tham nhũng, đó là “cái ung nhọt” cần phải loại trừ. Người cảnh báo, tất cả các đảng cách mạng đã bị tiêu vong cho tới nay, đều bị tiêu vong vì tự cao tự đại, vì không biết nhìn rõ cái gì tạo nên sức mạnh của mình. Vì vậy, với thái độ “không khoan nhượng” trong đấu tranh loại bỏ các ung nhọt, V.I.Lê-nin yêu cầu “cần phải đuổi ra khỏi đảng những kẻ gian giảo, những đảng viên cộng sản đã quan liêu hóa, không trung thực, nhu nhược”. 

Lịch sử thế giới hơn chín thập kỷ qua kể từ khi Cách mạng Tháng Mười Nga thắng lợi, đã có những biến đổi hết sức to lớn và sâu sắc. Chủ nghĩa xã hội từ lý luận, khát vọng và mơ ước của quần chúng cần lao đã trở thành hiện thực; từ một nước trở thành hệ thống thế giới, là chỗ dựa và là động lực chủ yếu thúc đẩy sự phát triển của các phong trào cách mạng và sự vận động của lịch sử nhân loại; và hiện nay tiếp tục phát triển với diện mạo mới, đầy năng động và sáng tạo. Điều đó phản ánh sâu sắc tính chất gay go, quyết liệt của cuộc đấu tranh giai cấp, đấu tranh dân tộc trong thời đại mới; khẳng định sự tất thắng của chủ nghĩa xã hội trên con đường phát triển của mình.

Qua sự “sàng lọc” dữ dội của lịch sử những thập kỷ đầu thế kỷ XX, dân tộc Việt Nam, nhân dân Việt Nam đã lựa chọn Đảng Cộng sản Việt Nam là người dẫn dắt mình đi đến tương lai hạnh phúc. Theo con đường của Cách mạng Tháng Mười và tư tưởng của V.I.Lê-nin vĩ đại, hơn tám thập kỷ qua dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập và rèn luyện, cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác. Đó là minh chứng hùng hồn khẳng định tính đúng đắn của việc lựa chọn con đường phát triển dân tộc theo Cách mạng Tháng Mười; khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam. Từ khi thành lập đến nay, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn là đội tiền phong, lãnh tụ chính trị của giai cấp công nhân và toàn thể dân tộc Việt Nam, là người lãnh đạo và tổ chức mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam.

Bài học quan trọng hàng đầu của Cách mạng Tháng Mười Nga và của cách mạng Việt Nam là bài học về xây dựng Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân, về thực hiện sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản đối với quá trình cách mạng. Những nguyên tắc: Tập trung dân chủ, tập thể lãnh đạo cá nhân phụ trách, tự phê bình và phê bình, kỷ luật nghiêm minh và tự giác, đoàn kết thống nhất trong Đảng là những nguyên tắc cơ bản về xây dựng Đảng kiểu mới mà thực tiễn Cách mạng Tháng Mười đã chỉ ra, được Chủ tịch Hồ Chí Minh vận dụng thành công vào quá trình tổ chức và xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam. Nhờ đó, Đảng ta thực sự xứng đáng là Đảng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động, là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam.

Tuân theo tư tưởng của V.I.Lê-nin và Cách mạng Tháng Mười, trong tình hình mới, chúng ta phải thực hiện tốt hơn nữa quyền lãnh đạo duy nhất của Đảng Cộng sản Việt Nam đối với xã hội. Đồng thời thực hiện tốt hơn nữa nhiệm vụ then chốt là xây dựng Đảng, “Phải dành nhiều công sức tạo được sự chuyển biến rõ rệt về xây dựng Đảng, phát huy truyền thống cách mạng, bản chất giai cấp công nhân và tính tiền phong của Đảng; xây dựng Đảng thực sự trong sạch, vững mạnh cả về chính trị, tư tưởng và tổ chức; đoàn kết nhất trí cao, gắn bó mật thiết với nhân dân, có phương thức lãnh đạo khoa học, có đội ngũ cán bộ, đảng viên đủ phẩm chất và năng lực”, xây dựng Đảng ngang tầm với nhiệm vụ cách mạng.

Hiện nay, tình trạng suy thoái về chính trị tư tưởng, đạo đức, lối sống; tình trạng quan liêu, tham nhũng, hách dịch, cửa quyền, ức hiếp nhân dân ở một bộ phận cán bộ, đảng viên đang là vấn nạn nhức nhối, phải kiên quyết đấu tranh khắc phục, loại trừ. Đảng ta đã nêu cao quyết tâm tạo sự chuyển biến rõ rệt về xây dựng Đảng, có đội ngũ cán bộ, đảng viên đủ phẩm chất và năng lực, kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng, khắc phục sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong một bộ phận cán bộ, đảng viên. “Ngăn chặn, từng bước đẩy lùi tham nhũng, lãng phí; tạo bước chuyển biến rõ rệt để giữ vững ổn định chính trị, phát triển kinh tế - xã hội; củng cố lòng tin của nhân dân; xây dựng Đảng, Nhà nước trong sạch, vững mạnh; đội ngũ cán bộ, công chức kỷ cương, liêm chính”. Đảng đã thể hiện quyết tâm: “Xử lý kiên quyết, kịp thời, công khai những người tham nhũng, bất kể ở chức vụ nào, đương chức hay đã nghỉ hưu”.

Tuy nhiên, những quyết tâm trên cho đến hôm nay vẫn chưa đạt được hiệu quả mong muốn. Tệ nạn tham nhũng và sự kém hiệu quả trong cuộc đấu tranh chống tệ nạn này là một nguyên nhân rất quan trọng làm suy giảm lòng tin của quần chúng nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, vào bản chất tốt đẹp của chế độ mới.

Trong tình hình mới, toàn Đảng, toàn dân ta đang nỗ lực hướng tới Đại hội XI của Đảng, yêu cầu về vai trò lãnh đạo và nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng đòi hỏi Đảng ta phải thực sự đại biểu cho “trí tuệ, danh dự và lương tâm của thời đại”. Dự thảo Cương lĩnh (bổ sung, phát triển) trình Đại hội XI của Đảng chỉ rõ: “Để bảo đảm được vai trò lãnh đạo, Đảng phải vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức; thường xuyên tự đổi mới, tự chỉnh đốn, ra sức nâng cao trình độ trí tuệ, năng lực lãnh đạo. Giữ vững truyền thống đoàn kết thống nhất trong Đảng, bảo đảm đầy đủ dân chủ và kỷ luật trong sinh hoạt Đảng. Thường xuyên tự phê bình và phê bình, đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, chủ nghĩa cơ hội và mọi hành động chia rẽ, bè phái. Đảng chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên trong sạch, có phẩm chất, năng lực, có sức chiến đấu cao”.

Chưa bao giờ vấn đề đạo đức, lối sống lại đặt ra một cách cấp thiết đối với mỗi cán bộ, đảng viên như hiện nay. Vì thế, điều quan trọng là, mỗi cán bộ, đảng viên của Đảng phải tự vấn, tự phê bình mình, ngày hôm nay có tốt hơn ngày hôm qua và ngày mai phải phấn đấu như thế nào để tốt hơn ngày hôm nay; phải nêu cao tính tiền phong gương mẫu trong học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh. Cán bộ, đảng viên có trọng trách càng lớn thì yêu cầu về sự “tự vấn”, “tự phê bình”, về tính tiền phong gương mẫu càng phải lớn, mà điều trước hết “phải chiến thắng kẻ thù bên trong của mỗi chúng ta là chủ nghĩa cá nhân” như Chủ tịch Hồ Chí Minh răn dạy.

Sự nghiệp xây dựng Đảng trước hết là sự nghiệp của bản thân Đảng. “Giọt nước trong đại dương” chỉ có thể đủ sức lãnh đạo, tổ chức nhân dân thực hiện thắng lợi mục tiêu xây dựng xã hội dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh khi “giọt nước” đó - Đảng ta và toàn thể cán bộ, đảng viên của Đảng - phải thực sự đại biểu cho “trí tuệ, danh dự và lương tâm của thời đại”, một lòng một dạ vì nhân dân, vì đất nước, ngoài lợi ích của giai cấp, của nhân dân, của dân tộc, không có lợi ích nào khác.

PGS, TS Nguyễn Mạnh Hưởng